ብሕሉፍ እናነብዐን እናተከዘን ዝነብር ሕብረተሰብ፣ ነቲ መጻኢ ዝኸውን መንጸፍ ስላም-ስኒት-ብልጽግና- ሓቢርካን ተኸባቢርካን ምንባር ዝብል ከቶ ክሓስበሉ ዝከኣል ኣይኮነን። በንጻሩ እኳ ደኣ ኣብ ዘይምትእምማንን ኣብ ጥርጠራን ኢዩ ዝነብር። ብሕሉፍ ኣይትዛረብ ዘይኮነስ ተዛሪብካ ተምጽኦ ፍረ ስለዘየልቦ፣ ሕሉፍ ሓንሳብ ተፈጺሙ ኢዩ ዝሓልፍ። እቲ ዝተፈጸመ ከኣ ኣብ ሎሚ ኰንካ ዝዕረ ኣይኮነን፣ እንታይ ደኣ ነቲ ሕሉፍ ተረዲኢካ ተመሊሱ ከይድግም ምግባር ጥራሕ ኢዩ ዘዋጽእ። ኣብ ሕሉፍ ምንባር ማለት ጌና ኣብ ሕነ ምፍዳይን፡ ኣብ ተንኮል ምእላምን እንተዘይኮይኑ ሃገራዊ ኣተሓሳስባ ንምጥራይ ዓንቃጺ ግደ ኢዩ ዝጻወት።
ነቲ ዝሓለፈ መድረኻት ማለት ነቲ እወንታኡ ብእወንታኡ ወሲድና ነቲ እሉታኡ ከኣ በዚ ህዝቢ ኤርትራ ዘካየዶ ናይ ነዊሕ ቃልሲ ተመኩሮ ቀደም ሰጊርዎ ወይ ሓሊፉዎ ክኸውን ነይሩዎ። ክሰግሮን ክሓልፎን ስለዘይከኣለ ድማ እነሆ ክሳብ ሕጂ ኣብቲ ናይ ቀደም ምትህልላኻት ኣትዩ ይርከብ። በዚ ዝኣክል ንሕና ኤርትራውያን ንነፍስና ገምጊምና ካብ ዝምባሌታት ክሳብ ከንደየናይ ተገላጊልና ኣሎና ክንፈልጥ የድሊ። ምኽንያቱ ጌና ስምዒታት ዝዓብለልና ኮይኑ ኢዩ ዝስምዓኒ።
ኣብ ግዜ ብረታዊ ቃልሲ ካብ ዝጸንሓና ኣሉታዊን ጎዳኢን ስምብራት ጌና ኣይተላቐቅናን ኣሎና። ንኣብነት ኣብ ሜዳ ኤርትራ እቲ ኣብ መንጎ ውድባት ዝካየድ ዝነበረ እግሪ ሕድሕድ ምቅርሳም ብዝኸፍአ መልክዑ ክሳብ ሕጂ ቀጻሊ ኣሎ ኣየዕረፈን። ካብቲ ሕሉፍ ተመሂርና ካብኡ እንቐስሞ ተመኩሮ ነቲ ክፉእ ዝኾነ ነገራት ገዲፍና ንኸይንደግሞ ኢዩ እቲ ቀንዲ ክንፈልጦ ዝግበኣና ዝነበረ። ጀብሃን ሻዕብያን፡ ሃገራውያን ዘይሃገራውያን፡ ስውእትን ዘይስውኣትን እናበልና፡ ዝተጓዓዝናዮ ዘመነ-ገድሊ ነቲ ህዝቢ ኣብ ሕነ-ሕነ ከምዝኣቱን፣ ንደቂ-ሃገር ኣብ ክልተ ከምዝምቀል ገርናዮ ኢና። ኣብ ክንዲ ነቲ መላኺ ስርዓት ንጭምት ከኣ፣ ደጋፍን፡ ተቓዋምን፣ ደላይ ፍትሕን፡ ዘይደላይ ፍትሕን፡ እናበልና ናይ ምፍልላይ መስርሕ እምበር፡ ንሃገር ሓቢርካ ካብ ሓደጋ ንምድሓን ዝብሉ ምውህሃድን ምትሕብባርን ቅዱስ ዕላማ ኣብ ሓንጎልና ጌና ኣየስረጹን ዘለዉ። እዚ ከኣ ንዓቕምታትናን ንብቕዓታትናን ፋሕ ብትን ከምዝብል ስለዝገብሮ ነቲ ናይ ሓባር ዓወት ዝብል ጎደና ይብሕጉጎ ከምዘሎ ምርዳእ ኣገዳሲ ኢዩ።
ሎሚ እውን ባይቶን ካብ ባይቶ ወጻእን፡ ውድባትን በርገሳውያን ማሕበራትን፡ ህዝባዊ ምንቅስቓስ እምበር ውድብ ኣየድልን ዝብሉ ዘይቅኑዕ ኣገባብ ቃልሲ ንኽንቃለስ ዝጸዓር ዘሎ ብሓቂ ኣድማዒ ግደ ንኸይንጻወት ካብ ዝገብር ዘሎ ኢዩ። ንሱ ጥራሕ ዘይኮነስ ነቲ ሓደ ኣውዲቕካን ረጊጽካን ጸብለል ንኽትብል ዝግበር ቃልሲ ልክዕ እቲ ኣብ ግዜ ምፍንጫላት ዝተራእየ ናይ ውድባት ውድድር ኮይኑ ከምዝኸይድ ኢዩ ዝገብሮ ዘሎ። በዚ እንኸዶ ዘሎና ኣገባብ ድማ ነቲ ሃገራዊ ጉዳያት ብሓባር ተዛቲኻን ተመራሚርካን ሰሪሕካ ለውጢ ንምምጻእ ኣብ ክንዲ ምሕሳብ ንቓልስናን ንሓድነታናን ዝፈታተንን ዝበታትንን ስርሓት ነሰላስል ከምዘሎና እውን ንነፍሲ ወከፍ ብሩህ ኢዩ። ነዚ ሓቂ እዚ ከኣ ኣሉ ዝብል እንተልዩ ንነፍሱ ኢዩ ዘታልል ዘሎ። እቲ ዝካየድ ዘሎ ቃልሲ ከኣ ብርግጽ ተበታቲና ንቃልስ ዝብል ጻውዒት እኳ ኢዩ ዝዕብልል ዘሎ። ናይ ዲሞክራስን ፍትሕን ለውጢ ከኣ ንፍቶ ንጽላእ ብዘይ ፖለቲካዊ ሰልፊ ተዓወተ ማለት ዘበት ኢዩ። እዚ ፖለቲካዊ ሰልፍታት ኣብዚ እዋን እዚ ኣየድልያን ኢየን እናበልካ ጐስጓሳት ዝካየድ ዘሎ ድማ ጸረ ዲሞክራሲን ጸረ ለውጥን እምበር ብርግጽ ተሓላቒ ፍትሕን ሰላምን ክኸውን ኣይክእልን ኢዩ። ብተወሳኺ ናይ ሕብረተሰብ ሰላምን ብልጽግናን ርግኣትን ተኸባቢርካ ናይ ምንባርን ዘኽብር እውን ኣይከውንን ኢዩ።
ሓደ ካብቲ ንደቂ ሰባት ኣደናጋሪ ዝኾነ ኣስተምህሮ ንሓርነታዊ ቃልሲ ብህዝባዊ ምንቅስቓስ እምበር ብፖለቲካዊ ውደባ ኣብ ዓወት ኣየብጽሕን ዝብል ኣምር ካበይ ዝመጸ ስነፍልጠት ምዃኑ ብሩህ ኣይኮነን። እወ! ሰፊሕ ህዝባዊ ምንቅስቓስ ኣድላዪ ኢዩ፡ ምኽንያቱ ኣብ ፖለቲካዊ ሰልፍታት ተጽዕኖ ክፈጥር ዓቢ ግደ ኣለዎ። ይኹን እምበር ኩሉ ምንቅስቓሳት ኣብ ጸቢብን ጎናዊ ረብሓታቱን ምስ ዝጥሕል ወይ እውን ምዕቡል ሕብረተሰብ እንተዘይኮይኑ ንለውጢ ዓንቃጺ ተራ ክህልዎ ምዃኑ ዘይከሓድ ሓቂ ኢዩ። እዚ ግን ህዝባውያን ምንቅስቓሳት ኣይሃሉ ማለት ኣየስምዕን እንታይ ደኣ ተጻረርቲ ናይ ፖለቲካውያን ሰልፍታት እውን ክኾና ኣይግባእን። ህዝባዊ ምንቅስቓሳት ጎኒ ጎኒ ፖለቲካውያን ሰልፍታት ኮይኑ ንሓደ ሕብረተሰብ ናይ ምቕራጽ ዓቢ ግደ ኣለዎ። እዚ ካብ ኮነ ኩሉ ዝግበር ምንቅስቓስ ንመሰረታውን ንምሉእ ለውጥን ኣብ ማሕበራዊ ስርርዕ ዝዓለመ ምንቅስቓስ እንተኾይኑ ጥራሕ ኢዩ ሓቀኛን ወይ ከኣ ርትዓውን ምንቅስቓስ ክኸውን ዝኽእል። ካብኡ ብዝተረፈ ናይ ሰላማዊ ሰልፊ ምንቅስቓስ ጥራሕ ኮይኑ ኢዩ ዝተረፍ። ደሓር ከኣ ህዝባዊ ምንቅስቓስ እኮ ንፖለቲካውያን ሰልፍታት ዝምውልን ዝድግፍን ኢዩ። ብመሰረቱ እውን ነቲ ንመላእ ሕብረተሰብን ነታ ሃገርን ኣብ ሰላምን ምርግጋእን፡ ፍትሕን ገጹ ዘይጎዓዝ ሰልፊ መን ኢዩ እሞ ክድግፎ።
ንፖለቲካውያን ሰልፍታት ዝምውልን ዝድግፍን ከበሃል ከሎ ድማ ካብ ስነፍልጠት ወጻኢ ንዝቃለስ ሰልፊ መስመሩ ስሒቱ ከምዘሎ ዝሕብርን ኢዩ ምኽንያቱ ክልቲኡ ህዝባውያንን (ሲቪላውያን) ፖለቲካውያን ውድባት ምንቅስቓሳት ኢዮም። እቲ ፍልልዮም ኣብ ትካላውን ዘይትካላውን ኢዩ። ብተወሳኺ ዋላ እኳ ሲቪላዊ ምንቅስቓሳት ኣብ ስልጣን ንምምጻእ ዘይቃለሱ እንተኾኑ ክልቲእቶም ፖለቲካዊ ንጥፈታት ኣለዎም ኢዩ።
እዞም ህዝባውያን ምንቅስቓሳት ዝበሃሉ ብዙሓት ኢዮም ከም ኣብነት ናይ ሞያ፡ ደቂ ኣንስትዮ፡ መንእሰያት፡ ከባቢያዊ፡ ፖለቲካዊ ሰልፍታት …ወዘተ ኢዩ። ስለዚ ፖለቲካውያን ሰልፍታትን ኩሉ ህዝባዊ ምንቅስቓሳትን ብቐጥታ ዲዩ ብተዘዋዋሪ ዝምድና ኣለዎም። ንሱ ድማ፡ ሰልፊ ከም ፖለቲካዊ ርእሰ-ኵናት ናይቲ ምንቅስቓስ ኮይኑ ክገልግል ከሎ እተን ምንቅስቓሳት ድማ ወይ ይውከላ ወይ ከኣ ብመገዲ ዝተፈላለያ ሰልፍታት ኣቢለን ጽልወአን የዕዝዛ። ሰልፊ ንገለ ወይ ንብዙሓት ምንቅስቓሳት ክሓቍፍ ይኽእል። ምንቅስቓሳት እውን ምስ ዝኾነ ይኹን ሰልፊ ርክብ ወይ ምትእስሳር ክህልዎ ይኹን ክነጽግ ይኽእል። ስለዚ ክልቲኡ ኣብ ነንሓድሕዱ ዝተፋነነሉ ወይ ዝጸላለመሉ ጉዳይ የብሉን።
ንኣብነት እዚ ኣብ ዕለት 26-06-2015 ኣብ ጀነቫ ዝተኻየደ ሰላማዊ ሰልፊ ነቲ ንሕናን ንስኹምን ወይ ከኣ ሰልፍታትን ማሕበራትን ተባሂሉ ኣብ ደረጃ ናይ ምፍልላይ ጥሒሉ ዝነበረ ጥሒሱ ኩሉ ብሓባር ኮይኑ ድምጹ ኣስሚዑ ኢዩ። ዋላ እኳ ኣብቲ ብውልቀሰባት ዝተዋህበ ሓስብካ ምግላጽ ዘየድሊ እንተነብሮ። እቲ ዘየድሊ ዝብሎ ዘሎኹ ማለት እቲ ሰላማዊ ሰልፊ ንምውንጃል ወይ እውን ሞሳ ወይ ጉንዖ ንኽትረኽበሉ ዘይኮነስ እንታይ ደኣ ንኣውያት ህዝብና ሓባራዊ ድምጺ ንኽህልወካ ዝብል ኢዩ ቀንዲ ሕመረት መበገሲኡ። ኮይኑ ግን እቲ ዘየድሊ ዝበሃል ዘሎ ነጥቢ ከም ኣብነት ‘’ መራሕቲ ውድባት ኣብዚ ኣሎኹም እዚ መንእሰይ እዚ ከኣ ብደም ይሓተኩም ኣሎ፡ ‘’ዝብል ቃል ናይ ብሓቂ ነቲ ሰላማዊ ሰልፊ ዘይመልክዑ ኣልቢስዎ ኢዩ። እዚ ሰላማዊ ሰልፊ እዚ ፖለቲካውያን ሰልፍታት ወይ ውድባት እንተዘይህልዋ ነይረን ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ሰላማዊ ሰልፊ ኣይምተበጽሐን። እዚ ክበሃል ከሎ ንሰን ኣዳልየናኦ ንምባል ዘይኮነስ እቲ ቃልሲ ብዓንዲ ርእሱ ንሰን እንተዘይኣጽነሐኦ ቀጻልነት ኣይምረኸበን። በዚ ኢዩ እምበኣር እቲ ኣብ ላዕሊ ማለት ፖለቲካውያን ሰልፍታት ክም ርእሰ-ኵናት ናይ ፖለቲካዊ ምንቅስቓሳ ዝበሃላ። እዚ ማለት ከኣ ሰልፍታት ቅዋም ስለዘይተሓንጸጸ ክሳብ ቅዋም ዝሕንጸጽ ምምስራት ሰልፊ ኣየድልን ዝብል ኣይኮነን።
ስለዚ ህዝባውያን ምንቅስቓሳትን ፖለቲካውያን ምንቅስቓሳትን ተባሂለን ክፍለያ ከለዋ እኮ እቲ ሓደ ጠለብ የቕርብ እቲ ካልኣይ ከኣ ትካላት ስለዝውንን ነቲ ጠለብ ተቐቢሉ ኣብ ግብሪ ዘውዕል ኢዩ። ነዚ ኩሉ ዝተጠቕሰ ካብ ዘመነ ብረታዊ ቃልሲ ኣትሒዙ ክሳብ እዚ እዋን እዚ ኣብ ነፍስና ለውጢዶ ገርና ኣሎና ወይ በቲ ዝነበሮ ጋም ማን ኢና ንብል ዘሎና ክንምርምሮን ክንፍትሾን የድሊ። ይኹን እምበር ካብቲ ናይ ስሳታት ዓዘቕቲ ኣይወጻእናን ዘሎና። እቲ ጸለመ፡ እቲ ምርሕሓቕ፡ እቲ ነንሓድሕድካ ዘይምድማጽ፡ ተራኺብካ ሽግራት ዘይምፍታሕ ኩሉ ኣብ ቦትኡ ኢዩ ዘሎ። እሞ ኣእምሮና ካብቲ ሕሉፍ ኣተሓሳስባ እንተዘይወጺኡ ዕላማና ክንመርጽን መጻኢ ዕድልና ክንውስንን፡ ጉድለታትና ክንእርምን ንግርጭታትና ፍትሓዊ ብዝኾነ ፍታሕ ክንገብር ከምዘይንኽእል እዚ ዝኸድናዮ ክንደይ ዓመታት ህያው ምስክር ኢዩ።
እዚ ካብ ኮነ እምበኣር፡ ኩሉ ግዜ ኣብ ፍልልያትን ኣብ ሕሉፍ ንነብር ካብ ሃሎና ድማ ነቲ እንኮ ጸላኢና ማለት ምልካዊ ኣተሓሳስባን መላኽን ገዲፍና እግሪ ሓድሕድና ንሰብርን ንቕርስምን ስለዘሎና ንቕድሚት ክንስጉም ኣይከኣልናን ዘሎና። ወረ ነቲ ምልካዊ ስርዓት ባዕልና ኢና ዕድመ ስልጣኑ ነነዋሓሉ ዘሎና እንተተባህለ ካብ ሓቂ ዘረሓቐ ኣይኮነን። ምኽንያቱ ንደቂ ሃገር ከም ክልተ ደቂ ሃገር ገርና እናመደርና እነንቀሳቕሶ ፖለቲካዊ ንጥፈታት ውጽኢቱ ሃሳይና እናኾነ ኢዩ ዝኸይድ ዘሎ። ንኣብነት ኩሉ ምንቅስቓሳት ሰልፍታት ይኹና ህዝባውያን ነቲ ምስቲ ስርዓት እንተስ ርዒዱ ዲዩ እንተስ ብጥቕሙ ደው ኢሉ ዘሎ ህዝቢ ፈትዩን ረድዩን ዘይኮነስ ተገዲዱ ብዘይ ምርጭኡ ዝኣትዎ ምዃኑ ብሩህ ክከውን ኣለዎ። ነዚኦም ናይ ምኽሳብ ኣምር ዝብል ምንቅስቓስ ገዲፍና መዓት ጭጉራፍ ክነዝንበሉ ከሎና ሃገራዊ ግቡእ ንከይርዳእን ካብኡ ኣይሕለፍ ብምባል ነቲ ስርዓት ዝያዳ ከምዝለግብዎን ዝድግፍዎን ንገብር ኣሎና። ነቲ ህዝብን ነቶም ውሑዳት ጉጅለታት ኣብ ዙርያ እቲ ስርዓት ዘዅዱዱ ብማዕረ ጸረ ሃገር ኢዮም እናበልና ንሶም ከም ጸረ ፍትሒ፣ ንሕና ድማ ከም ደለይቲ ፍትሒ ኰና ኣብ ክልተ ደምበ መቒልና ልክዕ እቲ ኣብ ግዜ ሰውራ ንዓወትና ዘደናጎየ ጀብሃን ሻዕብያን ኢልና ተመቓቒልና ዝተጕዕዝናዮ ታሪኽ መሊስና ንደግሞ ምህላውና ኢዩ ዝሕብር። እዚ ጥራይ መኣስ ኰይኑ ወላ ነቶም ደለይቲ ፍትሒ እውን ኣብ ክለት እኮ ኢና ንመቕሎም ዘሎና። ንሱ ድማ ካብ ባይቶ ወጻኢን ኣብ ባይቶ ዘሎን ልክዕ ከምታ ነቶም ህዝብና ምስቲ ስርዓት ደው ኢሎም ዘለዉ ገርና እንዲና ንነጥፍ ዘሎና።
ኣቱም ሰባት ሓላፍነታውያን ዲና ወይ ኣይኮናን ዝብል ሕቶ ነፍሲ ወከፍና ክንምልሶ ዝግበኣና ሕቶ ኢዩ። ምኽንያቱ ሓላፍነታዊ ዝኾነ ምንቅስቓስ ሰልፊ ይኹን ህዝባዊ ንምልኪ ኣዕንዩ ንናጽነትን ሓርነትን ዝትስፎ እንተኾይኑ ከምዚ ንኸዶ ዘሎና ኣገባብ ኣይኮነን እቲ ክኸውን ዝግበኦ ጉዕዞ። እዚ ከኣ ዕላማና ክንውስን ኣሎና፡ ዕላማና ድማ ምልክት ናይ ምንጽጻግ ወይ ጽልኢ ንምግላጽ ወይ ንነፍሱ ዝሓሸ ኰይኑ ንምቕራብ እንተኾይኑ ነካይዱ ዘሎና ቃልሲ፣ ንናጽነት ይኹን ንመሰል ወይ ንፍትሒ ዘየኽብር ጥራሕ ዘይኮነስ ካብ ምልኪ ዝኸፍአ ኢዩ ክኸውን። እሞኸ ደኣ እንታይ ይገብር? እወ! ዘበኑ ዘበን ሓርነት ስለዝኾነ ዘበን ሓርነት ከኣ ናይ ጽልእን ቅርሕንትን ጐነጽን ኣይኮነን እንታይ ደኣ ዘበን ልዝብን፡ ዘተን፡ ዕርቅን ይቕረን ሕድገታትን ኢዩ። ካብኡ ብዝተረፈ ነቲ ብርእይቶ ዝፈላለ ነጺግካ ኣብ ሃገራዊ ጉዳያት ማዕረ መሰል ከምዘሎካ ዘይምእማን ከስዕብ ስለዝኽእል፣ ኣብ ክንዲ ኣውዲቕና ክንስጉም ምፍታን ተሓቛቝፍና ምኻድ ክነዘውትር ይግባእ። ስለዚ እግሪ ሕድሕድ ምቅርሳም ገዲፍና ኣብ ነንሓድሕድና እንገብሮ ጸለመ ደው ነብል። ካልኣይ ኩሉ ዓቕምታትን ብቕዓታትን ኣንጻር ምልካዊ ኣተሓሳስባን መላኽን እምበር ኣንጻር ሓድሕድ ክኸውን ኣይግባእን። ኣብ መጠርስታ ድማ ናብ ናይ ኩልና ዓወት ገጹ ዘብጽሕ ጐደና ክንትልም ይግባእ። ንሱ ድማ ሰልፍታት ብዘይ ህዝባዊ ምንቅስቓሳት፡ ህዝባዊ ምንቕስቓሳት ከኣ ብዘይ ሰልፍታት እቲ ዝደለ መሰረት ናይ ለውጢ ክርከብ ኣይከኣልን።
ብድራር መንታይ
ታሪኽ ኣሎ ታሪኽ ናይ ኣቦታት
ባህሊ ኣሎና ያታ ምስ ሕግታት
ሃይማኖትን ዓሌትን ዘሳማምዕ
ብምኽሪ ጸላእቲ ነይብል ግምዕምዕ
ባህሪያዊ ሕድሕድ ምክብባር
ካብ ጉዕዞ ቃልስና ዘይንምሃር
ብትውልድና እስከ ክንዛረብ
ብደቡብ ዘሎ ኣብ ሰሜን ይርከብ
ኣብ ምብራቕ ዘሎ ኣብ ምዕራብ ይርከብ
ሕዉስ ኢዩ ዓሌትና ብሓባር ንላዘብ
ወዮ ጀጋኑ ኣቦታትና ዝገበርዎ ሞያ
ኣብ መስከረም ኣይተጋህደትን ድያ
ክንደይ ተኣሲሮም ብባዕዳውያን ገዛእቲ
ምንም ኣይተጻዕዱን ኣሕሊፎም መስዋእቲ
ብረታዊ ቃልሲ ንምንታይ ኣድለየ
ፖለቲካዊ ቃልሲ ምዃን ምስ ኣበየ
ሓዊ ተወሊዑ ብተምሃሮ ኣስመራ
ሓንቲ ኣካል ኰይኖም ምስናይ ኣልቃሂራ
ክዝከር ኣለዎ ኵሉ ዝሓለፈ
ሓቀኛ ታሪኽዩ ሎሚ ኣንተተዓጽፈ
መንእሰይ ኤርትራ ሓይሊ ተመሃሮ
ሰላማዊ ሰልፊ ባዕሉ ዝጀመሮ
መንእሰይ ሃገርና ብርሃን ጸሓይ በርቂ
ንጸላኢ ስሚ ንሰውራና ወርቂ
ካብዚኣ ሓሊፎም ሰውራኦም ደጊፎም
ድሕሪ 30 ዓመት ነጻነት ኣልቢሶም
ሓድነት ለቢሶም ፍልልይ ዘይብሉ
ናይ ጀጋኑ ኣቦታት ኣብ ግብሪ ውዒሉ
ንህዝቦም የዕጊቦም ምስኦም ንኽቃለስ
ጅግንነት ህዝብና ኣየርኣየን ቀልበስ
እዚ ንኽምለስ እንታይ ጸገም ኣለዎ
ብቕኑዕ ቃልስና ንዅሉ ንጽለዎ
ተለዓል ኤርትራዊ መንእሰይ ተለዓል
ህዝብኻ ንምድሓን ካብዛ ዓባይ ሰዓል
ኣብ ሃገራት ኤውሮጳ መጺእካ ትነብር
ገሊጽካ ዘይውዳእ ዘሕለፍካዮ ሽግር
ውጹዓት መንእሰይ ሃገርና ኤርትራ
ተራእዩ ዘይፈልጥ ሓሳረ መከራ
ኣብ ታሪኽ እንተዀነ ፍጹም ኣይትራእየን
ብኸምዚ ስርዓት ሃገርና ኣይተገዝኤን
ጸጥታ ናይ ሽበራ ግዝኣት ምፍርራህ
ብሸቐት ነጻነት ህዝብኻ ምግራህ
ምእንቲ ነጻነት ክብል ህዝቢ ተጻዊሩ
ሰብ ካልእ ዕላማ ስርሖም ይገብሩ
ቈልዓ ከም ዕድሜኡ ንቡር ከይረኸበ
ዕስክርና ሳዋ ተርባጽ ተለብለበ
ግፋ መጸትኒ ኢሉ ክቘጽር ጊዜኡ
ብስቕቕታን ስኽፍታን ይጽበ ታርኡ
ትምህርቲ እንዳበልካ ሓሶት ምምስማስ
ከይስልጥን ከይምዕብል ኣእምሮ ምርማስ
ኣይንርእሱ ኣይንወለዱ ተሪፉ ሓዲግ መዲግ
ብክቱር ምብስጫው ሃገሩ ይሓድግ
ንዶባት ሓሊፉ ክኸይድ ሓደጋ
ህይወቱ ትኣቱ ኣብ ዋጋ ዕዳጋ
ዘስካሕክሕ ተረኽቦ ናይ ሰሃራ ሲናይ
ኣብ ታሪኽ ናይ ዓለም ንክትሰምዖ ግናይ
ህቦቡላ ሑጻ ሰሃራ ናይ ሊብያ
ክንደይዩ ጠፊኡ ብጽምኢ ብድብያ
ወዮ ማእከላይ ባሕሪ ንሕስያ ዘይብሉ
ኣእዊኻ ዘይሰምዕ ምውሓጥዩ ንዅሉ
ስደት ናይ ኩሶዖይ ሽግር መቃለሊ
ኣድጊ ኣይንዓቕን ረኺበልካ በቕሊ
04-07-2015
ኣንቶንዮ ተስፋይ
ሰነ 29 2015
ብሰብ ድዩ በቲ ሑጻ
ሂወት ዘይርከቦ ገጻ
ወይስ በቲ በደው ክነብራ ዝመረጻ
ምድረበዳ ሽም ዝወጻ፡
ምድረበዳ ስምኪ ጸሊሙ
ንሶም ክድሕኑ ንዓኺ ክልክሙ
ብኣኪ ክዛረብ ዓለም ብዓለሙ
ዘይትዛረቢ ሓጥኣቶም ክስከሙ፡
እወ፡ ሸኻ፡ ዛራ ዘይብልኪ
ህጻናት ከተዕንግሊ ልኢኾምልኪ
ንጹሃት ክመስሉ በዓል ህ.ግ.ዲ.ፍ ምልኪ
ጽምኢ፡ ሞት፡ ጥፍኣት ዝብሉኺ፡
ምድረ በዳ ፡ ግዲ የብልክን
ሂወት፡ ማይ እውን
ቀይሕ ባሕሪ፡ መዲተራኒያንን
ተሰሚዑ'ዩ፡ ሽመን ክድወን፡
ኣረሜናዊ ምሕደራ ህ.ግ.ዲ.ፍ
ደቂሱ ተሲኡ ስልጣን ዝሃርፍ
ሃገር ኣጥፊኡ ዘይዓርፍ
ከመኻኒ ስ ናባኺ እንተበል ሕልፍ፡
ህ.ግ.ዲ.ፍ ደኣ ዘይከማኺ'ዩ ምድረ በዳ
ኣዋልድ የብሉ ሩባ ዝወርዳ
ኣሓ የብሉ ባሕሪ ዝወርዳ
ዓዲ ብዓዳ ተሓቢሻ ተቐይዳ፡
ኣብ ኣጻምእ ምድረ በዳ'ስ
ማይ ክትረክብ ሃሰስ
ጽላል ክትረክብ ዳሕሳስ
ብተስፋ ዘሰጉም ዋርዋር ኣድማስ፡
ህ.ግ.ዲ.ፍ ከ የማን የለ ጸጋም
ቋሕ፡ ሰም እንተበልካ ኩሉ ጸላም
እመት ትኹን የልቦ ምስጓም
ምድጋፍ፡ የልቦ ምእዳም፡
እሞ ደኣ ሞት፡ ብሞት
ይወራዘድ'ዩ ዘይ ኩሉ ጥፍኣት
ናትኪ'ኳ ይሓይሽ ብምቕሊት
እንተጠፍአ ኣሰር፡ እንተደሓነ ብሂወት፡
ካባኽስ ዳህላክ'ኳ ትምረር
ታሪኻዊት ደሴት ናይ ደቐ'ባት ማሕዩር
ዒራዒሮ ዝባሃል ሰብ ዘንቕጽ ዘሕርር
ደሃይ ትመስክር፡ ጥፍእ ስውር፡
እምባትካላ፡ ዊዓ፡ ገምሃሎ
ዓላ፡ ጎዳጉዲ ደንጎሎ
ናቱ ሓቢኡ ናባኺ እንተበሎ
ሓቕስ ክትወጽእያ ኣብ መጋባእያ ውዕሎ፡
ህ.ግ.ዲ.ፍ ስ ያኢ ብኣኺ ክወራዘ
ንዜጋታት ዘደነከለ ዘዕንዘዘ
ዝበከለ ዝመረዘ
ዘጥፈአ ዝሰረዘ፡
መዓስ መጺኽና ከድናኪ'ምበር ንሕና
ወዲቕናኺ'ምበር መዓስ ወዲቕክና
ዝወደቐስ ህ.ግ.ዲ.ፍ ናባና
ኣምላኽ፡ ካብ መዓቱ ይሰውረና፡
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽሪ ንስውኣትና
ዓወት ንተቃላሳይ ህዝቢ ኤርትራ
ኩላትና ከምዝተኸታተልናዮ ብዕለት 26 ሰነ 2015፡ ኣብ ከተማ ጀነቫ ሃገረ ስዊዘርላንድ፡ ብኤርትራውያን ደለይቲ ለውጢ ዝተዳለወ ካብ ሃገራት ስዊድን፡ ኖርወይ፡ ጣልያን፡ እንግሊዝ፡ ጀርመን ዴንማርክን ካልኦት ሃገራት ኤውሮፓን፡ ገለ'ውን ራሕቂ ከይገደሶም ካብ ካናዳን ኣውስትራልያን ዝተሳተፍዎ ዕዉት ሰላማዊ ሰልፊ ተኻይዱ። ኣብ ሃገራት እስራኤልን፡ ኢትዮጵያን ዝርከቡ ኤርትራውያን'ውን ተመሳሳሊ ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም። እዚ ሰላማዊ ሰልፊ መብዛሕቶም መንእሰያት ዝተሳተፍዎ፡ ካብ ኩሉ ጽላት ሕብረተሰብ ኤርትራ ዘካተተ፡ ንፍናን ደለይቲ ለውጢ ሓፍ ዘበለን፡ ንስርዓት ህግደፍ ዘንቀጥቀጠን ዘበርገገን እዩ እንተተባህለ ምግናን ኣይኮነን። እዚ ሰልፊ እዚ ኣገዳስን ፍሉይን ዝገብርዎ ገለ ረቛሒታት ንምጥቃስ፡
• ፖለቲካዊ ሰልፊ፡ ምንቅስቓስ፡ ሃይማኖት፡ ኣውራጃ፡ ወገን ብዘየገድስ ኩሎም ኤርትራውያን ብሓደ ድምጺ፡ ኣብ ሓደ ዓላማ፡ ብሓድነት ከምቲ ቀደም ንናጽነት ሕጂ'ውን ንሓርነት ክሰርሑ ከምኽእሉ ዘነጸረን፡ ዘረጋገጸን ብምዃኑ
• ንኹሎም ደለይቲ ለውጢ ሞራሎምን ፍናኖምን ሰማይ ዓሪጉ፡ ንምቅልጣፍ ለውጢ ከይተሓለሉ ብዝበለጸ ክሰርሑ መዳርግቲ ዘይርከቦ ውሽጣዊ ሓይሊ ዘስነቐ ብምዃኑ
• ነቲ ካብ ዓይኒን ኣድህቦን ማሕበረሰብ ዓለም ተገሊሉን፡ ተሸፊኑን ንዓሰርተታት ዓመታት ኣብ ኤርትራ ዝግበር ዝጸንሐን፡ ዘሎን ጃምላዊ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላትን፡ ገበናት ኣንጻር ሰብኣውነትን ኣብ ኣጀንዳ ማሕበረሰብ ዓለም ብምምብጽኡን ክዛረበሉ ስለዝጀመረን፡ ብዝዓሞቐ ኽምርመር ይደፍእ ብምህላዉን፡
• ነቶም እንተስ ብፍርሒ፡ እንተስ ብእንታይ ገደሰኒ ክሳብ ሕጂ ክዛረቡ ዘይከኣሉ ዘለዉ ኤርትራውያን ዓቢ ድቃስ ዘይህብን ሕልና ዝቁስቑስን፡ መርገጺ ክወስዱ ዝድርኽን ብምዃኑ
• ናይዚ ኩሉ እኩብ ድምር ድማ ኣብ ኣእምሮ ጉጅለ ህግደፍ ዝፈጥሮ ስነኣእምሮኣዊ ስዕረት ዓቢ ብምዃኑ
እዚ ሰላማዊ ሰልፊ ልክዕ ከም ምድምሳስ ናደው ዕዝ ኣብ ብረታዊ ቃልሲ፡ ከም ነጥበ መቀይሮ ኣብ ቃልሲ ንዲሞክራሲያዊ ለውጢ ኣብ ታሪኽ ኤርትራ ብፍሉይ ክዝከር ምዃኑ ዘየጠራጥር እዩ።
ሕጂ'ከ ናበይ?
እዚ ሰላማዊ ሰልፊ እዚ እቲ ኣብ ደንበ ደለይቲ ለውጢ ውሒዱ ዝጸንሐ ፍናንን፡ እምነትን ኣብ ኤርትራውነትን፡ ሓድነት ኣብ ናይ ሓባር ዓላማን ዳግም ኣበራቢሩ ኣሎ። ለውጢ፡ ብስራሕን ውዳበን ጥራሕ እዩ ክመጽእ ዝኽእል። ነዚ ተበራቢሩ ዘሎ መንፈስ ከየጥፋእካ ብኸመይ ብዝበለጸ ተወዲብናን ሰሪሕናን፡ ንምልኪ ስዒርና፡ ነታ ንደልያ፡ ሰላም፡ ቅሳነት፡ ፍትሒ፡ ነጻነት፡ ዝዓሰላ ብሕጊን ቅዋምን እትመሓደር ኤርትራ ጋህዲ ንገብር ዝብል ሕቶ ኩላትና ክንምልሶ ዘሎና ወሳኒ ሕቶ እዩ። ድምጺ ነፍሲወከፍና ከም ማዕበል ኰይኑ ነዚ ዘሎ ምልኪ ጸራሪግዎ ክኸይድን ነታ ንሓልማ ኤርትራ ጋህዲ ክትከውንን ዓቢ ተራ ከምዘለዎ ተገንዚብና ድምጽና ነስምዕ። ነፍሲወከፍና ስርሐይ ኢልና ሓደ ሰብ ናብ ደንበ ደለይቲ ለውቲ ከነምጽእ እንተኽኢልና ለውጢ ኣብ ዝሓጸረ ግዜ ክረጋገጽ ምዃኑ ዘጠራጥር የብልናን።
ኤርትራዊ ምንቅስቓስ ንዲሞክራስን ሰብኣዊ መሰላትን ደጊሙ ደጋጊሙ ዝብሎ እንተልዩ ናይ ኤርትራ ሕቶ ናይ ሞትን ሕይወትን፡ ከም ህዝብን ሃገርን ምህላውን ዘይምህላውን ሕቶ እዩ። ሕቶ ኤርትራ ናይ ሕግን ሕጋውነትን ፍትሕን ሕቶ እዩ። ሕቶ ኤርትራ ናይ መሰልን ሓርነትን ሕቶ እዩ። እሞ ኤርትራውያን ኩልና ነዚ ሕቶ እዚ ንምምላስ ዳግም ናይ ቃልሲ መንፈስና ነበራብር።
እወ ክወግሕ እዩ!
እወ ንኽእል ኢና!
ኤምዲሰመ
02 ሰነ 2015
ፕሪቶርያ
ህዝቢ ኤርትራ ድሕሪ እቲ ነዊሕ አዝዩ መሪርን ጽንኩር ን 30 ዓመታት ዝተኻየደ ብረታዊ ተጋድሎ ዓርቢ መዓልቲ ከተማ አስመራ ናጻ ምስ ወጸት እዩ ኔሩ ናጽነቱ ዝጨበጠ። ዓርቢ 24 ግንቦት 1991 ዓ.ም ድማ አብ ታሪኽ ህዝቢ ኤርትራ መወዳድርቲ ዘይርከባ ክብርቲ ዕለት እያ። ድሕሪ እታ ታሪኻዊት ዓርቢ አብ ቅድሜና ዝተራእየና መጻኢ ህንጸት ሃገር፡ ቁጠባዊ ምዕባለ፡ ፍትሒ፡ ሰላምን ቅሳነት እዩ ዝነበረ። ሕልምና ግና ብአግኡ በኒኑ ተሪፉ። ናጽነትና ጨቢጥና ክንስና አብ ኢድ ጠላም ውልቀ መላኺ ስለዝወደቕና፤ አብ እዋን መግዛእቲ ርእይናዮ አብ ዘይንፈልጥ ባርነትን ብቓላት ክትገልጾ አብ ዘጸግም ጭቆናን ሓሰረ መከራን ወዲቕና። ሕጂ ተመሊስካ እንክትግምግሞ ዘካየድናዮ ቃልሲ ባንዴራ ንምስቃልን ሉአላዊት ሃገር ንምውናን እምበር ዲሞክራስያዊትን ብስርዓተ ሕጊ እትመሓደርን ሃገር ንኽንተክል አይሓሰብናሉን ክንብል ንደፍር። እዚ ወሪዱና ዘሎ ኩሉ መዳያዊ ግህሰት ሰብአዊ መሰላት ደቂ ሃገር ድማ ውጽኢት ናይቲ ዘይምሉእ ቃልሲ ምዃኑ ዘማትእ ኣይኮነን።
ሕጂ ብዛዕባ ዝሓለፈ ምቑዛምን ነቲ ዝሓለፈ ድኽመታት ወግሐ ጸብሐ እንዳምጻኻ ምኒን ምባልን ምንም ዝርከቦ ፋይዳ የብሉን። እንታይ ደአ መለበሚ አይግበርካ መለበሚ ግና አይኽላእካ እኳ ዝበሃል፤ ትማሊ መለበሚ ስለዝኾንና ሕጂ ከይንዕሹ ሃየ ደአ ዓይንና ከም ዓይኒ ዓሳ ብዘይ ሰለም ቋሕ ነብሎ። እወ ብየማን ብጸጋም ብላዕሊ ብታሕቲ ምቁማት አይንሕመቕ። ቃልስና ንኢሰያስ ካብ ስልጣን ምውራድ ጥራይ ከይከውን እሞ ወዮ ጉዳይና ወጮ እንተገምጠልካዮስ ወጮ ኮይኑ ከይተርፍ ንሕሰብ። ኢሰያስ መዓልቱን ሰዓቱን ሓልዩ ምኻዱ ዝጠራጠር ሰብ አሎ አይብልን፤ መን ንዘንተ እለት ምስ ነበረ እዩ’ሞ ኢሰያስ ንመዋእል ክነብር። ክንርስዖ ዘይብልና ኢሰያስ ዲክታቶር ወይ ጎብለል ኮይኑ አይኮነን ተወሊዱ እንታይ ደአ ጊዜን ኩነታትን ናብ ረብሕኡን ዊንታኡን ቀይሩ እዩ ናብዚ ሕጂ እንርእዮ ዘለና ኢሰያስ ዝተቐየረ።
እምበአርከስ ነታ ታሪኻዊት ዓርቢ መዓልቲ ናጽነት ዘዘኻኸረትና ዓርቢ ሰነ 26 መዓልቲ ማዕርነት ኤርትራ ክብላ ይደፍር። ነዚ ክብል ዝደረኸኒ ደምበ ተቓውሞ ንኹሉ ደላይ ፍትሒ እየ በሃሊ ብማዕርነት ዘየአንግድ ገለ ከምድላዩ ዝዕንድረሉ ገለ ድማ ብዘይ ዋላ ሓደ አበሳ ብሰንኪ መበቆሉ ወይ እምነቱ ዝሽቑረረሉ ደምበ ኮይኑ እዩ ጸኒሑ። ካብኡ ተበጊስካ ጄኔቫ ንመላእ ህዝቢ ኤርትራ ዓቢ ትምህርቲ’ያ ለጊሳትልና ሓሊፋ ክበሃል ይከአል። ደገፍቲ ስርዓት ህግደፍ ሓይሊ ሓፋሽ ዓጋቲ ከምዘይርከቦ ዝተመሃሩላ ዕለት እንተኔራ ብዘይምግናን ዓርቢ ሰነ 26 እያ ኔራ። ድሮ እኳ አብ ውሻጠ ገዝኦም ደጊም ዘመነ ኢሰያስ አብቂዑ እዩ ይብሉ ከምዘልው ይስማዕ አሎ። መዓስ ግና ሰብ ንሕና ንሱ ጥራይ፤ እቶም ብዘይብአና ደምበ ተቓውሞ ሕቖ የብሉን፤ ንሕና ዘይባረኽናዮ ሰላማዊ ሰልፍን አኼባን ብደምበ ተቓውሞ ውጉዝ’ዩ እንዳበሉ ብቃልሲ ሓፋሽ ከባጭው ዝረአናዮም፤ ንተቓለስትን ደለይቲ ፍትሒ ሃገራውያንን ከጸልሙን ክንጽሉን ጸሊም ፈላላዪ ከዋድዱ ዝጸንሑ በደልቲ ብዱላት ኩርኳሕ ቃልሲ ሓርነት ዓቢ ትምህርቲ ሂባቶም እያ ሓሊፋ ዓርቢ 26 ሰነ መዓልቲ ማዕርነት ኤርትራውያን። ቀደሙ እኮ “ዘአወገዘ በከንቱ፡ ወተወገዘ ብእንቱ” ተባሂሉ እዩ። በዚ አጋጣሚ ነቶም ካብ ቃልሲ ክትንጸሉን ተስፋ ቆሪጽኩም ገዛኹም ኮፍ ንኽትብሉን ተፈሪድኩም ክንስኹም፤ እዛ ኤርትራና ንመን ቀሪባቶስ ንመንከ ትርሕቆ ኢልኩም አንጻር ኩሉ ተጻብኦ ስንኹም ነኺስኩም ዝመከትኩም ደቂ ህዝቢ ወያ ጽንዓትኩም እንሆ ፍረ ክትህብ ጀሚራ ክብል ይደልይ ዋላ’ኳ ሕጂ’ውን ገና እቲ ተንኮላት ተወዲኡ እዩ እንተዘይተባህለ። ሕጂ’ውን ፈቲና ጸሊእና ማዕርነት ህዝቢ ዘየረጋገጸ ቃልሲ ብንምን መለኪዒ ዲሞክራሲያውን ፍትሓውን ቃልሲ ክኸውን አይክእልን እዩ።
ህዝቢ ኤርትራ ባዕሉ ተቓሊሱ ሓርነቱ ከም ዝጭብጥ ውዕሎ ጄኔቫ አረጋጊጹልና ክኸውን ተስፋ ይገብር። እዚ ሕጸ እዩ ደቂ ዓድና፤ ገና ጽባሕ ካልእ መርዓ ክትርእዩ ኢኹም። ወዲ መታሕት ወዲ ከበሳ፤ አስላማይ ክርስትያን፤ ወዲ ኩለን አውራጃን ብሄራትን ኤርትራ በተግ ኢሉ ምስ ወጸ፤ ወያ አይትጽርኒ ትም ሕትም ክትከውን እያ። ለባም ሰብን ርዙን ሕብረተሰብን ካብ ሕሉፍ ጌጋታት እዮም ዝመሃሩ። እቶም ገና ነዚ ብህዝባዊ ተሳትፎ ሓፋሽ ዝተዓወተ ሰላማዊ ሰልፊ ጄኔቫን ውጽኢት ጸብጻብ ኮሚሽን ምጽራይ ሰብአዊ መሰላትን ኤርትራ ናብ ውልቃዊ ዝናናን ውድባዊ ረብሓን ከትውዕልዎ ህርዲግ ትብሉ ዘለኹም አደብ እንተትገብሩ ዝሓሸየ እዩ፡ ደጊምና ናብ ጭርጭር ዓበደ መታን ከይንምለስ። ይትረፍ ግዳ ህዝቢ ኤርትራ ህግደፍ እውን ባዕሉ ይፈልጥ’ዩ መን’ዩ አብዚ ጉዳይ ሰለሎ ዘእተወትሉን ንዓመታት ዝደኸመን እሞ፤ እቶም ነዛ ዘይሕለል ጻዕሪ ዝገበረት ዋዕሮ ግቡእ ክብራ ዝኸላእኩምን ስማ ንምጽዋዕ ዝተጸየንኩም ጽባሕ ንግሆ መዛግብቲ ታሪኽ ንስማ እምበር ስማ ንምህሳስ ንዝተገብረ ሽርሒ አብ ገጻቶምን ዓንቀጻቶምን ኣይከስፍርዎን እዮም።
አብ መወዳእታ ንዓወት ጄኔቫ ከመይ ናብ ረብሓ ህዝቢ ነውዕሎ ዝብል ዕዮ ገዛ ኣብ አእምሮ ነፍሲ ወከፍና ክድይብን ክወርድን ይግባእ። ብጊዜያዊ ዓወት ሰላማዊ ሰልፊ ጄኔቫ ክንዛነ የብልናን። ሳጥናኤል ኢሰያስ ክንደይ መንቀራቕሮታት ዝሰገረ ከም ዱሙ ሸውዓተ ትንፋስ ዘለዎ ጋኔል ምዃኑ አይንረስዕ። አብ መዛዘሚ ጹሑፈይ፤ ህዝቢ ኤርትራ ከምቲ ለባማት ቀዳሞት ወለዶ ወርቂ ሚዛን ዝበልዎ እቶት ሓንቲ ግራትን ጸባ ሓንቲ ላምን ምዃኑ ካብ ጄኔቭ ተማሂርና ኢድ ንኢድ ተታሓሒዝና ንቕድሚት ንመርሽ። ንሳ እያ እታ እንኮ መገዲ ድሕነት ህዝብን ሃገርን ኤርትራ።
(ደቂ ሰባት ድምጾም ብዓውታ ከስምዑ እንከለው ንምንታይ ድምጾም የስምዑ ኢሉ ዝቑጣዕ ወይ ካልእ ላቔባ ዘጠምቕ እቲ ድምጺ ውጹዓት ዓፊኑ ረብሕኡ ከህጥር ዝጽዕር ጥራይ እዩ።)
ሰሎሙን ገብረእየሱስ
(ኦክላንድ ካሊፎርንያ)
ክፉት ህዝባዊ ኣኼባ ብጽላል ኤርትራውያን ማሕበራት ንለውጢ ኖርወይ ኣብ ኦስሎ
Wednesday, 01 July 2015 19:41 Written by ወኪል ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ ኣብ ኖርወይጽላል ኤርትራውያን ማሕበራት ንለውጢ ኖርወይ ኣብ ከተማ ኦስሎ ን20 ሰኔ መዓልቲ ሰማዕታት ብኽብ ዝበለ ኣገባብ ዘኪሩ፣ ዕዉት ዝኾነ ክፉት ህዝባዊ ኣኼኣውን ኣካይዱ። ብኣቆጻጽራ በርሊን ልክዕ ሰዓት 15 30 ብናይ አንቋዕ ብደሓን መጻእኩምን ብዝኽረ ሰማእታትን ዝጀመረ መደብ ዝኽረ ሰማዕታትን ህዝባዊ ኣኼባን ክሳብ ሰዓት 22.00 ናይ ምሸት ቀጺሉ።
ድሕሪ ስነስርዓት ዝኽረ ሰማእታት ኣባል ኣሰናዳኢት ሽማገለ ዝኾነ ብጻይ ባህልቢ ክፍሉ ንኣኼበኛታት ምውቅ ናይ እንቋዕ ብደሓን መጻእኩም ቃል አንከስምዕ ብጻይ ኣቤል ድማ መደባት ኣኼባ ኣንቢቡ፣ መድረኽ ንኣቦ መንበር ጽላል ኣቶ ሙሴ ዳኘው ኣረኪቡ።
ቀጺሉ ኣቦ መንበር ጽላል አውን ብወገኑ ንኣኼበኛታት ዝግባእ ሰላምታ ድሕሪ ምቅራብን ሌላ ነፍሱን፣ ንጽላል ብዝምልከት: ኣብ ትሕቲ ጽላል ኖርወይ ኣጽሊለን ዝርከባ 10 ዝተፈላለያ ማሕበራትን፣ ኣቃውማጽላል፣ ታሪኽኣመጻጽኣ ጽላልን በጺሕዎ ዘሎ ደረጃ ዕቤቱን፣ መትከላዊ እምነታት ጽላልን፣ ጽላል ካብ ዝምስረት ብዛዕባ ዘሳለጦምን ኣብ መስርሕ ዘለዉን ጉዳያት ሰፊሕ መብሪሂ ሂቡ።
ኣብ መወዳአታ ኣቦ መንበር ጽላል ብጻይ ሙሴ ዳኘው ጽላል ኮነ ኣብ ጽላል ተጠርኒፈን ዝርከባ ማሕበራት ንኤርትራውያንን ንኤርትራን ክነወፍዮ እንኻል አንኮ ኣበርክቶ ናይ ቃልሲ ባይታ ምፍጣር ጥራሕ አዩ ኢሉ። ኑሱ ወሲኹ ኤርትራ ኣብ ፍጹም ናይ ፋሕፋሕን ምብትታንን ኩነታት አትርከብ ሃገር ኣይኮነትን፣ አንተኾነ ኣብ ናይ ፋሕፋሕ መስሪሕ ኣትያ ከምዘላ ክከሓድ ከምዘይብሉ ኣስሚርሉ። ሃገርና ኣብ ከምዚ ኩነታት ኣንዳሃለወት ድማ ቀሲና ክንድቅስ ከምዘየምሕረልና ኣዘኻኺሩ። ኩሉ ብዝከኣሎን፣ ብዝመረጾን ክቃለስ ጽላል መድረኽ ፈጢሩ ይጽውዕ ከምዘሎ አውን ኣዘኻኺሩ። ምውዳብ ኣገዳስነት ከምዘለዎን፣ ጽላል ድማ ኣብ ምውዳብ ከም ዝኣምን አውን ወሲኹ ሓቢሩ።
ናይ ኣቦ መንበር መደረ ብሓው ሰዒድ ብዓረበኛ ተተርጒሙ። መድረኽ ሕቶን፣ መልስን ሪኢቶን ተኸፊቱ። ሃናጺ ዝኾነ ሪኢቶታትን ሕቶታትን ድማ ክፈስስ ኣምሰየ።
ዓወት ንዲሞክራስያዊ ቃልስና!! ዘለዓለማዊ ክብርን ሞገስን ንሰማእታትናን ስንኩላናን!!
ክፍሊ ዜናን ሓበረታን ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ጨንፈር ኖርወይ
ኣንቶንዮ ተስፋይ
26 ሰነ 2015
24 ዓመት ኣልቦ ስጕሚ
መዕነዊ ሃገር፡ ራህዋ ሓላሚ
ብሓንቲ ቃል ሓጋይ ከራሚ
ባዕሉ መህተፍተፊ ባዕሉ ተርጓሚ፡
ርህራሀ ዘይብሉ ምልካዊ ረምጽ
ኣንኳይ ቀሪብካዮስ ብማዕዶ ዝህንፍጽ
ብፍርሓት ራዕዲ ህዝቢ ዝርብጽ
ጎብለል መንእሰይ ዘጥፍእ ዘንፍጽ
ጸላኢ ህዝቡ፡ ብሃገር ዘላግጽ፡
ሃገር ከላትኒ ተሰዲደ ዝነብር
መላኺ፡ ኣብ ህድሞይ ክዕንድር
ጎጎ፡ ሃንዛ ሰንኪተ ጾመይ ዝሓድር
ሰናደር ንዘቐበልዎ ዝኸትር
ዜጋታት ነጺሉ ምስ ዲ.ም.ህ.ት ዝመክር፡
ጽውያ የብሉን ኣዝዩ መሪሩ
ኣብ ህጻናት በጺሑ ልቢ ዘይቆጸሩ
በዚ ተጨዉዩ፡ በቲ ተኣሲሩ
ሓደ ጠፊኡ፡ ሓደ ዶብ ሰጊሩ
ኣብ ባሕሪ ዝጠለቑ፡ ኣብ ሰሃራ ዝሓረሩ።
ወለዶና ክጸንት ክጠፍእ
ዘይበሊ ዘይውድእ
ሞት ዶ ይልመድ መርድእ
ሸጥ መዓንጣ ኣእምሮ ርግእ
ጽናዕ ጥራሕ. ህ.ግ.ዲ.ፍ ክጠፍእ፡
ብኽያት ሕሱም፡ ረማሲ ሓዘን
ክሳድካ ቅናዕ፡ ርእሲ ኣይተድንን
ኣበይ ምስ ከደካ ጅግነን ሓበን
ሕሩይ ዕንቝ ባሕሪ፡ ወርቒ ሚዛን
ክትሓልፍያ እዛ መራር ቀጣን፡
ለይቲ ብጸላም ደምቐት
ወጋሕታ ይስዕሮ ጸሃይ በረቐት
ግዜ ተዓረቐት
ዋጋ ስቓይካ፡ ህ.ግ.ዲ.ፋዊ ውድቐት
ኣኽሊል ሓርነት፡ ክብሪ ክትቕለት፡
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽርን ንስውኣት
ዓወት ንተቃላሳይ ህዝቢ ኤርትራ
ኣንቶንዮ ተስፋይ
26 ሰነ 2015
ብዕለት 26 ሰነ 2015፡ ኣብ ጀኔቫ (ስዊዘርላንድ) ኣብ ዝተገብረ ናይ ደለይቲ ፍትሒ ሰላማዊ ሰልፊ፡ ካብ ኩሉ ኩርንዓት ዓለም ዝወሓዙ፡ ብኣዝዩ ዓቃባዊ ገምጋም፡ ልዕሊ 5000 ዝበጽሑ ኤርትራውያን ደለይቲ ፍትሒ፡ ደገፎም ንመርማሪት ኮምሽን ናይ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ብዘየማትእ መገዲ ንምግላጽ፡ ኣብ ቅድሚ ኣብያተ ጽሕፈት ውድብ ሕቡራት ሃገራት ሆጭ ኢሎም ውዒሎም።
ቁጽሪ ናይ ተሳተፍቲ፡ ቅድሚ ሕጂ ተራእዩ ዘይፈልጥ፡ ብውሕጅን ዕልቕልቕን ዝግለጽ፡ መስተንክራዊ’ዩ ኔሩ። ብኣዝዩ ዓቃባዊ ገምጋም፡ እቲ ቁጽሪ ልዕሊ ዕጽፊ ናይቲ ድንጉራት “ደገፍቲ” ስርዓት ህግደፍ፡ ንምልኪ ዘለዎም ፍቕሪ ንምግላጽ ዘካየድዎ ናይ ዕለት 22 ሰነ ምትእኽኻብ እዩ ኔሩ።
ኣብ መልእኽቲ ናይቲ ዕለት ብትሪ ከም እተገልጸ፡ ሰላማዊ ሰልፊ ጀኔቫ ሓደ መሰረታዊ ሓቂ’ዩ ኣነጺሩ – ድምጺ ደለይቲ ፍትሒ ዘይዕፈን ምዃኑ! ብርግጽ፡ ሓይሊ ሚዛን ብርኡይ ይሰፍል ኣሎ። ኣብ ሞንጎ ድንጉራት ኣፍቀርቲ ምልክን ህግደፍን በቲ ሓደ ወገን፡ በቲ ካልእ ወገን ድማ፡ ብፍቕሪ ሃገር ዝነደዱ ደለይቲ ፍትሕን፡ ይካየድ ኣብ ዘሎ ከቢድ ናይ ፍትሕን ዓመጽን ጥምጥም፡ እቲ ሓይሊ ሚዛን ናብ ረብሓ ደለይቲ ፍትሒ ዘቢሉ’ዩ። ስርዓት ህግደፍ፡ ድንጉራት ደገፍቱ ኣኪቡ ዝፈጥሮ ዘሎ ናይ ቅብጽት ጫውጫውታ፡ ደጊም ንዓለም ኣይክዕብልላን’ዩ። ብኣንጻሩ፡ ደለይቲ ፍትሒ ፈጢሮሞ ብዘለዉ ዘናውጽ ናይ ፍትሒ ጻውዒት፡ ንዓለም ብዘይማትእ መገዲ ኣስሚዖማስ፡ ግህሰት ሰብኣዊ መሰላት ንምብቃዕ ህጹጽ ስጉምቲ ክትወስድ ብዓውታ ይጽውዑ ኣለዉ። እቲ መልእኽቲ፡ ንጹርን ደሚቕን’ዩ። ይኣክል! ኢና ንብል ዘለና። እቲ መላኺ ይኣኽሎ፡ ይኺደልና። ንዝፍጸም ዘሎ ገበናት ኣንጻር ሰብኣውነት ድማ ምሉእ ሕጋዊ ተጸባጻብነት ይገበር።
እቲ መደብ፡ ልዕሊ ትጽቢት ብዝኸደ መዐቀኒታት ንኽዕወት ብዝተፈላለየ ኣገባባት ንዘበርከቱ ወገናት ኩሎም፡ ናይ ሰላማዊ ሰልፊ ኣወሃሃዲት ሽማግለ ብልቢ ተመስግኖም።
ስዒቡ፡ ኣብቲ ዕለት ናይ ዝተነበ መልእኽቲ ምሉእ ትሕዝቶ ብትግርኛ ቀሪቡ ኣሎ። ናይ ዓረብኛን እንግሊዝኛን ትርጉም ኣብ ሓጺር ግዜ ክስዕብ’ዩ።
ድሕሪ ደጊም ድምጽና ኣይክዕፈንን’ዩ!
ኣወሃሃዲት ሽማግለ ሰላማዊ ሰልፊ ጀኔቫ
28 ሰነ 2015
///––///
ድምጽና ኣይክዕፈንን’ዩ!
ኣብዚ ዓለም ንገበናት ስርዓት ህግደፍ ኩሉ ፈሊጣቶስ፡ ሕጋዊ ተጸባጻብነት ክትገብረሉ ብዓውታ እትዛረበሉ ዘላ ወሳኒ መድረኽ፡ ህግደፍ ንኣንዒትን ኣእዛንን ማሕበረሰብ ዓለም ክደፍን ህርድግ ይብል ኣሎ ጥራይ ዘይኮነ፡ ንዓና ንደለይቲ ፍትሒ ውን ድምጽና ክዕፍን ዝከኣሎ ይገብር ኣሎ። ድምጽና ግን ኣይክዕፈንን’ዩ።
ከምቲ ደጋጊምና ንብሎ፡ ንሕና፡ ኣብቲ ቅኑዕ ጎደና ታሪኽን ኣብ ጸግዒ ፍትሕን ኢና ዘለና። ተሞክሮ ጨፍለቕትን መለኽትን ስርዓታት ከም ዝምህረና ድማ፡ ንምሸቱ ኣብ ፍትሒ ዝተወከለን ኣብ ሓቂ ዝተማእከለን ቃልሲ ዝዕወት ምዃኑ’ዩ።
ርድኢትና፡ ካብ ስምዒታውነትን ግዚያዊ ጦብላሕታን ሓሊፉ ናብ ግሁድ ክውንነት ክቕየር እንሆ በዒንትና ንርኢ፣ በእዛዝና ንሰምዕ፣ ብሕልናናን ኣእምሮና ድማ ነስተብህለሉ ኣለና። ደጊም ብምረትን እህህታን እንቑዝመሉ እዋናት ሓሊፉ፡ ገፋዕቲ ናብ ፍርዲ ዝቐርቡሉ እዋን ኢና ተገማጊምና ዘለና’ሞ፡ ባህ ብዘብል ስምዒት ከይተሃመልና፡ ናህሪ ቃልስና ብዝተዓጻጸፈ ክነሐይሎ ይግባኣና። ንምሸቱ ዓለም ድምጽናን ኣውያትናን ሰሚዓቶ እያ’ሞ፡ ነዚ ተረኽቦ’ዚ ናብ ወሳኒ መድረኽ ከም ዘሰጋገረና ነጥበ-መቐይሮ ጌርና እንተመዘንናዮ ምግናን ኣይኮነን።
እዚ ክንብል እንከለና ግን፡ ዕዮ ገዛና ጠቕሊልና ዛዚምና ማለት ኣይኮነን። ገና ብዙሕ ስራሕ ተሪፉና ከም ዘሎ ኣይንዝንግዕን። እቲ ናይ መወዳእታ ሸቶና በጺሕናዮ እንብል ድማ፡ ገፋዕቲ ዝግብኦም ፍርዲ ምስ ወሰዱ፡ ተገፋዕቲ ድማ ፍትሒ ምስ ተፈረደሎም’ዩ። እዚ ብናይ ውድብ ሕቡራት ሃገራት መርማሪት ኮምሽን ቀሪቡ ዘሎ ጸብጻብ ድማ፡ ንቓልስና ናህሪ ዝውስኽ፡ ቅድሚ ሕጂ ተራእዩ ዘይፈልጥ ዓይነታዊ ለውጢ ዘደልበና ፍሉይ ዕድልን ኣጋጣምን ብምዃኑ፡ ነዚ ንምርጋግጽን፡ ናይ ቃልሲ ወንና ንምሕዳስን ኢና ሎሚ ኣብዚ ተራኺብና ዘለና። ማዕረ ማዕርኡ ድማ፡ ማሕበረሰብ ዓለም፡ ነቲ ኣብ ኤርትራ ዝፍጸም ዘሎ ብገበናት ኣንጻር ሰብኣውነት (crimes agnainst humanity) ዝግለጽ መጠን ዝሓለፈ ናይ ሰብኣዊ መሰላት ቅልውላው፡ ሓንሳብን ንሓዋሩን ፍታሕ ከናድየሉ ንምጽዋዕ’ዩ።
እዚ ክንብል እንከለና፡ ቃልሲ ኣንጻር ምልኪ ናብ ዝለዓለ ብርኪ ይሰጋገረሉ ኣብ ዘሎ ህሞት ኮይንና ንብሎ ዘለና ምዃኑ ብምስትብሃል እንኮላይ’ዩ። ብኣንጻሩ ግን ህግደፍ ነዚ ክዕፈን ዘይክእል ድምጽና ንምዕፋን ዝገብሮ ዘሎ ናይ ዓቕሊ ጽበት መናውራታት፡ ካብቲ ዘለዎ ዓቕሊ ጽበታዊ ወስታ ዝሓልፍ ከም ዘይኮነ ብዕምቆት ንርዳእ።
ህግደፍ ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ክፍጽሞ ዝጸንሐ ገበናት ከይኣኽሎ፡ ሎሚ ሕሉፍ ሓሊፉ ናብ ኣባላት ናይታ መርማሪት ኮምሽን ሰጊሩ፡ ዘይሓላፍነታዊ ናይ ምፍርራሕን ምጉብዕባዕን ተንኮል ጀሚሩ ኣሎ። እንተኾነ እዚ ስንጊጥራዊ ባህርይ’ዚ ናብ ዝኸፍአ ተንጽሎ ኣእትይዎ ይርከብ ኣሎ።
እቲ ናይ መወዳእታ ንዕና ዘገድሰና ነገር፡ ብርግጽ ድምጽና ዘይዕፈን ምዃኑ’ዩ። ድሕሪ ደጊም ህግደፍ ንድምጽና ኣይክዕፍኖን’ዩ። ከምቲ ጀሚርናዮ ዘለና፡ ዘሎ ዘበለ ናይ ሓድነት ብኩራት እንዳኣረምና፡ ናብቲ ናይ መወዳእታ ሸቶና ክንበጽሕ ምዃና እንዳኣረጋጽና፡ ደጊምና ድምጽና ኣይክዕፈንን’ዩ ንብል።
ኣብ ኤርትራ ህግሰት ሰብኣዊ የብቅዕ!
ኣወሃሃዲት ሽማግለ ሰላማዊ ሰልፊ ጀኔቫ
26 ሰነ 2015
ኣንቶንዮ ተስፋይ
27 ሰነ 2018
ማይ ዘየዕቝር ሰባር ገንኢ
ቀትሪ ሰብ፡ ለይቲ ዝብኢ
ዝብሎ'ምበር ዝፍጽሞ ዘይርኢ
ዜጋታት ሰሚሮም ብውሽጢ ወጻኢ
ሎምስ በዓትኻ ድለ ቢንቶ መሕብኢ፡
ጎብለል፡ ሽመልባ፡ ሓዲ ሓርሽ፡ ማይ ዓይኒ
ውዕሎ ጀነቭ ሓቦ ምንካስ ስኒ
ደጊም ከብቕዕ ሞት፡ ሪጋ ላምባ ባኒ
ተመስገን ፈጣሪ'ዚ ዘርኣካኒ
ሕሩመይ፡ ህ.ግ.ዲ.ፍ ኣይሓድር ኣይቕኒ፡
ከም ኣንጭዋ ኣብ ለቖታኣ
እምበር ህ.ግ.ዲ.ፍ ደኣ
በጺሑ'ንድዩ ኣብ ጀንቭ ኣብኣ
ዓለም ብዓለሙ ዝዛተየላ ዝጋባኣ
እሞ ሓቂ ዘይብሉስ ካበይ ከምጽኣ፡
ስርሒት ምልኪ ጃህራ ሓሶት
ጭራኻ ዶጊልካ ኣየወ ውርደት
ክትኸዶ ጎልጎል ክትምለስ ዓቐበት
ኣይንርኣዮ ንህ.ግ.ዲ.ፋዊ ዝረኽበት
ሞት ኣድጊ ኮይኑ ጎተት፡
ክትለኣ'ኻ፡ እንተበሉ
ስቕ ኢልካ ዶ ትዕዘር ከም ባሊሉ
ኣድራሻ ዘይፍሉጥ መልእክቲ ዘይብሉ
ጽውያ ሓሊቦ ደኣ ዘይክምኡ እንደኣሉ
ፊንጥራዕ ዝኣመሎም ዒሉ ወዲ ዒሉ፡
ሰላም እንተበልኹምስ፡ ንግፍዒ ተድምጹ
ዘይበላዕኩምሉ መኣዲ፡ ከንፈርኩም ተልምጹ
ንጥፍኣት ህዝብኹም ትልህልሁ ትርህጹ
ጀነቭ ከይገሽኩም ህ.ግ.ዲ.ፍ ዘይትመርጹ
ዕደ ደኣ ፍትሕስ፡ ካብ ኢሰያስ የለን ቕበጹ፡
ዕልል በሊ ተሓጎሲ ኣደ
በጺሑ ናይትኪ ግደ
ቤት ፍርዲ ክበጽሕ ዝሓንገደ
ኣይመሓርን ኢድኪ ከይነስአ፡ ብርክኺ ከይሰገደ
ሕጂስ ንሓዲኡ'ዩ ዝወለደ እንተወለደ፡
ኣሳፍሒ ኩርዒ ኣንጽፊዮ ኣጓዛ
ጅማትኪ ክፍታሕ ክወጻልኪ ቃንዛ
ኣዕዋፍ በረኻ ክምለሳኺ ባሬቶ፡ዋሪ፡ራዛ
መጥፊእቱ'ያ ባዕሉ ዝመሃዛ
ደጊም ገበን ተሰኒዳ'ያ ጸብጻብ ተታሒዛ፡
ሃየ በል ኣቦይ ነዊት ኣውርዶ
ሃጸይ ምስ ከፈይ ክትጽመዶ
ዓይንካ ከቛምት ነቲ ዝለመዶ
ልሙዕ ሩባ፡ ቀላቕል ማዕዶ
ጾርካ ኣራግፍ ጸላኢኻ ይኽበዶ፡
ኣገናዕ እወ ሽሕ ኣገናዕ
በሊሕ መንእሰይ ተባዕ
ኣትሪርካ ርገጽ ጽናዕ
ኣይትጠራጠር ምናዕ
ፍሉይ ዝቦታኻ ሃገራዊ ጽዋዕ፡
ዋዕሮ ንብዓትኪ ጽረጊ
ሎሚ ካዕቦ የለ ፈርጊ
መሰልኪ ክፍለጥ ብስርዓት ብሕጊ
ማዕረ ክትምጕቲ ብዘንጊ
ወላዲት ጀጋኑ ፈራይት ሓድጊ፡
ዘለኣለማዊ ክብርን ዝኽርን ንስውኣትና
ዓወት ንተቃላሳይ ህዝቢ ኤርትራ
