ፈጻሚ ሽማግለ ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ) ኣብ 24ን 25ን ለካቲት 2019 ራብዓይ ዓመት፡ 2ይ ስሩዕ ኣኼባኡ ኣካይዱ። ፈጻሚ ሽማግለ ኣብዚ ብሓጺር ናይ “እንኳዕ ደሓን መጻእኩም” ቃል ኣቦ-መንበሩ ብጻይ መንግስተኣብ ኣስመሮም ዝተኸፍተ ኣኼባኡ፡ ኣገዳሲ ሰልፋዊ፡ ኤርትራውን ዞባውን ምዕባለታት ንዝእምት ሓበሬታታት እኹል ግዜ ሂቡ ተለዋዊጡ። ካብኡ ቀጺሉ ዝርዝር ጸብጻባ ስራሕ ናይ ዝሓለፈ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ኩለን ኣብያተ-ጽሕፈት ፈጻሚት ሽማግለ ሰሚዑ። ብዘይካዚ ብመሰረት  ኣቐዲሙ ዝሓዞ ኣጀንዳታት ብዛዕባ ዝተፈላለዩ፡ ኣገደስትን እዋናውያንን ዛዕባታት ተመያይጡ ኣገደስቲ ውሳነታ ከኣ ኣመሓላሊፉ።

ኣኼባ ፈጻሚ ሽማግለ ኣብቲ ብሓለፍቲ ኣብያተ ጽሕፈት ዝቐረበ ናይ ኩለን ኣብያተ ጽሕፈቱ፡ ጸብጻባት ብዝርዝር ርእዩ ኣድላይ ምትዕርራይን መእረምታን ብምግባር ከም ሰነድ ሰልፊ ኣጽዲቑን፡ ውሳኔታት ወሲዱን።  ካብዚ ብምቕጻል፡ መጻኢ 3ይን ሓድነታውን ጉባኤ ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድርን ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራን ንምዕዋት ይካየድ ብዛዕባ ዘሎ ዝርዝር መስርሕ ምድላው ብዓሚቕ መዚኑ። ፈጻሚት ሽማግለ ነቲ ብሓባራዊ ኣወሃሃድን ኣሰናዳኢትን ሽማግለታት ክሳብ ሕጂ ተዓሚሞም ዘለዉ ስረሓት ብምዝርዛር ንኢዱ። እቲ ተሪፉ ዘሎ መስርሕ ብዓወት ምእንቲ ክዛዘም ከኣ ካብ ላዕሊ ክሳብ ታሕቲ ብደረጃ መሪሕነት ኮነ መሰረታት ክዕመሙ ዝግበኦም ስረሓት ሓንጺጹ። ኣብዚ ብዛዕባ ምድላው ጉባኤ ዝገበሮ ዳህሳስ ኣባላት ክልቲኡ ናብ ሓድነት ዘምርሕ ዘሎ ወገናት ክሳብ ሕጂ ንዘርኣይዎ ቅሩብነት ንኢዱ፡ ክሳብ ዓወት ከም ዝቕጽልዎ እምነቱ ጽኑዕ ምዃኑ ኣረጋጊጹ።

ኣኼባ ኣብዚ ልኡላውነት ሃገርና ብሰንኪ ጠላም ኣካይዳ ህግዲፍ ኣብ ምልክት ሕቶ ዝኣተወሉ እዋን፡ ኤርትራዊ ናይ ለውጢ ሓይሊ ብሓባር ንኽቃለስ ዘለዎ ኣድላይነትን እዋናውነትን መዚኑ። በዚ መሰረት እቲ ናይ 2017 ናይ ሓድነትን ሓቢርካ ምስራሕን እማመኡ ንምዕዋት ዝገበሮ ምንቅስቓስ፡ ተስፋ ዝህብ ውጽኢት የርኢ ከም ዘሎ ገምጊሙ። ንመጻኢ እውን ነቲ ካብ ፍጹም ሓድነት ጀሚርካ ክሳብ ኣብቲ ዘሰማምዓካ ኣብ ምውጋድ ስርዓት ህግዲፍ ዘትከለ ምምስራት ናይ ሓባር ጽላል ዝዝርጋሕ ጻዕሩ ዝያዳ ከሕይሎ ምዃኑ ርእዩ። ምስ ሃድኤ-ሕድሪ ናብ ሓድነት ምብጻሕ ምኽኣሉን  ምስ ካለኦት ውድባትን ግንባራትን በብደረጃኡ፡ ናብ ምሉእ ሓድነት ወይ  ናብ ምምስራት ጽላል ንምብጻሕን የካይዶ ንዘሎ ጻዕሪ ዝያዳ ካብ ምሕያሉ ካልእ መዋጸኦ ከምዘየለ መዚኑ። እቲ ናይ ሓቢርካ ምስራሕ ኣድላይነት በዚ ምስ ውሱናት ውድባት ዘካይዶ ዘሎ ጻዕሪ ዝድረት ዘይኮነ፡ ዘተኣማምን ንህግዲፍ ዘወገድን ኣብ ቦታኡ ዝትክእን ሰፊሕ ናይ ለውጢ ዓቕሚ ንምፍጣር  ኣብ ዝካየድ ቃልሲ ጻዕሩ ቀጻሊ ምዃኑ ብምጥቃስ ናይ “ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ፡ ብሓባር ነድምጽ ከነስምዕ” ጻዋዒቱ ኣሕዲሱ።

ፈጻሚ ሽማግለ ኣብቲ ብዝተፈላለየ ኣገባባት ክከታተሎ  ዝጸንሐን ኣብዚ ኣኼባኡ ዝዳህሰሶን ሓበሬታ ተመርኲሱ፡ ብሓፈሻ ኣብ ዞባና፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ዝምድና ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝርአ ዘሎ ምዕባለታት ገምጊሙ። ኣኼባ ኣገዳስነት ሰላምን ጽቡቕ ዝምድናን ከይዘንገዐ፡ በቲ ስርዓት ህግዲፍ ሓቀኛ ምስሉ ንምሕባእ  ምስ ኢትዮጵያ ዘካይዶ ዘሎ ዘይግሉጽን ሓደጋታት ዝሓቖፈን መሕብኢ ውዲታት ዝሓደሮ ስግኣት ኣስተብሂሉ። ኣተሓሒዙ ከኣ ኣብ ኣካይዳ ህግደፍ ኤርትራዊ ዘቤታዊ ጉዳያት ብዝምልከት ዝኾነ ለውጢ ከምዘየለ ብምስትውዓል፡ ህዝቢ ኤርትራ በቲ ምድንጋራት ተዳህሊሉ፡ ካብ ቃልሱ ከይበኩር ጸዋዒቱ ኣቕሪቡ። ምስዚ ብዝተተሓሓዘ ሰላምን ራህዋን ጐረባብቲ ሃገራት፡ ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣዝዩ ስለ ዝጸላሎ፡ ኢትዮጵያውያን ዘራጊ  ኣካይዳ ህግደፍ ኣብ ኤርትራ ክሳብ ዘይተወገደ፡ ናይ ሃገሮም ሰላም ውሑስ ከምዘይከውን ንክርድኡን ብመንጽርዚ ክሰርሑን ተማሕጺኑ። ኣካይዳ ናይቲ ልኡላውነት ህዝብን ኤርትራን ጠሊሙ ዘዕለብጥ ዘሎ ዲክታተር፡ ሓደገኛ ምዃኑ ብዕምቆት ዝተረደአ ስሩዕ ኣኼባ ፈጻሚ ሽማግለ፡ ሰዲህኤ ምስ ኩሎም ኤርትራዊ  ናይ ለውጢ ሓይልታትን ህዝብን ኮነ፡ ምስ  ልኡላውውነት ኤርትራ ዝኣምኑ ፈተውትን ኣዕርኽትን ህዝቢ ኤርትራ ተደጋጊፉ ካብ ምቅላስ ሓሊፉ፡ ካልእ መተካእታ ከምዘየብሉ ኣረጋጊጹ።

ፈጻሚ ሽማግለ ኣብ ኣኼባኡ፡ ተሳተፍቱ ኮነ ትሕዝቶኡ ፍሉይ ክኸውን ትጽቢት ዝግበረሉ ፈስቲቫል ኤርትራ 2019  እተዳሉ ሽማግለ መዚዙ መበገሲ ስራሕ ዝኾና ሓሳባት ኣቕሪቡ።

ኣብ መወዳእታ ኣብ መጻኢ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ዝዕመም ናይ ነፍሲ ወከፍ ቤት ጽሕፈት ዕማማት ኣነጺሩ። መላእ ደላይቲ ለውጢ ኤርትራውያን ብሓበራ፡ ኣብዚ ኤርትራ ናይ ምድሓን ዕማም ቀዳማይ ደረጃ ሒዝሉ ዘሎ እዋን ተሳትፍኡ ኣብ ቃልሲ ኣንጻር ህግዲፍ ከዕዝዝ ጸዊዑ። መሪሕነትን መሰረታትን ሰዲህኤ ከኣ ብሓፈሻ ኣብ ኩሉ መዳያት ቃልሲ፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ምዕዋት 3ይን ሓድነታውን ጉባኤ በቲ ሒዘሞ ዘለዉ ናህሪ ንክቕጽሉ ጸዊዑ።

ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ፡ ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ!

ፕረሲደንት ዑመር ሓሰን ኣልበሺር፡ ብዓርቢ 22 ለካቲት 2019 ንህዝቢ ሱዳንን ዓለምን ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ነቲ ኣብ’ታ ሃገር ተፈጢሩ ዘሎ ቅልውላው ንምህዳእ ናይ ሓደ ዓመት ህጹጽ ኵነት ኣዋጅ ኣዊጁ።

ብመሰረት’ዚ ፕረሲደንታዊ ኣዋጅ’ዚ፡ ንሱዳን ክመርሕ ዝጸንሐ ሃገራዊ ናይ ስምምዕ መንግስትን (ሕኩማ ኣልውፋቕ ኣልወጠኒ) ኵለን ናይ ኣውራጃታት መንግስታትን ፈሪሰን ብመንግስቲ ናይ ክኢልታት ክምርሓ ምዃነን ተገሊጹ።

ኣብ ርእስ’ዚ፡ እቲ ንፕረሲደንት ዑመር ሓሰን ኣልበሺር ኣብ 2020 ኣብ ሃገራዊ ምርጫ ንምስታፍ ተባሂሉ ቅዋም ንምቕያር ኣብ ፓርላማ ሱዳን ዝካየድ ዝነበረ ክትዕ ክውንዘፍ ኣዚዙ። ንሱ እውን ካብ ሻርነት ናይ ሰልፍታት ሓራ ኰይኑ ብፍትሕን ወድዓውነትን ከመሓድር ምዃኑ ተማባጺዑ። ከምኡ’ውን፡ ንዝዓጠቑን ዘይዓጠቑን ተቓወምቲ ሓይልታት ንልዝብ ጸዊዑ።

እቲ ካብ ዝጅምር ክሳብ ሕጂ ብዓሰርተታት ዝሞትሉን በማእት ዝቝጸሩ ዝተኣስርሉን ሰላማዊ ሰልፍታት ግን ጌና ክሳብ እዚ ዕለት’ዚ ይቕጽል ኣሎ።

ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ

يعلن حزب الشعب الديمقراطي الإرتري عن انعقاد ندوة بعنوان  اخر مستجدات الأوضاع السياسية الحالية للبلاد وذلك بحضور رئيس حزب الشعب الديمقراطي الإرتري المناضل منقستآب أسمروم . وسوف تقام الندوة في مدينة بون في يوم السبت الموافق ٢/٣/٢٠١٩ الساعة ١٤:٠٠ بتوقيت برلين .

الموقع : ا  

Heimstatt e.V

Kolnstrasse 6

53111 Bonn

E-mail  This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Tel 015758062573 -017672420212

መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ኣብ መድረኽ 6ይ ጉባኤ ተሓኤ - ሰውራዊ ባይቶ 2008

ሎሚ ዕለት 14 ለካቲት 2019፡ ኣባል ማእከላይ ባይቶን ፈጻሚ ሽማግለን ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ) ዝነበረ ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም፡ ቀትሪ ምድሪ ብመጋበርያታት ዲክታቶርያዊ ስርዓት ህግደፍ ተጨውዩ ድሃይ ካብ ዘጥፍእ 7 ዓመቱ ኢዩ። እዛ ዕለት እዚኣ ከኣ፡ ሓንቲ ካብተን ናይ ሕሰምን መከራን ኮይና፡ ካብተን ከምኡ ዝኣመሰሉ ብጾት ዝጠፍኡለን እንዝክረላ ዕለታት እያ። ከምዛ ናቱ ሓደጋ መጭወይቲ ዘጋጠሞም ናይ ቃልሲ ብጾትና፡ ተጋደላይ ወልደማርያም ባህልብን ተኽለብርሃን ገ/ጻድቕን ካብ ምስራቓዊት ከተማ ሱዳን ካብ ዝጠፍኡ ከኣ ድሕሪ ክልተ ኣዋርሕስ 27 ዓመቶም ክኸውን ኢዩ። ኣብ ማእሰርቲ ብህይወት ክህልዉ ትጽቢትናን ተስፋናን ኮይኑ፡ ንዓመታት ማእሰርቲ ናይ ነልሶን ማንደላ በጺሖምዎ ኣሎዉ።  

ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ሓደ ካብቶም መቐረት ንእስነትን፡ ዕላልን ወግዕን፣ ወለድን መታዓብይትን ከየስተማቐሩ፣ በጃ ህዝቦምን ሃገሮምን ንኽሓልፉ ንቃልሲ ካብ ዝወፈሩ ሓርበኛታት ሓደ ኢዩ።   ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ምሉእ ንእስነቱ ኣብ ቃልሲ ዘሕለፈ፣ ራህዋን፡ ሰላምን፡ ቅሳነትን ህዝቢ ኤርትራ ካብ ዝብህጉን ምእንትዚ ድማ፡ ኩሉ ዝካኣሎም ዘበለ ካብ ዘበርከቱን ደቂ ሃገር ኢዩ። ዕድሚኡ ከባቢ 17 ዓመት ኣቢሉ ምስ በጽሐ’ዩ፣ በቲ ሓደ ወገን፣ ሰራዊት መግዛእታዊ ስርዓት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ዝፈጽምዎ ዝነበሩ ኣስካሕካሒ ግፍዕታት ከይተወገደ ሰላምን ቅሳነት ክርከብ ከምዘይካኣል ስለዝተገንዘበን፣ ምጉህሃር ሰውራ ኤርትራ ድማ በቲ ካልእ ወገን ስለዝደረኾን፣ ኣብ ዕሸል ዕድሚኡ ኣብ ወርሒ መጋቢት 1968 ኣብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ተሰሊፈ። ወታሃደራዊ ትምህርቲ ድሕሪ ምውሳድ፣ ሰውራ ኤርትራ ኣብ ስሳታት ዝነበሮ ከበድቲ ጸገማትን ሕልኽልኻትን ሰጊሩ ኣብ ቃልሲ መባእታዊ ሕክምናዊ ትምህርቲ ወሲዱ፣ ኣብ 1970 ናይ ሓይሊ 501 ሓኪም ጋንታ ኮይኑ ኣገልጊሉ።

ኣብ 1971 ቀዳማይ ሃገራዊ ጉባኤ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ፡ ብዛዕባቲ ብስም ሰልፊ ናጽነት ካብ ተሓኤ ዝተፈንጨለ ኢሳያስ ዝመርሖ ጉጅለ፡ « ናይ ኢሳያስን ብጾቱን ፖለቲካውን ማሕበራውን ወተሃደራውን ትሕዞን ርእይቶን ንሃገራዊ ስምረት ህዝቢ ኤርትራ ዝትንክፍ ምዃኑ ብምዕዛብ ከምኡ ድማ እዚ ጸገም እዚ መፍትሒ እንተዘይረኸበ ንሃገራዊ ስምረት ከይብትን ስለዘፍርሕ፡- 

ሀ. ንኢሳያስን ብጾቱን ነዚ ናብ ሃገራዊ ስምረት ዝመርሕ ፕሮግራምን ውሳኔታትን ቀዳማይ ሃገራዊ ጉባኤ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ተቐቢሎም ናብ ተሓኤ  ክንጽንበሩ ይጽውዕ።

ለ. መሪሕነት ተሓኤ ጥቕሚ ሓድነት ህዝቢ ኤርትራን ገድልን ምእንቲ ክሕሎ ከምኡ ድማ እዚ ጸገም እዚ ንኽፍታሕን ንኸይጋነን ዘድሊ ስጉምትታት ትወስድ » ክብል ዘሕለፎ ሓደ ካብቶም ፍሉያት ፖለቲካዊ ውሳኔታት መሰረት ብምግባር፡ ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ሓደ ካብቶም ሸውዓተ ዝኣባላታ ኣብ ለካቲት 1972 ምስ ጉጅለ ኢሳያስ ንምርኻብ  ብመሪሕነት ተሓኤ ዝቆመት ሽማግለ እዩ ነይሩ። ሰውራ ኤርትራ ግን ብሰንኪቲ ንሕናን ዕላማናን ዝመበገሲኡ  ኢሳያስን ዕቡጥ መደባቱን ካብ ቀደሙ እውን ካብ ምብትታን ኣይዳሓነን፣ እቲ ዝገደደ ምብትታን ብርሰትን ድማ ህዝቢ ኤርትራ ሎሚ ኣብ ትሕቲ ጭቆና ኢሳያስ በጺሕዎ ዘሎ እዩ። መሪሕነት ተሐኤ ግን፡ ምስቲ ኩሉ ክነብሮ ዝኽእል ጉድለታት፡ ሓድነት ህዝቢ ኤርትራን ሰውርኡን ንምርግጋጽን ኣብዚ ሕጂ ሃገርና በጺሓቶ ዘላ ኲነታት ንኸይትወድቕ፣ ንኢሳያስን ብጾቱን ክሓቁፍ እውን ከቢድ ጻዕርታት ገይሩ እዩ። ኢሰያስ ታሪኻዊ ምስክርነት ቃልሲ ህዝቢ ንምቕባርን ስልጣኑ ንምክልኻልን ድማ ከምእኒ ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ዝኣመሰሉ ንጹሃት፡ ብዘይካ ፍትሕን ሓርነታት ህዝብን ካልእ ዘይባሃጉ ተጋደልቲ ክጨውን ከጥፍን ምልካዊ መርህኡ እዩ።     

ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም፣ ክሳብ 1976 ኣቐዲሙ መራሒ ሓይሊ፡ ጸኒሑ ድማ ኮምሽነር ሓይሊ ኮይኑ ኣገልጊሉ። ድሕርዚ ኣብቲ ብሓልዮት ፈለስጢናዊ ውድብ ፈትሕ/Fatih-PLO: ዝካየድ ዝነበረ ኮርስ ናይ ምስታፍ ዕድል ስለዝረኸበ፡ ናይ ሓደ ዓመት ወተሃደራዊ ኮርስ ኣብ ሃገረ ስርያ-ደማስቖ ወሲዱ  ብናይ ሙላዝም/ተነንተ መዓርግ ተመሪቑ ንሜዳ ኤርትራ ተመሊሱ ቃልሱ ቀጸለ። ብዙሕ ከይጸንሐ : ነታ ንሓይልታት ደባይ ተዋጋእቲ/ፍዳእይን ኣብ ከበሳ ደገፍን ደጀንን ኰይና ዝነበረት በጠሎኒ 107 ክሳዕ 1978 መሪሑ። ቀጺሉውን ክሳዕ 1980 : ኣብ ትሕቲ ስዉእ ወልደዳዊት ተመስገን ነታ ቀዳመይቲ በጠሎኒ ናይ ብርጌድ 61 መሪሑ። ብ1981 ከኣ መራሒ ቀዳመይቲ በጠሎኒ  ናይ ብሪጌድ 72 ኰይኑ ተቓሊሱ።

ድሕሪ ውግእ ሕድሕድ፣ ሰራዊት ሓርነት ኤርትራ ኣብ ዶባት ሱዳን ብምእታዉ ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ከይሰንበደን ተስፋ ከይቆረጸን ንተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ንምሕዳስን ንምቕጻልን ኣብዝተካየደ ቃልሲ፣ ብሚያዝያ 1982 ኣባል ናይታ ሰራዊት ንምምራሕ ዝቆመት ግዚያዊት ሽማግለ ተመሪጹ: ኣብ መወዳእታ 1982 ተሓኤ-ሰውራዊ ባይቶ ምስ ህዝባዊ ሓይልታት ሓርነት ኤርትራ ሸነኽ ዑስማን ሳልሕ ሳበ ብዝተገብረ ሓድነታዊ ስምምዕ መሰረት፡ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ኣባል ናይታ ብኣርባዕተ ተጋደልቲ ዝቆመት ወተሃደራዊ ሽማግለ/ኣርካን ኰይኑ ንዝሰመረ ሰራዊት መሪሑ። ይኹን እምበር መሪሕነት ህሓሓኤ ነቲ ስምምዕ ብትሕዝትኡን ብመንፈሱን ክፍሑቊን ከፍርስን ስለዝጀመረ፣ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ብመስከረም 1983 ብጸጥታ ህዝባዊ ሓይልታት ሓርነት ኤርትራ ኣብትሕቲ ቀይዱ ኣተወ። ህዝባዊ ሓይልታት ሓርነት ኤርትራ ኣብ መፋርቕ 1984 ሓደ ውድብ ኮይኑ ክቕጽል ስለዘይካኣለ ድማ፣ ክንፊ ዑስማን ሳልሕ ሳበን ኣሕመድ ጃስርን ተባሂሉ ኣብዝተፈናጨለሉ እዋን፣ ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ዘለዎም ልዕሊ 73 ዝኣኽሉ ኣባላት ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ - ሰውራዊ ባይቶ ብፖለቲካዊ ርእይትኦም ጥራሕ፣ በብእዋኑ ኣብ ትሕቲ ቤት ማእሰርቲ ወታሃደራዊ ክንፊ  ጃስር ካብ ማዓልታትን ኣዋርሕን ክሳብ ሓሙሽተ ዓመታት ዝኣክል ብማእሰርቲ ተሳቐዩ።

ተጋዳላይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ብሓሙሽተ ዓመታት ማእሰርቲ ኣይሓለፈሉን፣ ሓይሊ ጃስር ኣብ ኣጋ መወዳእታ 1988 ብሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ምስተጠቕዐ፡ መደበራትን ቤት ማእሰርትን ጃስር ኣብ ትሕቲ ምቁጽጻር ህግሓኤ ስለዝኣተወን፡ ካብ ማእሰርቲ ናይ ምምላጥ ዕድል ስለዘይተረኽበን እንደገና ምሩኽ ናይ ቤት ማእሰርቲ ኮይኑ፡ ካብ ጸልማትስ ናብ ዝኸፍኤ ጸልማት ኣብ ትሕቲ እስራት ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ክሳዕ ናጽነት ኤርትራ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ጸኒሑ።

እዚ ኩሉ ኣብ ልዕሊ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ዝወረደን ገና ዝወርድ ዘሎ ሕሰምን ኣደራዕን እዝሲ ኣብምንቲ ምንታይ ኮን ይኸውን ንዝብል ሓታቲ፡ እቲ መልሲ፣ ኣብ መንጎ ፈራሓት መለኽትን ኣብ መንጎ ተባዓት ህዝባዊ ዕላማታት ንምርግጋጽ ዝብጀዉ ተቓለስትን ዘሎ ፍልልይ ጥራሕ እተዘይኮይኑ ካልእ ንውልቁ ዝሓተቶ ጠቕሚ የለን። ድሕሪ ናጽነት ኤርትራ ግን፡ ምርጫኡ ንኽወስድ ንዝተዋቦ ዕድል ተጠቂሙ ምስ ክልተ ናይ ቃልሲ ብጾት ንሱዳን ተመሊሱ ኣብታ ዋሕስ ህዝብና ክትከውን ዝጽበያ ውድብ ተሓኤ ሰውራዊ ባይቶ ኣንጻር ምልኪ ቃልሱ ቀጺሉ። ገለ ካብቶም ተመሳሳሊ ጸገማት ናይ እስራትን ሱዳን ናይ ምእታው ምርጫ ዝረኸቡን፣ ከኣ ብጻይ ኣሰፋው በርሀን፡ ብርሃነ ተስፋጋብርን ክኾኑ እንከለዉ፡ ብጻይ ተስፋይ ርእሶም እውን ድሕሪ ነጽነት ስዒቡ ሱዳን ናይ ምእታውን ዕድል ካብዝረኸቡ ናይ ቃልሲ ብጾት እዩ።  

ብጻይ መሓመድ ዓሊ ኢብራሂም ብዝወረዶ ማእሰርትን ስቅያቱን ኣይሰንበድን ዝያዳ እዃ ዳኣ፣ ሓሪኑ ክምህ ከይበለ ካብ 1995 ራብዓይ ጉባኤ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ - ሰውራዊ ባይቶ ክሳብ 2010 ዝነበር እዋን ኣብዝተገብረ ጉባኤታት ኣባል ባይቶ ተመሪጽ፡ ብደረጃ ኣባል ፈጻሚ ሽማግለን ሓላፊ ቤት ጽሕፈትን ኮይኑ ተቓሊሱ። ኣብ 2011 ዓ.ም ኣብዝተኻየደ ቀዳማይን መስመሪ ጉባኤን ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ ድሕሪ ምምራጹ እውን ኣባል ፈጻሚ ቤት ጽሕፈት ኮይኑ ኣብ ቃልሲ እንከሎ እዩ ብዕለት 14 ለካቲት 2012 ብጸጥታዊ መሓውራት ዲክታቶርያዊ ስርዓት ኢሳያስ ካብ ከተማ ከሰላ ተጨውዩ፡ ክሳብ ሎሚ ኣሰሩ ኣብዘይርከበሉ፡ ኣውያቱ ኣብዘይስማዓሉ ጎዳጉዲ ምልኪ ተሰዊሩ ዘሎ።

ብጻይ መሓመድ ዓሊ ባዓል ሓዳርን ኣቦ ክልተ ኣወዳትን እዩ፣ በዂሪ ወዱ ናስር ኣብኡ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ህሓሓኤ ምስኣተወ ስለዝተወልደ ንሸሞንተ ዓመታት ዝኣክል ኣብኡ ከይሓቆፎ ዓብዩ፡ ዋላኳ ንይምሰል እንተነበረ፡ ጉጅለ ጃስር ብምኽንያት ሓደ መስከረም ኣብዝገበሮ በዓል ናይ 1986 ሓሊማ በዓልቲ ቤት እሱር ናብቲ በዓል ናይ ምስታፍ ዕድል ስለዝረኸበት፡ ኣብ በረኻ ንሓጺር ግዜ ምስ ስድርኡ ክራከብን ዓይኒ ንዓይኒ ክራኣኣዩን ዕድል ከምዝተዋህቦ ካብዝዝከር እዩ። መጅዲ ወዲ 19 ዓመት ምስበጽሐ፡ ኣብታ ኣቦ ዝደልየላ ናይ ንእስነቱ እዋን፡ ኣቡኡ ወፊሩ ክምለስ እንዳተጸበየ እንከሎ፣ ስለዝይኰነሉ ዘኽቲሙ ይዓቢ ኣሎ። ክሳብ ሎሚ ግደፍዶ ከምታ ናይ ጉጅለ ጃስር ዋላውን ፍርቂ ሰዓት ትኹን ስድራ ንምርኣይ ዕድል ክትርከበላስ ይትረፍ፡ ናይ ፖለቲካን ናይ ሕልናን እስሱራት ኤርትራውያን ብሓፈሻ ኣብ ትሕቲ መልኪ ዳሃዮም ጨና-ጽሩይ ማይ ኮይኑ ተሪፉ ኣሎ።

በዚ ኣጋጣሚ፡ ኣብ ኤርትራ ብሰሪ ምልኪ ዘይዘኽተመትን ዘይተበታተነትን ስድራ ከምዘየላ ኩልና ንፈልጦ ካብ ኮነ፡ እታ ብደምን መስዋእትን ህዝቢ ኤርትራ፣ ነጻነታ ዘረጋገጸት ሃገርና ኣብ ሓደጋ ትኣትወሉ ግዜ ንርከብ ካብ ሃለና፡ ኩልና ኤርትራውያን ናይ ቃልሲ መሳርዕና ኣዋሃሂድና፡ ልኡላውነት ሃገርና ንምዕቃብ ዳግማይ ታሪኻዊ ግዴና ከነበርክት ንሕተት ምህላውና ተገንዚብና ክንላዓል ይግባእ።

ዓወት ንቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ!!

ምልኪ ይፍረስ፣ ስርዓተ ሕጊ ይንገስ

 

ኣቦመንበር ሰልፊ ዲሞክርሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ) ኣቶ መንግስተኣብ ኣስመሮም ናብቲ “2019 ዓመተ ስደተኛታትን ካብ ስደት ተመለስትን” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝተኻየደ መበል 32 ኣኼባ መራሕቲ ኣፍሪቃ መዘክር ልኢኹ። ኣብዚ ዝለኣኾ መዘክር ፡ ኣኼባ ነቲ ኤርትራውያን ብሰንኪ ጨቋኒ ስርዓት ኣብ ሃገሮምን ኣብቲ ተገዲዶም ዝተሰድዎን ዘሕልፍዎ ዘለዉ ስቓይ ተሳተፍቲ ኣኼባ ግቡእ ቆላሕታ ክገብረሉ ዳግማይ ኣዘኻኺሩ።

ኣኼባ መራሕቲ ኣፍሪቃ ብዙሕ ጉዳያት ብምድህሳስ ብ11 ለካቲት 2019 እዩ ተዛዚሙ። እዚ መበል 32 ኣኼባ መራሕቲ ኣፍሪቃ  ካብ ዝተዘራርበሎም ጉዳያት፡ ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ ጸገም ዋሕዚ ስደት፡  ምምዝባልን ካብ ስደት ተመለስትን ብኸመይ ከም ዝፍታሕ ምድህሳስ ቀንዲ ነይሩ። ኤርትራ ሓንቲ ካብተን ብዙሓት ካብ ዜጋታተን ዝስደዱ ሃገራት ኣፍሪቃ እያ። ብዘይካዚ ኤርትራ ስደተኛታት ካብ ስደት ክምለሱ ዘይደፍርዋ ሃገር እያ።

ኣቦመንበር ሰዲህኤ መዘክሩ ናብ ኮሚሽነር ሕብረት ኣፍሪቃ ክቡር ኣቶ ሙሳ ፋቂ፡ ቅዳሑ ድማ ኣብቲ ኣኼባ  ናብ ዝተሳተፉ መራሕቲ ሃገራት ኣፍሪቃን ኣብ ኣዲስ ኣበባ ናብ ዝርከቡ ልኡኻቶምን እዩ ልኢኽዎ። ኣብዚ  ዝለኣኾ መዘክር ኣብ መጻኢት ኣፍሪቃ ሰላም፡ ዕቤትን ምውሃድን ንክህሉ ነቲ ኣኼባ ሰናይ ትምኒቱ ገሊጽሉ። እቲ ኣኼባ ነቲ ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ ከም ናይ ኤርትራ ዝኣመሰለ ኣዕናውን ኣቐንዛውን ኩነታት ብኹሉ መልክዑ ንክርእዮ ናብ ተሳተፍቲ መራሕቲ ኣፍሪቃ መጸዋዓቱ ኣቕሪቡ።

In a memorandum addressed to the 32nd African Summit in Addis Ababa, EPDP Chairman Menghesteab Asmerom once more appealed to African leaders who are meeting under the theme of  "2019, Year of African Refugees, Returnees and IDPs", to give a "deserved attention" to the plight of the Eritrean people at home and in forced exile having fled from the most repressive regime in Africa.

The African Summit  is scheduled to end Monday, 11 February, with a declaration on a number of hot issues including ways of how to address the problems of African refugees, internally displaced persons and returnees. Eritrea is one of the major refugee-producing countries in Africa. It also has a good number of IDPs although no "returnees", because no refugee dares to return to the hell that Eritrea is under the current regime.

EPDP Chairman's message, addressed to H.E. Mr. Moussa Faki Mahamt, the African Union Commission Chairman, and copied to all attending African Heads of State and Government and their envoys in Addis Ababa,  wished the summit success in delivering "peace, prosperity and integrated future for Africa". Most importantly, the message urged African leaders  "to squarely look at the painful African problems like the disastrous situation in Eritrea.

The memorandum  welcomed the "declaration of peace" between Ethiopia and Eritrea but regretted the continued absence of change in Eritrea which will not become "a place

of hope and peace without its people and good governance".  Mr. Menghesteab Asmerom further lamented adding: "We say there cannot be peace, prosperity and integration in our region unless the burning issues of human and political rights in Eritrea are addressed soon with the cooperation of Africa and others". 

Sent in the early hours of 10 February, the EPDP Chairman's memorandum reiterated the appeal for concrete action  for the sake of lasting peace in the troubled region, and concluded  with these strong words: "This is an SOS message, an alarm call to you at the AU Summit. We say it is time to pay attention to the prolonged problems of the Eritrean people at home and the huge number of its refugees. Eritreans are  scattered all over the region and the globe mainly  because of the misdeeds of their own regime and the silence of the AU and other actors to what is  going on in the country".  

 

 

In a public statement released on 3 February, Mr. Menghesteab Asmerom, chairman of the Eritrean People’s Democratic Party (EPDP), expressed his party’s and the general Eritrean people’s deepening concerns about the ongoing murky relations between Eritrea and Ethiopia, which in their face-value appear to be grossly violating the right of a say to the Eritrean people and their hard-won territorial sovereignty. In this regard, he made a sharp call on all fraternal forces in the Eritrean opposition camp to rise up to their patriotic responsibility by most immediately arranging to meet in one place and see what they can do to face the challenges hanging over the nation.

Entitled “EPDP’s reading of current developments in the region and calls for action”, the statement noted the hopes and anxieties that followed the declaration of peace accord between Eritrea and Ethiopia, while highly appreciating the major reforms that continued to unfold in Ethiopia since the coming to power of Ethiopian Prime Minister, Dr. Abiy Ahmed.

The statement underlined the significance of those reforms that kindled hopes in Eritrea for similar reforms. Alas, the great expectations disappeared in the thin air when there was no action from the side of the Eritrean regime.  

Adding insult to injury, the language of both the leaders of Ethiopia and Eritrea were unclear and controversial and none of them came forward to clarify to the general public of what was going on. The EPDP Chairman’s statement gave a good number of examples that showed Eritrean sovereign decision being sidelined by statements and some actions of the Ethiopian leader like the signing of an accord between Ethiopia and Italy on the plan of constructing Massawa-Addis Ababa railway line.

EPDP Chairman Menghesteab Asmerom’s statement explained in great length that the measures being taken between Eritrea and Ethiopia are not firmly grounded on existing realities in both today’s Eritrea and Ethiopia, and further underlined his regret that even the pledge of implementing border demarcation has not moved an inch.

Alluding to past events, the EPDP chairman even felt “dumbfounded” to learn that Isaias Afeworki was even bent at ruling both Eritrea and Ethiopia as one country when Eritrea was liberated 28 years ago. He noted that it will be wise to learn from “past intrigues”, otherwise one can be forced to repeat history, and that both Eritreans and Ethiopians should better watch out to never again go to war when the two top leaders disagree.

The EPDP Chairman summed up his 1108-word statement (so far in Tigrigna) by listing the following calls to all concerned, in particular the Eritrean people.

  1. We [the EPDP and compatriots in the opposition camp] vehemently oppose presence of any foreign forces in the Eritrea, and strongly reject and oppose any accords and alliances that compromise Eritrean sovereignty.
  2. We call the immediate implementation of the Algiers Agreement as well as the ruling of the border commission.
  3. The Eritrean people have the right to know full transparency the details of any accord reached between Eritrea and other governments.
  4. We see the urgency of establishing an independent civilian watchdog group of professionals to defend and protect Eritrean sovereignty, and we reaffirm our commitment for cooperation in this endeavor.
  5. We call upon the Eritrean armed forces to stand on the side of their oppressed people and defend national sovereignty.
  6. We remind all fraternal members of the Eritrean opposition camp in general to rise up to the call for their responsibility in this aspect, and therefore arrange soon to meet in one place to review the current situation and see what they can do to address the challenges of the hour.
  7. Needless to say, we call for the most immediate release without pre-conditions of Eritrean political prisoners and the prisoners of conscience.

ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዝተኸስተ ሓድሽ ምዕባለታት ብሓፈሻ፡ ኣብ መንጐ ኤርትራን ኢትዮጵያን ተጀሚሩ ዘሎ ምቅርራብ ድማ ብፍላይ፡ ብሓደ ሸነኽ ተስፋን መጐስን፤ ብኻልእ ሸነኽ ድማ፡ ሻቕሎትን ምጥርጣራትን ፈጢሩ ከምዘሎ ዘይከሓድ ሓቂ ኢዩ።

መንግስቲ ኢትዮጵያ ናይ ፖለቲካን ሕልናን እሱራት ምፍትሑ፡ ተቓወምቲ ናብ ሃገሮም ተመሊሶም ብሰላማዊ ኣገባብ ክወዳደሩ ምፍቃዱ፡ ናይ ህጹጽ ኣዋጅ ኵነት ምልዓሉ፡ ንብይን ኮሚሽን ዶባት ኤርትራን ኢትዮጵያን ብዘይ ቅድመ ኵነት ኣብ ግብሪ ከውዕል ምቕባሉን ዶባት ተኸፊቶም ህዝብታት ናይ ክልቲኡ ሃገራት ክራኸቡ ምኽኣሎምን ንህዝብታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ይኹን ንህዝብታትን መንግስታትን ዓለምና ዓቢ ተስፋ ዘሕደረ ጥራይ ዘይኰነስ ሕጂ ግርም ኰነ ዝተባህለሉ ወቕቲ ኢዩ ነይሩ።

ህዝቢ ኤርትራ እውን ካብ’ዚ ተስፋ’ዚ ተበጊሱ፡ ልክዕ ከም ኢትዮጵያ፡ እሱራቱ ክፍትሑ፡፣ ኣብ ሃገራዊ ኣገልግሎት ዝርክቡ ደቁ ናብ ትምህርቶም፡ ናብ ስርሖም፡ ናብ ወለዶም ክምለሱ፣ ቅዋም ኣብ ግብሪ ክውዕል፣ ተቓወምቲ ስርዓት ኢሳያስ ናብ ሃገሮም ክምለሱ፣ ሕረስ ሓረስታይ ንገድ ነጋዳይ ክዀነሉ ኢዩ ነይሩ ትጽቢቱ። ስለ’ዚ ድማ ኢዩ ደገፉ ንመስርሕ ሰላም ብዝተፈላለየ ኣገባብ ዝገለጸ። እንተዀነ ግን፡ ትጽቢታቱ ስለዘይተፈጸመሉ ወይ ክፍጸም ምዃኑ ዝእምት ምልክት ስለዝሰኣነሉ፡ እቲ ኣሕዲርዎ ዝነበረ ተስፋ ብእንብኡ ክበንንን ክሃፍፍን ናይ ግድን ኰይኑ።

ብኻልእ ሸነኽ ድማ፡ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ፡ ዶር ኣብዪ ኣሕመድ፡ ደጋጊሙ ዘቃልሖ “ምድማር” ዝብል ዘይብሩሁን ዘይንጹርን ክለሳ-ሓሳብ፡ ሰባት ከከም ድላዮም ንኽትርጕምዎ ዕድል ዝህብ ኢዩ ኰይኑ ተረኺቡ። ገለ synergy ወይ ምውህሃድ ኢሎም ተርጕሞሞ፣ ብዙሓት ኢትዮጵያውያን ከኣ፡ ኤርትራ ናብ ኣዲኣ ኢትዮጵያ ትምለስ ኣላ ዝብል ትርጕም ክህብዎ ከለዉ፣ ገሊኦም ከኣ፡ እዚ ንኢትዮጵያውያን እምበር ንኤርትራ ኣይምልከትን ኢዩ ዝብል ትርጉም ክህብዎ ተራእዮም ኢዮም። ነዚ ኵሉ መዕረፊ ክኸውን ዝኽእል ዝነበረ፡ ክልቲኦም መራሕቲ፡ ኤርትራ ልዑላዊት ሃገር ምዃናን እቲ “ምድማር” ንኤርትራ ናብ ኢትዮጵያ ምምላስ ከምዘይኰነን ከብርህዎ ሓላፍነቶምን ግዴታኦምን ኢዩ ነይሩ። እንተዀነ ግን፡ ብግርህነት ድዩ ወይስ ብሸርሒ ኣይገበርዎን።

ዶር ኣብዪ ብኣንጻሩ፡ ደቅና፡ ኤርትራ፡ ኢትዮጵያ፡ ሶማልያን ጅቡትን ኣርባዕተ ዘይኰኑስ፡ ሓደ መራሒ፡ ሓደ ሰራዊት፡ ሓደ ኣርማ፡ …ወዘተ ዘለዋ ሃገር ክርእዩ ኢዩ ትምኒተይ ብምባል፡ ነቲ ድንግርግር ዝያዳ ከምዝዓሙቕ ኢዩ ገይርዎ። ኣብ ካልእ ኣጋጣሚ ድማ፡ ኢትዮጵያ፡ ኤርትራን ጅቡትን 3 ኤምባሲታት ክህልወን መባኸኒ ገንዘብን ጕልበትን ኢዩ ክብል ተሰሚዑ። ኣብ ርእሲ’ቲ ባሕሪ ዘይብላ ኢትዮጵያ ሓይሊ ባሕሪ ክገብር ኢየ ኢላ መደባት ምስርዓ፡ ንወደብ ዓሰብ ብሽርክነት ክጥቀምሉ ምዃኖም፤ ከምኡ’ውን ኣብ መንጎ ዓሰብን ኣዲስ ኣበባን ናይ ጋዝ ቱቦ ክስራሕ ኢትዮጵያን ናይ ዓረብ ዓማራትን ንኤርትራ ዘይሓወሰ ስምምዕ ከም ዝገበራ ካብ ቀዳማይ ሚንስተር ናይ ኢትዮጵያ ኢና ሰሚዕናዮ።

እዚ ዅሉ ንልዑላውነት ሃገርና ዘሸራርርፍ ከይከውን ሻቕሎት ኣሎና። ልዑላውነት ናይ ሃገር ብሓድነት መሬቱ ወይ ዶባቱ፡ ናጽነት ርእሰ-ውሳኔኡ፡ መለለዪ ባንዴራኡን ሕገ-መንግስቱን ኢዩ ዝልለ። ከም’ዚ ስለዝዀነ ድማ ኢዩ፡ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ፡ ዶር ኣብዪ ኣሕመድ ምስ ሰበስልጣን ኢጣልያ ንወደብ ምጽዋዕ ምስ ኣዲስ ኣበባ ዘራኽብ መንገዲ ባቡር ንምህናጽ ዝገበሮ በይናዊ ስምምዕ፡ ዘዛርብን ዘዋጥጥን ዘሎ። መራሒ ካልእ ሃገር ኣብ ክንዲ ህዝብን መንግስትን ኤርትራ ኰይኑ ክሰማማዕን ክኽትምን በየናይ መንገዲ ዝረኸቦ ውክልና ኢዩ። ህዝቢ ኤርትራ መራሕቱ ባዕሉ ደኣ ክመርጽ ኣለዎ እምበር መራሕቱ  ካልኦት ናይ መጕዚት መራሕቲ ክመርጽሉ ሓላፍነት ዘሰከሞም ኣካል የለን።

ናጽነት ኣብ ሃሃገርና ብግቡእ ከየስተማቐርና፡ ኣብ ሃሃገርና ዲሞክራሲ ሱር ከይሰደደ፡ ሓድነት ህዝብታትና ብኤትኒካዊ ምስሕሓባት ተበጣጢሱ: ህዝብታት ኣብ ስደትን ምፍንቓልን ምቅትታልን ኣብ ዘለወሉ ህሞት፡ ነጢርካ ናብ’ቲ ናይ ሃገራት ኣውሮጳ ዝመስል ሓድነት ከተቋምት ምፍታን ግዜኡ ዝሓለወን ምስ ክውንነት ዝሳነን ትልሚ ይኹን ሓሳብ ኣይኰነን።

ገለገለ ምሁራት ኢትዮጵያውያን ድማ፡ ሃይለስላሰ ንፈደረሽን እንተዘየፍርሶ፡ ኤርትራ ኣይምተገንጸለትን ነይራ፤ ኣብ ሜዳ ኤርትራ እንከለኹ፡ ምስ ኢሳያስ ኣፍወርቂ፡ ብዛዕባ ፈደረሽን ኮንፈደረሽን ንዘራረብ ኔርና ኢና። ዕልዋኹም ጥራሕ ይተዓወት እምበር ዘይከኣል ኣይኰነን ይብለና ነይሩ ክብሉ ተሰሚዖም ኢዮም (ሻለቃ ዳዊት ወልደገርጊስ)። እዚ ምስ’ቲ መስፍን ሓጐስ ብዛዕባ’ቲ ኢሳያስ ኣፍወርቂ ኣብ ለካቲት 1991 ኣብ ዝጸውዖ ኣኼባ ናይ ገለ መራሕቲ ህዝባዊ ግንባር፡ (ሓው መስፍን ሓጐስ እውን ዝተኻፈሎ ማለት ኢዩ) ኢሳያስ፡ ኣካል መሰጋገሪ መንግስቲ ኢትዮጵያ ክኸውን ዝነበሮ መደብን ባህግን ንምዕዋት ዝገበሮ ጻዕሪ ዋላ’ኳ ተቓውሞ ረኺብዎ እንተፈሸለ፡ እቲ ሓሳብ ምህላዉ ግን ንሻቕሎትና ብዝያዳ ኢዩ ዘበርኾ። ህዝቢ ኤርትራ ጌና ናጽነቱ ከየስተማቐረ እንከሎ፡ ኢሳያስ ንኤርትራን ኢትዮጵያን ደሚሩ ክመርሕ ይሓስብ ምንባሩ ምስማዕና ኣዝዩ ዘስደመመና ጕዳይ ኢዩ ነይሩ። እዚ ንባዕሉ፡ ኢሳያስ ኣፍወርቂ፡ ምእንቲ ስልጣኑ ክብል ዝዀነ ይኹን ስጕምቲ ዋላ ንልዑላውነት ኤርትራ ናብ ሓደጋ ዘአቱ ስጕምቲ ንምውሳድ ድሕር ከምዘይብል ኢዩ ዝእምት። ትማሊ ዝነበረ ሕልሚ ሎሚ ይኹን ጽባሕ ዘይህልወሉ ወይ ዘይቅልቀለሉ ምኽንያት የለን።

ውልቀ-መላኺ ኤርትራ ንህዝቢ ከዐሹ ብዶብ ንኣስታት 20 ዓመታት ክግዕር ምጽንሑን ሎሚ ብጒዳይ ዶብ ፍጹም ተገዳስነት ዘይምርኣዩን ዘስደምም ኢዩ። ኣብ ርእሲ’ዚ፡ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ፡ ዶር ኣብዪ ኣሕመድ፡ ብይን ኮሚሽን ብዘይ ቅድመ ኵነታት ክንትግብሮ ኢና ዝበሎ መብጽዓ ቀለሙ ከይነቐጸ እንከሎ፤ ናይ ዶብ ሕቶ እኳ ንዓና ካልኣዊ ኢዩ… ብዛዕባ ዶብ እኳ ኣይተዛራረብናን ምባሉን፡ ክሳብ እዚ ዕለት’ዚ ንመብጽዓኡ ዘይምፍጻሙን ድማ፡ ካብ’ቲ ንህዝብና ኰነ ንዓና ዘሻቕል ዘሎ ካልእ ተወሳኺ ምኽንያት ኢዩ።  

ከምኡ’ውን፡ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ፡ ኣብ ሓደ ካብ ዘረባኡ ከም’ዚ ዝስዕብ ኢሉ ነይሩ። ካብ ሕጂ ጀሚረ፡ ሓሓሊፈ ኣብ ገለ መድረኻት ንኤርትራ ዝምልከት ጕዳይ ክዛረብ እንተሰሚዕኩምኒ ጋን ከይኰነኩም ወይ ውን እንታይ ኢዩ ዘይስርሑ ዝሰርሕ ዘሎ ከይትብሉ ምእንቲ፡ ካብ ሎሚ ጀሚሩ ፕረሲደንት ኢሳያስ ናይ ኤርትራ ወጻኢ ጕዳይ ኰይነ ክሰርሕ ስልጣን ሂቡኒ ኣሎ። ኢሉ ነይሩ።

ኢሳያስ ድማ፡ ንዶር ኣብዪ ኣሕመድ፡ “ኣነ ደጊመ፡ ደጋጊመ ኢለካ ኣለኹ፡ ገለ ነገር ዝግበር እንተሎ ወኪል ንስኻ ኢኻ ትመርሓና። ንቃል-ዓለም ኢለ፡ ወይ ንዕኡ ከሐጕስ ኢለ፡ ወይ ዘረባ ክጥዕመኒ ምእንቲ ኢለ ዘይኰነስ፡ ናይ ብሓቂ እዚ ሕጂ ህይወት ኣልቢስና ንገብሮ ዘለና ሰላም፡ ፍቕሪ፡ ናይ ክልቲኦም ህዝብታት ጥራሕ ዘይኰነስ፡ ናይ ልምዓት ናይ ገስጋስ ናይ ዕበየት መደባትና ሓደ ካብቲ ካልእ ዝፍለ ኣይኰነን። ነዚ ከኣ ዶር ኣብዪ ኣብ’ዚ ኣሎ ክመርሓና ኢዩ” ኢሉ። ናይ ኤርትራ ሚኒስተር ወጻኢ ጕዳያት፡ ኣቶ  ዑስማን ሳልሕን ፕረሲደንታዊ ኣማኻሪ፡ ኣቶ የማነ ገብርኣብን እውን  ኣብ ኣዲስ ኣበባ  ብጽሖት ኣብ ዝገበርሉ እዋን፡ ዶር ኣብዪ መራሒና ኢዩ ክብሉ ተሰሚዖም ኢዮም። እዝስ ኣየሻቕልን’ዶ?!!!!

ስለ’ዚ፡ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ፡ ካብ ምጽዋዕ ክሳብ ኣዲስ ኣበባ ዝዝርጋሕ መገዲ ባቡር፡ ምስ ሰበስልጣን ዓዲ ጣልያን ተራኺቡ ብዘይ ህልውና ወከልቲ ኤርትራ ክሰማማዕ ምኽኣሉ፡ ብሓቂ ውክልና ተዋሂብዎ ከምዘሎ ዝሕብር ምልክት ኢዩ። እዚ ድማ፡  ንልዑላውነት ኤርትራ ዝዳፋእ ሓደገኛ ክስተት ኢዩ። ደገፍቲ ስርዓት ኣስመራ፡ ነዚ ተረኽቦ’ዚ ናይ ሕድሕድ ምትእምማን ንምሕዳር ኢሉ ኢዩ፡ ንኣኽብሮት (courtesy) ኢዩ እናበሉ ከመሳምስሉ እኳ እንተፈተኑ፡ ኢሳያስ ግን፡ ባዕሉ ንቃል-ዓለም ኢሉ ከምዘይተዛረቦ ኢዩ ብንጹር ኣገባብ ገሊጽዎ ኢዩ። ናይ ወጻኢ ጕዳይ ሚንስተር፡ ኣቶ ዑስማን ሳልሕን ፕረሲደንታዊ ኣማኻሪ፡ ኣቶ የማነ ገብርኣብን እውን ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝገበርዎ ብጽሖት ንዶክተር ኣብዪ ኣሕመድ መራሒና ከምዝበልዎ ዝዝከር ኢዩ።

ካብ ሕሉፍ ተመኵሮታትና ትምህርቲ ክንቀስም እንተዘይክኢልና፡ ትማሊ ንዝተገብረ ጌጋታት እናደጋገምና ክንነብር ኢና ማለት ኢዩ። ኣብ መንጐ ብመለስ ዜናዊ ዝምራሕ ዝነበረ መንግስቲ ኢህወደግን ኣብ መንጐ ስርዓት ኢሳያስን ድሕሪ ሪፈረንደም ፖለቲካዊ፡ ዲፕሎማስያዊ፡ ቍጠባዊ፡ ወተሃደራውን ጸጥታውን ስምምዓት ተኸቲሙ ምንባሩ ዝዝከር ኢዩ። ከምኡ’ውን፡ ጕዳይ ዶብ፡ ልክዕ ከም’ዚ ሕጂ ዝብሃል ዘሎ፡ ዶባትና ናብ ትርጕም ዘይብሉ ብርኪ ክሰጋገር ኢዩ ተባሂሉ ብዙሕ ተዘሚሩ ኢዩ። ኣህዛብ ክልቲኡ ሃገራት ከኣ፡ ብዛዕባ’ቲ ኣብ መንጐ ክልቲኡ መንግስታቶም ዝተገብረ ስምምዕ ዝፈልጥዎ ነገር ኣይነበሮምን።

ሎሚ ድማ፡ ስምምዕ ጌርና ክብሉ ንሰምዕ ኣሎና። ህዝቢ ኤርትራ ዝፈልጦ ዝርዝር ስምምዓት ግን የለን። ጕዳይ ዶብ ቀዳምነት ንህቦ ኣይኰነን፡ ብዛዕባ ዶባት ዝገበርናዮ ዝርርብ የለን እናተባህለ ክዝረብ ንሰምዕ ኣለና። ጕዳይ ዶብ ክሳብ ክንድ’ዚ ንኡስ ጕዳይ እንተደኣኰይኑ፡ ከመይ ኢሉ ኢዩ ንኽልቲኡ ኣህዛብ ናብ ውግኣ ኣእትዩ ክሳብ 70,000 ዝዀኑ ዜጋታት ክልቲኡ ሃገራት ዝተቐዝፍሉ ምኽንያት ክኸውን ዝኸኣለ?!!! ስለ’ዚ፡ ከም’ቲ ኣብ 1998 ዘጋጠመ ኵነታት ክድገም ኣይኰነን ኢልና ደቂስና ክንሓድር ዘኽእል ዋላ ሓንቲ ውሕስነት የብልናን። ኣብ መንጐ መራሕቲ ዘይምስምማዕ ምስ ዝፍጠር፡ ምስምሳት ፈጢሮም ተልዓል፡ ተኣንጐት ኢሎም ንክልቲኡ ኣህዛብ ዋጋኡ ከኽፍልዎ ምዃኖም ዘጠራጥር ኣይኰነን።

ኣብ ከም’ዚ ዝኣመሰለ ኵነታት፡ ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ፡ ነዚ ዝስዕብ መጸዋዕታኡን ምሕጽንታኡን የቕርብ።

1.   ኣብ ኤርትራ ናይ ወጻኢ ሓይልታት ወተሃደራዊ መደበራት ክህሉ ይኹን ንልዑላውነትና ኣብ ዋጋ ዕዳጋ ዘእቱ ሽርክነታትን ስምምዓትን ምፍጻም ብትሪ ንነጽግን ንቃወምን፤

2.   ውዕል ኣልጀርስን ብይን ኮሚሽን ዶባት ኤርትራን ኢትዮጵያን ብዘይ ውዓል ሕደር ኣብ ግብሪ ክውዕል ንጽውዕ፤

3.   ኣብ መንጐ ኤርትራን ካልኦት መንግስታትን ዝግበር ስምምዓት ንህዝቢ ኤርትራ ብግልጺ ክሕበሮ መሰሉ ምዃኑ ንኣምን፤

4.   ንልዑላውነት ናይ ኤርትራ ዝጣበቕን ዝሕሉን (watchdog) ናጻ ዝዀነ ሲቪላዊ ማሕበር ብሞያተኛታት ክቐውም ኣድላዪ ምዃኑ ነዘኻኽርን ብሸነኽና ዘድሊ ምትሕብባር ንምግባር ድልውነትና ንገልጽን፤

5.   ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ፡ ኣብ ጐድኒ ጭቁን ህዝቦምን ልዑላውነት ሃገሮምን ደው ክብሉ ንጽውዕ፤

6.   ደለይቲ ፍትሒ ማዕረ’ቲ ህዝብን መድረኻዊ ዕማማትን ዝጠልቦ ሓላፍነት ክብ ብምባል ኣብ ሓደ ቦታ ተኣኪቦም ነዚ ሓድሽ ክስተታት ክመዝኑን ምስኡ ዝመጣጠን ስጕምታት ክወስዱን ነዘኻኽር፤

7.   ናይ ሕልናን ፖለቲካን እሱራት ብህጹጽን ብዘይ ቅድመ-ኵነትን ክፍትሑ ንጽውዕ፤

ፍትሒ ሰላምን ዲሞክራስን ዝነገሳ ናጻ ኤርትራ ንምህናጽ ንቃለስ

ክብርን ዘልኣለማዊ ዝኽርን ንሰማእታትና

መንግስተኣብ ኣስመሮም

ኣቦ መንበር ሰዲህኤ

3 ለካቲት 2019

ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ) ናብተን ኣብዚ ቀረባ ግዜ ናይ ቃል ጸብጻብ  ዘቕርባ ናይ ሕቡራት ሃገራት ፍልይቲ ተኸታታሊት ሰብእዊ መሰል ኤርትራ፡ ጓል ቺለ፡ ወይዘሮ ዳኒየላ ክራቨትዝ መዘክር ኣቕሪቡ። ኣብዚ መዘክሩ እዘን ሓዳስ ተኸታታሊት ጉዳይ ሰብኣዊ መሰል ኤርትራ ኣብ ልዕሊ እቲ ዘይተዓጻጸፍን ጨቋንን ስርዓት ኤርትራ ጽኑዕ ምክትታል ክገብራ ዘለዎ ትጽቢት ገሊጹ።

እዘን ሓዳስ ክኢላ፡ ተኸታታሊት ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት ኤርትራ፡ ኣብቲ ካብ 25 ለካቲት ክሳብ 22 መጋቢት 2019 ኣብ ጀነቫ ዝካየድ መበል 40 ርክብ ባይቶ ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት ናይ መጀመርያ ናይ ቃል ጸብጻበን ክቕርባ ትጽቢት ኣሎ። እዚ ብ31 ጥሪ 2019 ዝተላእከ ናይ ሰዲህኤ መዘክር፡ ኣብ ቅድሚ እተን ፍልይቲ ተኸታታሊት ዘሎ ከቢድ ሓላፍነት፡ ምስቲ ካብ ኤርትራ ሓበሬታ ናይ ምርካብ ጸገም ከቢድ ምዃኑ ከም ዝርዳእ ጠቒሱ፡ ምስቲ  ወኪል ናይቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ጨቋኒ ኣካል ብዘይሕፍረት ብ28 ጥሪ 2019 ኣብ ኣድማሳዊ እዋናዊ መድረኻዊ ዳስህሳስ ዘቕረቦ መስሓቕን ጻዕዳ ሓሶትን ጸብጻብ ኣዛሚዱ ገሊጽዎ።

እዚ መልእኽቲ ናይ ቅድም ተኸታታሊት ሰብኣዊ መሰል ኤርትራ ወይዘሮ ሸይላ ኪታሩዝ ኣብ ዝሓለፉ 6 ዓመታት ዋላኳ እንተዘይተተግብረ፡ ናይቲ ስርዓት ግህሰት ሰብኣዊ መሰል ኣብ ምቅላዕን ሕብረተሰብ ዓለም ንውሳነታትን ለበዋታትን ኮሚሽ ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት ንከተግብር ኣብ ምድፋእን ንዘበርከቶኦ ኣስተዋጸኦ ኣመስጊኑ።

መዘክር ሰዲህኤ፡ እዘን ኣብ ዝሓለፈ ጥቅምቲ ብባይቶ ሰብእዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት  ዝተመዘዛ ወይዘሮ ክራቨትዝ፡ ኣብ መጻኢ ግዜአን ኣብ ኤርትራ ዝረአ ዘሎ ደረት ዘየብሉ ግህሰት ሰብኣዊ መሰል  ክውገድን ተሓታትነት ክሰፍንን ኣብ ምግባር ክዕወታ ዘለዎ ተስፋ ኣስፊሩ።

 ኣብ መወዳእታ መልእኽቱ፡  ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ) ምስ ኩሎም ደለይቲ ፍትሒ ኤርትራውያን ሓቢሩ፡   ነዚ ኣሰቃቒ  ኩነታት ሰብኣዊ መሰል  ኤርትራ ናብ ዝሓሸ ደረጃ ንምምጻኡ ንክዕወታ ዓቕሙ ዝፈቕዶ ክተሓባበር ድልዊ ምዃኑ ገሊጹ።

Under a mechanism called UPR (Universal Periodic Review), UN member states report every five years  to the UN Human Rights Council  on what actions they have taken to improve the human rights situations in respective their countries in fulfilling their human rights obligations. They also mention the challenges they faced while trying to take action. When its time came to present something in the afternoon of 28 January, the Eritrean regime – represented by the same old Ambassador Tesfamichael Gerhatu - had no factual achievements to report. Instead, regime representative had to go back to the same old bald lies presented in its previous two UPR reports.

Eritrean Regime Continued its Limitless Lies at UPR reporting 1

If any, what one would call “successes” it had to report included the signing of the Ethiopian Prime Minister’s initiative for peace accord, and the UNDP-UNICEF projects for children and women in Eritrea. That was all. Almost none of previous recommendations were achieved.

Unsatisfied with what Eritrea had to report, member countries listed additional 261 recommendations for the Asmara regime to act towards improving human rights in Eritrea. These were in addition to the myriad recommendations of the Council and the UN Special Rapporteur which were not acted upon.  

Many of the 89 member states that made statements during the session, did not find it useful to repeat their old critical viewpoints and strong condemnations of the failures of the Eritrean regime, and instead “praised”  the peace accord with Ethiopia and listed their sharp recommendations.

The usual Eritrea supporters like North Korea, Myanmar, China, Russia, Syria, Saudi Arabia, the Sudan and Pakistan praised the “Eritrean government for its endeavors despite many challenges.” None of them could mention those non-existent endeavors.

The working group meetings of this 32nd session of the UPR mechanism were held between 21 January and 1 February. The UN Human Rights Council will hold its 40th session between 25 February to 22 March 2019 during which time the new UN Special Rapporteur for Eritrea, Ms. Daniela Kravetz, is expected to report of what she had done since her election to the post last October.

****

Eritrean Regime Continued its Limitless Lies at UPR reporting 2While serving as a humanitarian law expert on the Security Council mandated Panel of Experts on the Sudan from 2016 to 2018, Ms Kravetz conducted fact-finding missions to the Sudan and regional countries to investigate alleged violations by the parties to the conflict. Previously, she worked for over twelve years at the UN International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia, first as a law clerk in Chambers and later as a prosecutor in the Office of the Prosecutor. Her prior experience includes working as a human rights officer in the UN Mission in the Democratic Republic of Congo.

Ms Kravetz has specialized in providing technical assistance and training to domestic institutions on the promotion of women’s rights, working as a consultant on projects aimed at addressing gender-based violence in several countries. She has served as international human rights and gender expert before the Inter-American Court of Human Rights, and is currently on the roster of international amicus curiae of the newly established Special Jurisdiction for Peace in Colombia. She is a graduate of the University of Chile (Chile) and the Catholic University of Louvain (Belgium). She was called to the bar in Chile in July 1996.

Mandate by the Human Rights Council

Human Rights Council resolution 35/35 extended the mandate of the Special Rapporteur on the situation of human rights in Eritrea and requested the mandate-holder to continue as appropriate the follow-up on the implementation of the recommendations of the Commission of Inquiry on human rights in Eritrea and her recommendations in her report, and to submit a and present a written report to the Human Rights Council at its thirty-eighth session, and to address and engage in an interactive dialogue with the General Assembly at its seventy-second session.

Individual complaints

In the discharge of her mandate, the Special Rapporteur on Eritrea has developed the information sheet below to facilitate the submission of information. Although communications are also considered when they are not submitted in the form of this model questionnaire, the Special Rapporteur would be grateful for receiving information tailored to her mandate. The objective of this questionnaire is to have access to precise information on alleged human rights violations in Eritrea. If any information contained in the questionnaire should be kept confidential please mark “CONFIDENTIAL” beside the relevant entry. Please do not hesitate to attach additional sheets, if the space provided is not sufficient.

Should you have any questions concerning the completion of this form, please feel free to contact the Special Rapporteur.

The questionnaire (English, Arabic, Tigrinya) should be filled out and sent to:
Special Rapporteur on the situation of human rights in Eritrea
c/o Office of the High Commissioner for Human Rights
United Nations at Geneva
8-14 avenue de la Paix
CH-1211 Geneva 10
Switzerland
Fax: (+41) 22 917 90 06
E-mail: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. or This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. (then please include in the subject box: Special Rapporteur on Eritrea).

Page 9 of 85