Over the past two days, Thursday and Friday, a small group of activists and researchers on Eritrean studies gathered in Geneva with the aim of stocktaking on the post-independence experience of Eritrea (on the occasion of the country’s 25th year of independence). A conference like this should have ideally taken place in Eritrea. As is known to many, due to the sad political reality in Eritrea, this was not possible; thus, the conference had to take place in exile. The conference featured a very proactive engagement, lively discussions, and most of all civilized discourse among participants. Given Eritrea’s highly polarized political landscape, and the fact that some of the speakers at the conference subscribe to fundamentally divergent views with those of others, did not come as an obstacle for a civilized discourse (as some observers may have anticipated).

In the afternoon hours of Thursday, the 19th of May, we had an Opening Speech by Mr. Manuel Tornare, Member of the Swiss Parliament (National Council) and former Major of Geneva, among other things. This was followed by a Panel Discussion with Tanja Müller, Selam Kidane and Salih Nur (with Daniel R. Mekonnen as moderator and discussant). In the evening hours, there was a Welcoming Dinner for presenters, speakers and invited guests.

On Friday, the 20th of May, we had the following presentations:

Mother Tongue versus Arabic: The Post-Independence Eritrean Language Policy Debate, by Abdulkader Saleh M Ohammad
Eritrea’s Wrong Start in 1991: How It Contributed to Where and What It is Today, by Wolde Ammar
Authoritarian Resilience in Eritrea: The Dual Role of Nationalism, by Goitom Gebreluel & Daniel R. Mekonnen (presented by Daniel)
Dynamics of Post-liberation Politics – Interrogating Aspirations and Political Space in Eritrea, by Tanja R. Müller
Making Sense of Post-independence Eritrea: A Late African Postcolonial State or a Misunderstood African Exceptionalism?, by Salih Nur
Civil Society Space in Post-Independence Eritrea, by Wegahtabrhan Sereke
By Way of Patriotism, Coercion or Instrumentalisation: How the Eritrean Regime Makes Use of the Diaspora to Stabilise its Rule, by Nicole Hirt & Abdulkader Saleh Mohammad
Collective Trauma: A Major Component of the Eritrean Refugee Crisis, by Selam Kidane
Legal Battles in Eritrean Transnational Communities, by Tricia Redeker Hepner & Daniel R. Mekonnen (presented by Daniel)
Leaving Eritrea and Looking for a Safe Haven: Reflections from the Experiences of Eritrean Refugees in Selected Eritrean Diaspora Communities, by Sadia Hassanen & Beyan Negash (partly presented in the form of a video presentation of Sadia)

The above contributions will make part of a forthcoming conference proceeding (edited volume) that will be refined in the coming months. Other contributors who showed initial interest in participating at the conference but were not able to make it to Geneva have also submitted full version papers that shall make part of the forthcoming edited volume. These include Gaim Kibreab’s “The Military in Post-Independence Eritrea” and Joseph Venosa’s “Liberating Eritrea from Abroad: Diaspora Activism on the eve of Eritrea’s War of Independence, 1958-62.”

The successful finalization of the conference would not have materialized without the active participation and involvement of everyone who played a role in different ways, and in particular the presenters, speakers, commentators and funders. As Convener of the Conference, I am deeply indebted to all of these stakeholders. While the conference may have had its own limitations in some ways, on balance, I am glad to see it coming to fruition the way it did. My effort of the last several months (starting from October 2015) has paid off satisfactorily, thanks to all who have helped in many ways, some of whom are already tagged in this posting; others are unfortunately not on Facebook. Some more colleagues, whose names I see on Facebook, and who deserve a word of thanks include the following: Michael Guggenheimer, Veronica Almedom, and Awet Kidane.

ወዲ ሰብ እንስሳ ዘቤት ከራብሕ እንከሎ ከምታ ህይወቱ ገይሩ ዘይከናኸኖ እንተኾይኑ ህየንታ እዩ ዝኾኖ። ዝስተ ማይን ዝብላዕ ሳዕርን ናብ ዘለዎ ቦታ ወሲዱ  ክዕንግሎምን ክከናኸነኖምን ከኣ ይግበኦ። ከምኡ ተዘይገይሩ ግና እቲ ካብተን እንስሳ ዝጽበዮ ኣገልግሎት ክረክብ ኣይክእልን። ስለዚ ንእንስሳ ልክዕ ከም ውላድካ ጌርካ ክትሕዞ’ዩ  ዝግባእ። እንተዘይኮይኑ ጓሳ ዝሰኣና እንስሳ ወፊረን ጸጊበንን ረውየንን ብሰላም ኣይምለሳን እየን። ብመንጽር’ዚ ህዝቢ ኤርትራኸ ኣብ ምንታይ ኩነታትኮን ይህሉ? ልክዕ ከምተን  ጓሳ ዘይብለን እንሳሳ ካብ ዝኸውን እነሆ ርብዒ ዘበን ኣሕሊፉ። ጓሳ ስለዘይብሉ ከኣ  ኣብ ዝኸዶ ሃገር ክዋረድን ክሳቐን ከሎ ዝሓተሉ ወይ “ዜጋይ ይሸገር ኣሎ” ኢሉ ዝጣበቐሉ መንግስቲ ጌና ኣይተተኽለን ዘሎ።

እዚ ሽግር እዚ ባዕሉ እቲ ህዝቢ ዘምጸኦ መዘዝ ከይኮነ ኣይክተርፍን’ዩ ዝብል ግምት ኣለኒ። ምኽንያቱ እቲ ፈለማ ኤርትራ ናጽነታ ክትጎናጸፍ ከንእከላ በቲ ሽዑ ዝተረኽበ ታሕጓስ ተዳህሊሉ “ደጊም ስልጣን ኣብ ኢደይ” ክብል ዘይምኽኣሉ። እዚ ዘይመበሊኡ ዝተፈላለየ ምኽንያታት ክህልዎ ይኽእል። ሓደ ካብቲ ቀንዲ ምኽንያታት ህዝብና ንብረታዊ ቃልሲ እምበር ንሓርነታዊ ቃልሲ ከነዳልዎ ዘይምብቃዕና እዩ። ድሒሩ ግና እቲ ብኢደ ወነኑ ስልጣን ዝጨበጠ ጉጅለ ኢሳይያስ ቀንዲ ጠንቂ ስቓይ እናኾነ መጺኡ። ህግደፍ ነቲ ዝነበረ ባህሊ ፈጺሙ ክጠፍእን ክድምሰስን ከኣ ድሌቱ ጥራሕ ዘይኮነስ ከም መደብ ክሰርሓሉ ጸኒሑ። ምኽንያቱ ባህሉ ዘጥፈአ ህዝቢ ኣብ ነንሓድሕዱ ምክብባርን ምትእምማንን ኣጥፊኡ ስለ ዝከፋፈል ነቲ ስርዓት ክቃወም ስለዘይበቅዕ።  እዚ ጉጅለ ሎሚ እውን ንዓለምን ህዝቢ ኤርትራን ከታልል ከኣ ‘’ ርብዒ ዘበን መኽተን ልምዓትን  ’’ዝብል ጓንጓ ጭርሖ እናቃለሐ ከም ኣመሉ የደናግር ኣሎ። እነሆ እቲ ህዝቢ ነቲ ‘’ኣበይ ኣሎ ሓውካ፥ ኣበይ ኣላ ሓብትኻ’’ ዝብል ዘቕርቦ ሕቶታት ፈጺሙዘንጊዑ ኣብ ማእከል ጐልጐል ዱድ ይብል ኣሎ።

ስርዓት ኢሳይያስ ንህዝቢ ከደናግሮን ከተስፍዎን እምበር ዋጋ ኣይሃቦን። ብኣንጻሩ ደኣ ነታ ሃገር ኣብ ቊጠባውን ፖለቲካውን ቅልውላው ኣእትዩ ንህዝቢ ዝሓሊ ስርዓት ዘይኮነስ ንህዝቢ ዘጽንት ከምዝኾነ ብተግባር ኣርኣየ። ብሰንኪዚ መንእሰይ ኤርትራ  ኣብ ሃገሩ ቅሳንትን ሰላምን ስኢኑ ካብ ሓዊ ናብ ሲኦል ምእታው ከም ምርጫ ወሲዱ ዓዱ ጠንጢኑ ክስደድ ተገደደ።  እንተኾነ ሃገሩ ጠንጢኑ እንተወጸ’ውን ኣብታ ዝነበረላ ሃገር ከይተረፈ ንጉጅለ ህግደፍ  2% ክኸፍልን፥ ካልእ ዝጠልብዎ ኣገልግሎታት ክፍጽመሎም የገድድዎ። ነዚ ንምትግባር ከኣ እቲ ጉጅለ መንእሰያት ናይ ጣዕሳ ወረቐት ክጽሕፉ ብምግዳድን ካልእ ሕቡእ ሜላታትት ብምጥቃምን ቅሳነት ከሊእዎም ይርከብ።

ኣብ ከምዚ ህሞት ከኣ ነቲ ገባቲ ስርዓት ኣልጊስካ ስልጣን ጨቢጥካ ናብ ህዝቢ ንምርካብ  ብዝተፈላለየ ኣገባብ ዝወዳደቡ ሓይልታት ክህልዉ ናይ ግድን እዩ። ከምዚ ክበሃል እንከሎ ግና ኩሉ ብስም ህዝቢ ዝውደብ ረብሓ ህዝቢ ይሕልው ማለት ከምዘይኮነ ምስትብሃል የድሊ። ከምዚ ስለዝኾነ ከኣ ኣብ መንጎ እቶም ብዝተፈላለየ ኣገባብ ዝተወደቡ ኣካላት ስምምዕን ምትእምማንን ይሰኣን እሞ ኣብ ጸለመን ምትፍናንን ይእቶ። ደንበ ተቓውሞና እውን ንገዛእ ርእሱ ካብ ከምዚ ዓይነት ሽግር ናጻ ኣይኮነን። ምኽንያቱ፡ ሕቶ ዲሞክራሲ፡ ፍትሕን ስልጣንን ብዘተኣማምን ኣገባብ ምምላስ ናይ ህዝቢ ምዃኑን ዘንጊዑ ቃሕ ብዝበሎ ይኸይድ’ሞ ይፈላለን ይበኣስን ስለ ዘሎ። እቲ ፍልልያት ከይኣክል ከኣ  ንመንእሰይ ጉጉይ መንገዲ ንክኸይድ ዝገበሮ ስርዓት ህግደፍ ብቐንዱ ኮይኑ፡ ተቓወምቲ እውን ናብ ጸቢብ ረብሓኦም ዝቕይርዎም ዘለዉ መሲሊዎም፡ መንእሰይ ኣንጻር ፖለቲካዊ ሰልፍታት ከምዘቕንዕ ብምግባር ኣብ ፖለቲካ ጽልኢ ንክሓድሮ ይደፋፍእዎ። እዚ ኣተሓሕዛ’ዚ ድሕሪ ውድቀት እቲ ስርዓት ዝፈጥሮ ሳዕቤን ከም ዝህልዎ ምግንዛብ የድሊ።

እዚ ተግባር መንእሰይ  ግዳይ  ምስኣን ትዕግስትን ስነስርዓትን፡ ክብረት ንኻለኦትን  ኮይኑ ኣብ ጽልእን ነንሓድሕድካ ምክፋእን ምዝላፍን ንክጽመድ ኣገዲድዎም። ካብዚ ሓሊፉ እቶም ንተመኩሮ ሰውራን ባህሊ ኤርትራን፡ ከምኡ እውን ኣብ መንጎ ናጽነታውን ሓርነታውን ቃልሲ ዘሎ ፍልልያት ዘይተገንዘቡ መንእሰያት ካልእ ጸገም እዮም። እዚ ከኣ ነቲ “ንናይ ሓባር ረብሓ ብሓባር” ዝብል ሃናጺ ኣምር ደምሲስዎ፡ እነሆ ህግደፍ ኣብ ጸቢብ ከኹድድን ኣብ ሕሉፍ ክነብርን ህዝቢ ኤርትራ  ከኣ ጓሳ ዘይብሉ ህዝቢ ኮይኑ።

ድራር መንታይ

ኣባል ፓርላም ስዊዘርላንድ፡ ኣብቲ ኩነታት ኤርትራ ዝተገምገመሉ ንክልተ መዓልታት ኣብ ጀነቫ ዝተኻየደ ኮንፈረንስ፡ ኣብ ኤርትራ ዝተፈላለየ ገበናት ይፍጽሙ ንዘለዉ ኣካላት ብትሪ ኮኒኖም። እቶም ኣባል ፓርላማ ኣብ ኤውሮጳ ዘለዉ ገስገስቲ ምስቶም ኣብ ከም ኤርትራ፡ ዝንባቡዌን ኣብ ካለኦት ከባብታትን ምስ ዘለዉ ዲክታቶራት ክደጋገፉ ምጽነሖም ተቓዊሞም።

ኣብ መኽፈቲ እዚ ናይ 19 ጉንበት 2016 ሰሚናር ክቡር፡ ማኑአል ቶርናረ፡ ናይ ቅድም ከንቲባ ጀነቫን ኣባል ሃገራዊ ባይቶን ኮሚተ ወጻኢ ጉዳያትን፡ ኣብዚ እዋንዚ 30% ካብ ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ጨንቂ ይነብር ብምህላዉ ዝተሰመዖም መሪር ሓዘን ገሊጾም። ኣተሓሒዞም ድማ ኣብ ኤርትራ ዝፍጸም ዘሎ ገበን በቲ ብሕቡራት ሃገራት ብዝቖመ ኮሚተ ብዝቐረበ 483 ገጻት ዘለዎ ጸብጻብ ምቅልዑ ከም ዘሕጐሶም ጠቒሶም፡ ድሕሪ እዚ ተሓታቲ ናይቲ ገበን ክንጸር ትስፉው ምዃኖም ሓቢሮም። ንሶም ኣተሓሒዞም ኣብ ቅርኒ ኣፍሪቃ ብዛዕባ ሰብኣዊ መሰል ኣብ ጀነቫ ዝተዘርበ ቅድሚ 80 ዓመታት፡ ንጉስ ሃይለስላሴ ኣንጻር ናይ ሽዑ ፋሺሽታዊ ግፍዒ ናብ ሕቡራት ሃገራት ጥርዓን ኣብ ዘቕረብሉ እዩ ነይሩ ኢሎም።

ስዊዝርላንዳዊ ኣባል ፓርላማ ካብ ሰልፊ ማሕበራዊ ደሞክራሲ ብወገኖም፡ እተን ዓበይቲ ሰልፍታት ስዊዘርላንድ ኣብ ኤርትራ ብዛዕባ ዘሎ ኩነታት ተሪር ስጉምቲ ክውሰድ ቅሩባት ኣለዋ ኢሎም። ኣተሓሒዞም ድማ፡ ናይቲ ስጉምቲ ትሕዝቶ ኣብ ልዕሊ እቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ስርዓት ሓያል ተጽዕኖ ዝፈጥርን፡ ኣብ ሱዳንን ሰሜን ኢትዮጵያን ንዘለዉ ስደተኛታት ብዝለዓለ ደረጃ ምሕጋዝ ዘኽእልን ክኸውን እዩ’ውን ኢሎም። እዚ ኮንፈረንስ “ኤርትራ ኣብ ብሩራዊ ኢዮበልዩ፡ ኣብ ሃገራዊ ህንጸት ድሕሪት ትስራዕ ሓዳስ ኣፍሪቃዊት ሃገር” ኣብ ትሕቲ ዝብል ኣርእስቲ ብዱሳት ምሁራት ዝተወደበን ኣብ ቁጠባዊ ማእከል ጀነቫ ዝተኻየደን እዩ። ድሕሪ እዚ ናይ ሓሙስ 19 ጉንበት መኽፈቲ ብዛዕባ ውድቀትን ዓወትን ኤርትራ ኣብዘን ዝሓለፋ 25 ዓመታት ዘተ ተኻይዱ።

ኣብቲ 2ይ መዓልቲ ብ20 ጉንበት ብኤርትራውያንን ዘይኤርትራውያንን ምሁራትን ንጡፋትን 9 ብምሁራዊ ኣገባብ ዝተቓነዩ መጽናዕታዊ ጽሑፋት ቀሪቦም። ናይቲ ኮንፈረንስ ኣወሃሃዲ ዶ/ር ዳንኤል መኮነን፡ ኣብ ዘቕረቦ መጠቓለሊ ሓሳብ እቶም ኣብቲ ኮንፈረንስ ብኣካል ዝቐረቡን ብኣካል ክቐርቡ ብዘይከኣሉ ዝተላእኩን ጽሑፋት ኣብዚ ዓመት ወይ ንዓመታ ብመልክዕ መጽሓፍ ከም ዝሕተሙ ገሊጹ።

ድሕረት: ድኽነት: ስደት: ባርነትን መሰል ኣልቦነትን ዓመታት ክምዝነበራ ደምዲሙ

በይ ኤርያ ኤርትራውያን ንዲሞክራስያዊ ለውጢ ብምክንያት 25 ዓመት ናጽነት ኤርትራ ሰፍሕን ዕዉትን ሰሚናር ግንቦት 7 (7/5/16) ኣብ ከተማ ኦክላንድ ካብ ሰዓት 12 ክሳብ ሰዓት 8 ድሕሪ ኣካይዱ።

         እቲ ብምክንያት 25 ዓመት ናጽነት ኤርትራ ዝተካየደ ሰሚናር ቀንዲ ዕላምኡ  ነቲ ስርዓት ህግደፍ ብናይ ሐሶት ዳንኬራ ተዓጠቅ ትሸብሸብ ዝብለሉ ዘሎ ናይ ናጽነት ጽንብል ኤርትራ ኣብ ውሽጢ 25 ናይ ናጽነት ዓመታት ከምቲ ስርዓት ህግደፍ ዝብሎ ኣብ ጎደና ምዕባለ’ዶ ወይስ ከምቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ኣብ መንገዲ ጥፍኣት ነዚ ሐቂ’ዚ ዘንጸባርቅ ብመርቶዓታት  ዝተሰነየ ብሙሁራት ኪኢካታትን ካብ ሰሜን ኣሜርካን ኤውሮጳን ዘቅረብዎ ብዙሕ ህዝቢ ዝተሳተፎ ዕውት ሰሚናር ኔሩ።

 እዚ ዕዉትን ኣገዳስን ሰሚናር ከምቲ ኣብ ላዕሊ ተጠቂሱ ዘሎ ኣቀዲሙ ክግበር ዝተመርጸሉ ምክንያት ነቲ ስርዓት ህግደፍ ብሐሶት ህዝብን ዓለምን ንምድንጋር ናይ ኣታዊታቱ ንምክዕባትን ዝግብሮ ሜላ ንምብዳህን ነቲ ዝዳናገር ዘሎ ህዝቢ እቲ ሐቂ ፈሊጡ ነቲ ስርዓት ዝግብሮ ዘሎ ናይ ሐሶት መናውራ ክቃውመን ካብ ምድግፉ ክቁ ጠብን ክሕግዞ ምእንቲ’ዩ።

    
ትሕዝቶ እቲ ሰሚናር ህዝቢ ኤርትራ ነቲ ብሉጻት ደቁ ከፊሉ ዘረጋገጾ ነጻነት ፍረጻማ መሪር ቃልሱን ዋጋ መስዋእቲ ብሉጻት ደቁን ሰለዝኾነ ብክብሪ ክዝክሮን ክብዕ ሎን ዘየማትእ እኻ እንትኾነ ህዝቢ ኤርትራ ግን ኣብ ውሽጢዚ 25 ዓመታት እቶም መብጽዓ ስውእቶም ዝጠለሙ ጭፍራ መራሕቲ ህግደፍ ንኤርትራን ህዝባን ኣብ ዘይወጻእ ዓዘቅቲ ሸሚሞማ እናሃለዉ ኤርትራ ከም ኣብ መንገዲ ግስጋሰን ልምዓትንዘላን ሃገር ጌሮም ንምብዓል ዝዳለዉሉ ዘለዉ ብሩራዊ ኢዮቤል ሐቅነት ዘይብሉ ፈከራ ምኻኑን እቲ ኣብ ባይታ ህዝቢ ኤርትራ ዘሎ ሐቂ ግን ብኣንጻሩ ሽግር፣ መከራ፣ጥሜትንሕማምን፣ ስደትን ሞትን፣ማእሰርትን ስቃይን ምኻኑ ንምምካት’ዩ።

እቶም ኣብዚ ሰሚናር ወረቃቕቲ ዘቕረቡ ከኣ ኤርትራውያን ሙራትን ኪኢላታትን ኮይኖም ገለ ክፋል ዕድሚኦም እንተ ኣብ ምንግስታዊ ወይ ከኣ ብሕታዊ ትካላት ኤርትራ ብምስራሕ ዘሕለፉ እዮም።

ቁጠባዊን ሰብኣውን ኩንታት ኤርትራ፡ ናጻነት ፕረስን መራኸቡ ብዙሓንን፡ ህሉዊ ኩነታት ተክኖሎጂ ኤርትራ ብመጽር ክበጽሖ ዝኽእል ዝነበሮ ደረጃ፡  ፖሊስታት መሪሕነት ህገድፍን ጽልዊኡ ኣብ ብሂራት ኤርትራ ብፍላይ ከኣ ብሄረ ዓፋር፡ መሰላት ደቂ ኣንስትዮ ኤርትራ፡ ህልዊ ኩነታት ናይቶም ቅድሚ ናጽነት ናብ ሱዳን ዝተሰደዱ ኤርትራውያን፡ ሚለንዮም ደቨሎፕመንት ጎልስን እቶም ኣብቲ ሰሚናር ዝተዘተየሎም ኣርእስታት እዮም ነይሮም።

ኣብ ቁጠባ ጕጅለ ህግደፍ ብዘተኸተሎ ውዱቕ ናይ ንግድን ወፍርን ፖሊሲ፡ ከምኡ ከኣ እቲ ብሰንኪ ድፕልዮማሳዊ ውድቀቱ ክፈትሖ ዘይከኣላ ናይ ዶብ ኩነታት ዘስዓቦ ሓደገኛ ፖለቲካዊ ሃዋሕውን ተደማሚሮም ነቲ ካብ ቱሪዝም፡ ዕደና፡ ናይ ወደብ ኣገልግሎትን፡ መሸጣ ምህርቲ ባሕርን ክርከብ ዝግብኦ ዝነበረ ዓቢ ናይ ቁጠባዊ መኽሰብ ከም ዘይ ተረክበን፡ ከም ሳዕቤኑ ከኣ ቁጠባ ኤርትራ ኣብዚ እዋን ዳርጋ ኣብ ኣፍሪቃ ኣብ ታሕቲ ደረጃ ከምዝርከብ ጭቡጥ ኣብነታት ብምቕራብ ኣረዲኡ። ነዚ መጽናዕቲ ዘቐረበ ኣቶ ሰንጋል ወልደ ትንሳኤ ( ሓው ን ሚንስተር ሃይለ ወልደትንሳኤ ) እዩ ነይሩ።

ጕጅለ ህግደፍ ብሰንኪ እቲ ዝተኸተሎ ናይ ምልኪ ስርዓት ኣዝዩ ዝጻረር ስለ ዝኾነ ንነጻነት ሓበሬታን፡ መራኻቢ ብዙሓናን፡ ምስኡ ኢድ ንኢድ ተተሓሒዙ ዝከይድ ናይ ተክኖሎጂ ሓበሬታን እውን ብጽኑዕ ከምዥቆጻጸሮን፡ ከም ሳዕቤኑ ከኣ ሎሚ ኤርትራ ካብተን ብቱሑት ዝርገሐ ሓበሬታ፡ ተክኖሎጅን፡ ናጽነት ፕረሰን ዝጥቀሳ ሃገራት ዓለም ኮይናን፡ እቲ ናይ ኣፍሪቃ ሰሜን ኮርያ ዝብል ቅጽል ለጊብዋ ከምዘሎ ነቲ ጸብጻብ ዝቕረበ ኣቶ ተወልደ እስቲፋሎስ ኣረዲኡ። 

ብዘይካዚ  እቲ  ብመሪሕነት ስርዓት ህግደፍ ብዙሕ ዝዝረበሉ ሚለንዮም ደቨሎፕመንት ጎል እቲ ዝበዝሐ ንዕኡ ዝምልከት ሓቤሪታ ካብቲ ጕጅለ ህግደፍ ዝህቦ ዝብጻብ ዝተወስደ ምኻኑን እዚ ከኣ ብዙሕ ሓቅነት ክምዝጎድሎን እቲ ነቲ ሰሚናር ዝሃበ ኣቶ ሳሚኤል ብሰፊሕ ኣረዲኡ።

ደቀንስትዮ ኤርትራ ብሰንኪ እቲ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ግዱድ ሃገራዊ ኣገልግሎት ተገዲደን ኣብ ኣባልት ሰረዊት ስለ ዝምደባ ብዘይ ድለተንን፡ ብሓይሊ ከም ዝድፈራን ካብቲ ኣብ ኣገልግሎት ብምኻድ ክወርደን ዝኽእል በደላት ንኽናገፋ ብዘይ ፍትወተን ኣብ ንኡስ ዕድሚን ይምርዓዋን  ወይ ውን ናብ ስደት የምርሓ ምህላወንን ነቲ ጸብጸብ ዘቕረበት ወ/ሮ ኤልሳ ካብ ኣትላንታ እረዲኣ።

ጕጅለ ህግደፍ ንባህልን ልምንድን ብሄራት ኤርትራ ግዲ ዘይህብ ኣብ ርእሲ ምኾኑ፡ ነቶም ኣብ ብልምዳውን ባህላውን ምሕደራ ዝመሓደሩ ቢሄራት ኤርትራ ብኣስገዳድን ሓይሊ ብረትን ኣብቲ ናቱ ምስመር ከምዘእትዎምን ብሂረ ዓፋር ከኣ ናይዚ ሓደ ኣብነት ብኾኑን፡ ብስንኪ እዚ ከኣ ኣብ ደገ ዝርከቡ ተወልድቲ ብሄረ ዓፋር ናይ ገዛእ ርእሶም ምሕደራ ክህልውምን ፡ እዚ ክሳብ ዝተሓለወሎም ከኣ ኣብ ኣሕዋቶም ኤርትራውያን ኣብ ትሕቲ መሰላት ቤሂራት እተኽብር ሓንቲ ኤርትራ ሓቢሮም ንኽነብሩ ጸገም ከምዘይብሎም ነቲ ጸብጽብ ዘቕረበ ኣቶ ኣሕመድ ሞሓመድ ካብ ካናዳ ኣብ መደርኡ ኣረጋጊጹ ።  

ሱዳን ንቶም ሎሚ ድሕሪ ናጽነት ብስነኪ ዓመጽን ውዱቕ ምሕደራን ስርዓት ህግደፍ ዝስደዱ ዘለዎ መብዛሕቲኦም መንእሰያት ዝኾኑ ኤርትራውያን ጥራይ ዘይኮነት ፡ ነቶም ኣብ ሱሳታት ብሰንኪ መግዛእቲ ህይለስለሴን ደርግን ዝተሰደዱ ኣብ መዓስከራት ስደተኛታት ሱዳን ንወለዶታት ዝሰረቱ ኤርትራውያን እውን እትእንግድ ጎረቤት ሃገር  እያ። እዞም  ኣብ ምዓስከራት ዝነብሩ ኤርትራውያን ቀረብ ዝስተ ማይ፡ ሕክምና፡ ትምህርትን ኣብ ዘይብሉ ኣዝዩ ሕሱም ሂወት ከምዝነብሩ ብሰፊሕ ዘገለጸት መንእሰይ ሳብሬና ኣማን (ካብ ሎስ ኣንጀለስ) ምስ ኣቦኣ ጀሚል ኣማን (ካብ ከባቢ ዋሺንግቶን ዲሲ)፡ ኩሉ ኤርትራዊ ዓቕሙ ብምውህሃድ ንኹነታት ሂወት እዞም ስደተኛንታት ንምምሕያሽ ክሰርሕ ኣዘካኪሮም። መንእሰይ ሳብሬና ነቲ ተዓዚባቶ ዝመጸት ኣስካሕካሒ ሂወት ኤርትራውያን ኣብ ሱዳን ኣብ ዶኪመንታሬ ፊልም ጌራ ንምቕራብ ኣብምድላው ትርከብ:: 

እዚ ሰሚናር በቲ ዘቕረቦ ትሕዝቶ፡ ነቲ ሰሚናር ንምክያድ ዝተጠቅመሉ ቴክኖሎጅን፡ ብዙሑነት ናይቶም ነቲ ሰሚናር ዘካየዱ ኤርትራውያን ኪኢላታትን ኣዝዩ ፍሉይ ምንባሩ፡ ብዙሓት ተሳተፍቲ ናይቲ ሰሚናር ይገልጹ። ከምዚ ዝዓይነቱ ሰሚናራት ብድሕሪ ሕጂ ንኽካየድ ከኣ ኣዘኻኺሮም።

ነቲ ዝነበረ ሰሚናር ንምክትታል ኣብዘን ዝስዐባ ሊንክስ (ጥብቆ) ተወከሱ:       
Afar people suffering by Ahmed Mohamed (ጉዳይ ደቂ ዓፋር ዘሕለፍዎ ዘለዉ መከራን ድሌታቶምን ብ ኣሕመድ ሞሃመድ ካብ ካናዳ):   https://youtu.be/QPDn7VJKq_A
Women's rights by Elsa Mesfin (አዋናዊ ሽግራት ኣብ መሰል ደቂ ኣንስትዮ- ኤልሳ መስፍን): 
https://www.youtube.com/watch?v=pUCZFba2OMI&feature=youtu.be
ICT by Tewolde Stefanos (ዘመናዊ መራኸቢታትን ሓበሬታን ብ ተወልደ ስቲፋኖስ) 
https://youtu.be/34cXXYJwWRs
Eritrean Refugees in Eastern Sudan by Sabrina and Jamil (ሃለዋት ስደተኛታት ምብራቓዊ ሱዳን ሳብሪና ጀሚልን ጀሚል ኣማን): https://youtu.be/J7loNq-eExI
Mass Media and Mellinium development goals by Samuel N. (መራኸቢ-ብዙሃን: ሚለንየም ዲቨሎፕምነት ሸቶን ብሳሙኤል): https://youtu.be/vTLHS7whiX8
Eritrean Economy by Sengal Woldetensae (ውድዓዊ ገምጋም- ግስጋሴ ቁጠባ ኤርትራ ብሰንጋል ዎልደትንሳኤ
https://www.youtube.com/watch?v=e9q6uHLc_i4&feature=youtu.be

      ኣቅድም ኣቢሉ’ውን በይ-ኤርያ ኤርትራውያን ንዲሞክራስያዊ ለውጢ "ስደተኛታት ፡ ፍልሰት ኤርትራውያን" ("Refugees: The Eritrean Exodus") ዝብል ዶኪመንታሬ ፊልም ብህቡብ ኣመሪካዊ ዳህሳሲ ክሪስ ኮተር ብምርምርን ሞያውነትን ዝተዳለወ ስነዳ ፊልም ብዕለት 28/4/2016 ብዓወት ዛዚምዋ:: እዚ መደብ ካብ ኣመሓዳሪት ከተማ ሪችመንድ፡ ቤት ጽሕፈት ኣመሓዳሪት ከተም ኦክላንድ፡ ሓለፍቲን ሰራሕተጛታትን ዘይመንግስታውያን ማሕበራትን ኣለይቲ ስደተኛታቶምን ክሳብ ውልቃውያን ተጣበቕቲ መሰል ደቂ ሰባት ብሃንቀውታ ዝተጸበይዋ ፊልም እዩ ኔሩ። ኤርትራውያን ብሰንኪ ሕሱም ምሕደራ ሃገሮም ኣብ ዝተፈላለየ ናይ ስደተኛታት ቦታ ዘሕልፍዎ ዘለዉ ግፍዕን ሐሰረ መከራን ዘሪኢ ንኩሉቲ ተሳታፋይ ልቡ ዝተንከፈ ኣብ ከተማ ኦክላንድ  ዕዉት ስራሕ ኣካይዱ ኔሩ’ዩ።

 
  ከም መቀጸልታ ናይ ብሩራዊ ኢዮበል ዝኽሪ ነቲ ጎብለል ኤርትራዊ ስነጥበባዊ ዮውሃነስ ትካቦ (ወዲ ትካቦ) ምስ ውሃ ዘበሉ ኣጀብቱ ን ምያዝይ 29 ኣብ ኦክላንድ ናይ ምሸታዊ ትልሂት ኣዳልዩ ከም ዘሎ ንሕብር::

ኤርትራውያን ንዲሞክራስያዊ ለውጢ ኣብ ቤይ ኤርያ (Bay Area Eritreans for Democratic Change- BAEDC)
ካሊፎርንያ - ሰሜን ኣመሪካ - This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.