http://ascenteq.com/project/epdp

Award for Seada Fekadu comes as number of Eritreans granted protection in the UK plummets

Seada Fekadu’s world was turned upside down when her father was arrested for his work with the opposition in Eritrea. Photograph: Riffy Ahmed

A young Eritrean woman who fled to the UK after her father was arrested for his political activities in her home country will receive an award for helping and inspiring other migrants and refugees.

Her award comes as the number of Eritreans granted protection in the UK has plummeted after a change in Home Office advice on asylum requests from the repressive east African country.

At 16, Seada Fekadu’s world was turned upside down when her father was arrested for his work with the opposition in Eritrea. Fearing for her safety, an aunt paid for Fekadu to escape the capital, Asmara. Fekadu took a boat to neighbouring Djibouti, caught a plane to Paris and made her way to Calais, where she and others were smuggled in a lorry to London’s Waterloo.

“In Calais, they put you in a truck, you don’t have a choice. ‘You have to take this one,’ the agent said. I didn’t know where I was going. The truck dropped us near a police station, they found us a translator and after two hours, social services came,” she said.

In a sense she was one of the lucky ones. Fekadu arrived in Britain before the current migration crisis currently engulfing Europe. Getting to the UK in the back of the truck was relatively easy in 2011. Since then, Fekadu has built a new life. She is studying for her BTec – physics is her favourite subject – and has offers from four universities to study biomedical science.

“I want to become a doctor to help people, it’s about saving lives. I’ve wanted to be a doctor since I’ve been a child,” she said.

“Young Roots helped me gain confidence. Now it’s my turn to help others,” she said. “I’ve been in their situation so I can understand them and I’m happy to help. They are young, I am young, we are like friends.”

Fekadu, now a trustee at the charity, takes youngsters to museums, to play football, to swim and for trips outside London. In recognition of her work, Fekadu will receive an award recognising women with a migrant or refugee background who provide inspiring leadership.

“So much of our time is taken up with communicating negative stories, we wanted to show the hopeful and positive work being done,” said Laura Padoan from the UNHCR, the UN agency for refugees, a joint organiser of the Women on the Move awards with the Forum, a migrant group. The event is on Friday at the Royal Festival Hall.

“She certainly stood out for her maturity and resilience despite what she went through. It’s really remarkable,” said Padoan, one of the judges.

The timing of Fedaku’s flight from Eritrea was fortunate. The Home Office last March advised that people from the country were no longer at risk of persecution if they returned home. The updated advice said citizens who left without permission – many of them to escape its indefinite military service – would not face persecution if they returned.

Yet the researchers behind the report, which the Home Office cited heavily, publicly distanced themselves from the findings, claiming the report was unsubstantiated and distorted. In June, the UN issued a damning report which concluded that the Eritrean government’s systematic use of extrajudicial killing, torture, rape, indefinite national service and forced labour may amount to crimes against humanity.

The UNHCR estimates that 5,000 people leave Eritrea every month and Eritreans account for the largest group of people applying for asylum in the UK, with 3,729 applications in 2015, a 48% increase over 2014. Eritrea also had the highest number of unaccompanied asylum-seeking children last year at 694.

As a result of the Home Office advice, the proportion of initial decisions allowing Eritreans to stay plummeted to 48% in 2015 from 87% in the previous year. Meanwhile, the number of appeals from Eritreans soared from 172 in 2014 to 1,718 in 2015. Eighty percent of those Eritrean appeals determined in 2015 were allowed (which means refugee status for five years), an increase from 44% in the previous year.

Asked whether she misses Eritrea, Fedaku says: “Sometimes I miss my friends, but I don’t have much time to think about home, I have to study and the friends around me are like family, like home.”

Source=http://www.theguardian.com/uk-news/2016/mar/07/eritrean-woman-who-fled-to-uk-wins-award-for-helping-other-refugees

ሓርነት፡ ኣብዚ እዋንዚ ክብደት ወጽዓ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ከመይ ትገልጽዮ?

ኤርትራ ኣልኣዛር፡ ብመጀመርያ ብምኽንያት 8 መጋቢት ዓለምለኸ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ፡ መግለጺ ንኽህብ ንዝተዋህበኒ ዕድል ልባዊ ምስጋናይ የቕርብ። ነዚ እተካይድዎ ዘለኩም ዘይሕለል ቃልሲ ድማ የሞግስ። ናብቲ ጉዳየይ ክኣቱ።

ወጽዓ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ኣብዚ እዋን እዚ ካብ ኩሉ እዋን ዝኸበደን ዝመረረን እዩ ክበሃል ይከኣል። ምኽንያቱ እቲ ዘሎ ኩነታት ዝያዳ ንኣዴታት ስለዝሃሲ። ድሕሪ ናጽነት ኤርትራዊ ኣብ ዘይተጸበዮ ከርፋሕ ሃለዋት እዩ ዝነበር ዘሎ። ኣብ ዓዱ ቀሲኑ ብሰላምን ብፍቕርን ክነብር እናደለየ፡ ብሰንኪ ባርባራዊ መግዛእቲ ህግዲፍ ክስደድ ይግደድ ኣሎ። ንኣብነት ባርነት ሃገራዊ ኣገልግሎት መሪርዎም መንእሰያት ኣብ ዝስደድሉ፡ ወለዲ እዮም ዝእሰሩን ዝሳቐዩን። ውሉዳ መውደቒኡ ዘይፈለጠት ኤርትራዊት ኣደ ሻቕሎት ከይኣኽላ፡ ካልኦት ደቃ ዛሕዚሓ ትእሰር ወይ ድማ ኣቦ እንተሎ ንሱ ይእሰር’ሞ፡ ንሳ ፈቐዶ ኣብያተ-ማእሰርት በዓል ቤታ ክትደሊ ከርተት ትብል። ምሉእ ናብራ ገዛ ድማ ሓላፍነቱ ናብኣ ይወድቕ። ነዚ ክትጸሮ ከኣ ዓቕሚ ይሓጽራ። ኣብ ሓደ ጊዜ ናይ ሰለስተ ዝተፈላለየ ሽግራት ግዳይ ትኸውን። መንእሰይ ጓል ኣንስተይቲ እንተኾነት ኣብ ሳዋ ክብራ ይድፈርን ትዕመጽን። ናብራ እንተገበረት ኣብ ልዕሊ በዓልቤታ ብዝወርድ ተጽዕኖ፡ ካብቲ ጸገም ኣይትድሕንን። በዓል ቤታ ኣብ ሃገራዊ ኣገልግሎት እዩ ዘሎ። እንተ ሃደመ ኣቦ ዘይብሎም ህጻናት ሒዛ ናይ ናብራኣ ጸገም ከይኣኽላ፡ ነቲ ካብ ኢድ መንግስቲ ዝጠፍኤ ሰብኣያ፡ ገንዘብ ክትከፍል ትግደድ። ምስዚ ኹሉ ደቃ ተዕንግለሉ ዓቕሚ እውን የብላን። ስለዚ ዝኽፈል ሲኢና ንሳ’ውን ከምቶም ወለዲ ትእሰር። ብዘይካ ቤት ማእሰርቲ፡ ኣብያተ-ሕክምና ወይ ኣብያተ-ትምህርቲ ምስራሕ ዘይፈልጥ ስርዓት ኣስምራ፡ ደቂ ኣንስትዮ በይነን ኣብ ዝኾናሉ ጊዜ ሰሪሐን ደቀን ከየዕብያን እኹል ትምህርቲ ከይረኽባን ኣቛሪጹ ናብቲ መወዳእታ ዘየብሉ ባርነት የእትወን።

ስርዓት ኣስመራ ነተን ምእንቲ ናጽነት ተጋዲለን ዝመጻ ሓርበኛታት’ኳ ኣይኮነን። ሓርበኛታት ወዓሩ ተጋደልቲ ምእንቲ ናጽነት ህይወተን ከፊለን ኣካለን ጎዲለን ክነሰን፡ ጻምአን ገለን ኣብ ቤት ማእሰርቲ ክሳቀያ ከለዋ፡ ገለ ድማ ብድኽነት ከርተት ይብላን ይዋረዳን ኣለዋ። ሓሚመን ሕክምና የለን፣ ክራይ ገዛ ኣይርከብን እንተተረኽበ ከኣ ዋጋኡ ኣይከኣልን። እዛ ብዋጋ ሓርብኛታት ዝመጸት፡ ኣስቤዛ፣ እኽሊ፣ ማይን ኤለትሪክን ዘይብላ ሃገር፣ ንዜጋታታ ድቕድቅ ጸልማትን ናይ ስቅያት ደሴትን ኮይናተን ኣላ። ስለዚ እዛ ትምህርቲ፡ ምዕባለ፡ ብልጽግና፡ ሰላምን ፍቕርን ዝጎደላ ኤርትራ ኣብዚ እዋንዚ ንደቂ ኣንስቶዮ ዝያዳ ዝኸፈአት ሃገር እያ ክትበሃል ትኽእል።

ሓርነት፡ ነዚ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ወጽዓ ደቂ ኣንስትዮ ብመንጽር ምቅላሱ፡ ፖሊሲ ሰደህኤ ኣብ ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ ብኸመይ ይግለጽ?

ኤርትራ ኣልኣዛር ፡ ብመንጽር ናይዚ ዘሎ ኩነታት ክርአ እንተኾይኑ ንዓይ ፖሊሲ ሰ.ደ.ህ.ኤ ኣብ ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ መተካእታ ዘይብሉ እዩ። መሰል ደቂ ኣንስትዮ ይሕልው ጥራይ ዘይኮነስ ጓል ኣንስተይቲ ማለት መምህር ሕብረትሰብ ማለት ምዃኑ ይኣምን። ምዕብልትን ብልጽግትን ኤርትራ ንምህናጽ ግደ ጓል ኣንስተይቲ ዝለዓለ እጃም ከም ዘለዎ ዝርእን ብምሉእ ዓቕሙ ነዚ ኣብ ግብሪ ንምውዓል ጻዕርታት የካይድን። ኣብ ዝኾነ ጽፍሒ ሓላፍነት ድማ ቦታ ናይ ጓል ኣንስተይቲ ሕልው ክኸውን፡ ናይ ትምህርትን ስራሕን ማዕረ ዕድል ዝህብ፡ ንማዕረ ስራሕ ማዕረ ደሞዝ ይኣምን። ኣብ ጊዜ ሕርስን ጥንስን ቦታ ስርሐን ዝተሓለወ ጥራይ ዘይኮነስ ደሞዘን እናተኽፍላ ኣብ ገዝኤን ምስ ውሉደን ክዕርፋ ዕድል ክወሃበን ይኣምን። ሰደህኤ ንደቂ ኣንስትዮ ብዝምልከት ኣብ ፖለቲካዊ መደብ ዕዮኡ ዘስፈሮ “ደቂ-ኣንስትዮ ፍርቂ ኣካል ሕብረተ-ሰብ ኢየን። መሰለን ብሕጊ ተሓልዩ፡ ብግብሪ ኣብ ኵሉ ህይወት ሕብረተ-ሰብ ኤርትራ ማዕረ ተሳትፎ ከምዝህልወን ንምግባር፡ ሰዲህኤ ከይተሓለለ ክሰርሕ ኢዩ። ነዚ ክዉን ንምግባር፡ ኣንጻር ጓል-ኣንስተይቲ ዝውዕሉ ጐዳእቲ ባህልታት፡ ኣተሓሳስባታትን ልምድታትን፣ ከምኡ’ውን፡ ዓንቀፍቲ ፖለቲካዊ ማሕለኻታት ብሕጊ ንምውጋዱ ኣድላዪ ቃልሲ ክካይድ እዩ።” ዝብል ሓሳብ ይርከቦ። እዚ ንኤርትራ ኣብ ትሕቲ ዲክታተርነት ዝገዝእ ዘሎ ጉጅለ ህግደፍ ብኣንጻሩ፡ ኣብ ስቓይን ቤት ማእሰትን ጥራይ እዩ ማዕርነተ ድቂ ኣንስትዮ ዝሕልው። ተቓሊሰን ነጻነት ዘውሓሳ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ዝነብረኦ ዘለዋ ሃለዋት ከኣ ነዚ እዩ ዘመልክት።

ሓርነት፡ ኣብዚ እዋንዚ ካብ ዘሰክፉ ጉዳያት ሓደ ምዝሕታል ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ናይ ለውጢ ቃልሲ’ዩ። እዚ ስለምንታይ ኣጋጢሙ?

ኤርትራ ኣልኣዛር ፡ ኣብዚ ዝካየድ ዘሎ ቃልሲ፡ ደቂ ኣንስትዮ ተሳትፎአን ከምቲ ዝደለ ወይ ዝግባእ ኣይኮነን፡ እዚ ድማ ብዙሕ ምኽንያታት ኣሎዎ።

ቀዳማይ ንናጽነት ኣብ ዝተረብረ ቃልሲ ንምዕዋት ኣብ ሜዳ ብረት ዓጢቐን ብምቅላስ ህይወተን ዝኸፈላሉ ስለ ዝኾነ፡ ታሪኸን ዝድምስሳ ዘልዋ ስለ ዝመስለንን እቲ ስርዓት ልቢ ገይሩ ባዕሉ ክዕረ ብተስፋ ስለዝጽበያን። ካልኣይ ኣብ ስደት ዘለዋ ኣደታት ነቲ ምእንቲ ናጽነት ዝተኻየደ ቃልሲ ናይ ጉልበት ስራሕ ሰሪሐን ብኹሉ ዓቕመንን ክእለተንን ዘበርከታሉን ዕድመአን ብሙሉእ ዋጋ ዝኸፈላሉን ስለ ዝኾነ፡ ዋንነት ይስምዐን እዩ። ስለዚ ነቲ ዝገበርኦ ጻዕርታት ስለዝዝክራ ንምቅዋሙ ኣይጭከነለንን። ሳልሳይ ደቂ ኣንስትዮ ንሓደ ዝኣመናሉ ዕላማ ጸኒዐን እየን ዝሕዝኦ። እሙናት እየን። ዋላ ነቲ ዝርኤኦ ጌጋ ከምቲ ደቀን ኣብ ጊዜ ቁልዕነት ንዝገብርዎ ጌጋታት ሸለል ኢለን ዝርእይኦ፡ ነዚ ናይ ሎሚ ጸገም’ውን ከምኡ ስለዝርእይኦ። “ኣደስ ትሓብእ’ሞ ሓበላ ዓይንስ ኣይትሓብእን” እኳ ዝበሃል እንተኾነን፡ ንሳተን ግና፡ ነቲ ስርዓት ኩሉ ኣበሳኡ እናረኣያ ከምዘይርኣያ ይኮነን ክሓብኣሉ ይፍትና። ነዚ ዘስዓቦ ቀንዲ ምኽንያት ድማ ሸፋጢ ጭርሖ ኢሰይያስ ኣፈወርቂ እዩ። “ንሕና ንሱ፡ ንሱ ንሕና” ዝብል። ንስርዓት ምቅዋም ከም ንሃገር ምቅዋም ኮይኑ ስለ ዘረርአ። እዚ ድማ ንሱ ዝፈጠሮ ዘይኮነ ካብ ከምኡ ዓይነት መለኽቲ ዝተማህሮ እዩ።

እቲ ካልእ ጉዳይ ውልቃዊ ረብሓ እዩ። ኣብ ዓዲ ንዘሎ ከም ገዛ ዝኣመሰለ ንብረት ክትብል ንህግደፍ ምንሓፍ። ኣብ ዓዲ ዘለዉ ወለድን ቤተሰብን ክሳብ ብህይወት ዘለዉ ምእንቲ ተመላሊስካ ክትበጽሖም፡ ርኢኻ ከም ዘይረኣኻ ምዃንን ምጽቃን እውን ኣሎ። እዚ ግን ውሕስነት ዘለዎ ኣይኮነን። ብኢድ እዚ ስርዓት ሓደስቲ ገዛውቲ ክፈርስን ክዓኑን ናይ ዓሚ ታሪኽ እዩ። ሎሚ ዓመት ዘይድገመለኡ ምኽንያት’ውን የለን።

ሕማቕ ኣተሃላልዋ ደንበ ተቓውሞ እውን ኣብዚ ዓብይ ግደ ኣለዎ። ልዕሊ’ቲ ንስርዓት ኢሰይያስ ክቃወሙ ዘጥፍእዎ ሓይልን ግዜን ኣብ ሓድሕድ ጸለመ ዝጠፍእ ይበዝሕ። ካብኡ ዝኸፍአ ድማ እቲ ተቓውሞ ነቲ ስርዓት ጠንጢኖም ንዝመጹ ሃገራውያን ብግቡእ ዝሓቁፍ ዘይምዃኑ እዩ። እዚ ከኣ ካልኦት ነቲ ስርዓት ራሕሪሖም ንክመጹ ዘተባብዕ ኣይኮነን። በዚ መሰረት ደቂ ኣንስትዮ’ውን ነንሓድሕድኩም ፍቕሪ ዘየብልኩምን ዘይትከባበሩን፡ ንዝመጸኩም ኣይትቕበሉን ስለዚ ተስፋ ንዘይብሉ እንታይ ኢልና ንመጸኩም ዝብል ዕግበት ኣለወን።

ሓርነት፡ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ካብዚ ሕጂ ዘሎ ዝሕተላ ወጺአን ተሳትፎአን ኣብ ንቡር ቦታኡ ክምለስ እንታይ ክግበር ኣለዎ ትብሊ።

ኤርትራ ኣልኣዛር፡ እቲ ኣብ ደንበ ተቓውሞ ቃልሲ ዝካየደሉ ዘሎ ሓቢርካ ናይ ምስራሕን ሕድሕድ ምክብባርን ጻዕሪ ክቕጽልን ክዓብን ኣለዎ። ናብ ቃልሲ ንዝመጽእ ሃገራዊ ድማ ሓንጐፋይ ኢልካ ምቕባልን ምሕብሓብን የድሊ። ንዓኻ ነጻ ዘውጸኣካ ዘየለ ክንሱ፡ ኣብ ልዕሊ ሓውካን ሓብትኻን ምፍራድ ቅኑዕ ኣይኮነን። ፍርዲ ንዝመጽእ ህዝባዊ ፍርዲ ሓዲግካ ሎሚ ንናይ ሓባር ረብሓ ሓቢርካ ምቅላስ የድሊ። ከምዚ ተዘይገርካ ግና እቲ ክፈርሃካ ዝግበኦ ይተባባዕ። ምሳኻ ክስለፍ ዝግበኦ ድማ ኣይኣምነካን እሞ ይፈርሓካ። ከይደኸምካን ከይሰልከኻን ድማ እቲ ዘይፈልጠካ ከም ዝፈልጠካ ምግባር። ንኹሉ ኣብ ቅድሚ ዝፈርድ ህዝቢ ዕላማኻ ብግቡእ ምልላይ። ፈሊጡካ ክነሱ እንተ ዘይሰዓበካ ውሳነኡ ስለ ዝኾነ ድሓን። ብግቡእ ከይፈለጠ ንኹልኻ ብሓደ ክፈርደካ ግና ቅኑዕ ኣይኮነን። ስለዚ ነቲ ዘሎካ ዕላማን ራእን ኣብ ህዝቢ ኣቕሪብካ ምልላይን ኣባኻ ከም ዝዓስል ምግባሩን ድማ ናይ ነፍሲ ወከፍ ተቓላሳይ ሓላፍነት እዩ።

ሓርነት ፡ ኣብዚ ታሪኻዊ ኣጋጣሚ 8 መጋቢት መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ ተመሓላልፍዮ መልእኽቲ እንታይ ኣሎ?

ኤርትራ ኣልኣዛር ፡ ንኣብ ምሉእ ዓለም ዘለዋ ደቂ ኣንስትዮ ብሓፈሻ፡ ብፍላይ ድማ ንኤርትራዊያን ኣደታትን ኣሓትን ዮሃና እንኳዕ ናብ ዓለምለኻዊ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ፡ ኣብጸሓና እብለን። ሎሚ ንመበል 106 ዓመት እነኽብሮ ዘሎና ዓለምለኻዊ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ፡ በቲ ሓደ ወገን ነተን ምእንቲ ናጽነት ሃገርና ዝተዋደቓ፡ ዝተሰዋኣን ዝሰንከላን ጀጋኑ ሓርበኛታት፡ ብኽብሪ እንዝክረላ መዓልቲ እያ። በቲ ካልእ ወገን ድማ እተን ኣብ በረኻታት ሳሕራን ፈቀዶ ባሕርታትን ዝወደቓን ኣብ ስደትን ኣብ ውሽጢ ሃገርን ዝሳቐያ ዘለዋን ኣሓትና ብሓዘን እንዝክራላ መዓልቲ እያ። ኣብዚ ታሪኻዊ ኣጋጣሚ 8 መጋቢት መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ እነቕርቦ ናይ ቃልስን ጽንዓትን ጻውዒት ናብ ኣብ ምሉእ ዓለም ዘልዋ ኣሓት ደቂ ኣንስትዮ እዩ። ሓርበኛታት ወዓሩ ኤርትራዊያን ሎሚ እውን ከም ትማሊ፡ ታሪኽ ጽንዓትክን ክድገም ከምቲ ኣብ መድረኽ ቃልሲ ምእንቲ ነጻነት ንጸላኢ ሓንሳብን ንሓዋሩን ዝጸረግክነኦ፡ ሕጂ እውን ብዋጋ ህይወትክን ይጣላዕ ንዘሎ ዓማጺ ስርዓት ኢሰይያስ ንሓዋሩ ካብ ሱሩ ንክመሖ ግደኽን ዓብይ ምዃኑ ዘክራ። ታሪኽ ጅግንነትክን ከይቋረጽ ናብ ናኣሽቱ ኣሓትክንን ደቅኽንን ናይ ምትሕልላፍ ሓላፍነትክን ኣይትዘንግዓ። ብሰላምን ፍቕርን እትነብራላ ብልጽግትን ምዕብልትን ሃገር ክትህነጽ ድማ ካባኻትክን ዝድለ ዋጋ ክፈላ። እተን ኣብ ዝሓልፈ ታሪኽ ገደ ዘይነበረክን ድማ ሃየ ሎሚ ሓደራ ኣሰር ስውኣትን ሓርበኛታትን ተኸተላ። እብለን።

ሓርነት፡ ስለቲ ነዚ ታሪኻዊ መዓልቲ ብዝምልከት ዝሃብክዮ መብርሂ ብስም ኣንበብቲ ነመስግን

ኤርትራ ኣልኣዛር፡ ኣነ እውን ነዚ መልእኽቲ ንከተሓላልፍ ንዝኸፈትኩምለይ ዕድል አመስገን።

ሓድነትና ዓወትና ምክብባርና ድማ ጽንዓትና!!!

ዝኽሪንመዓልቲደቂኣንስትዮ

ዘልኣለማዊዝኽርንክብርንንስውኣትና!!!

ርእሰ-ዓንቀጽ ሰደህኤ

ጾታዊ ወጽዓ ደቂ ቅንስትዮ ኣዝዩ ነዊሕ ዕድመ ዘለዎ ኮይኑ፡ ደቂ ኣንስትዮ ወጽዓ መሪርወን ነዚ ወጽዓ ንምውጋድ ብወግዒ ተወዲበን ድምጸን ኣስሚዐን ቃልሲ ዝጀመራ ቅድሚ 106 ዓመታት ኣቢሉ ኣብ ኣሜሪካ ብዝተላዕለ መሰረታዊ ናይ መሰል ሕቶ ምዃኑ ታሪኽ ተጋድሎ ደቀኣንስትዮ ዓለም ይሕብር። እዚ ክበሃል እንከሎ ግና ናብዚ ሕጂ ዘለዎ  ደረጃ ዓለም ለኻዊ ዝኽሪ 8 መጋቢት ንምብጻሕ ኣብ ምውሳን ዝኽበረሉ ዕለት ጥራይ ዘይኮነ ኣብቲ “ሕቶ ደቂ ኣንስትዮ እንታይ እዩ?” ዝብል ንምውሳን እውን ብኣዝዩ ብዙሕ ደረጃታትን ዝተሓላለኸ መስርሕን ክሓልፍ ጸኒሑ እዩ።

ደቂ ኣንስትዮ ድርብ ወጽዓ እዩ ዘለወን። በቲ ሓደ ወገን ጾታዊ ወጽዓ በቲ ካልእ ወገን ደማ ከም ኩሉ ዜጋ ዘጋጥመን ኩለመዳያዊ ወጽዓ። ቃልሰን እውን ከምኡ ድርብ እዩ። ደቂ ኣንስትዮ፡ ደቂ ኣንስትዮ ብምዃነን ዘጋጥመን ጾታዊ ወጽዓ ክህልወን እንከሎ፡ ከከም ናይቲ ዝነብራሉ ሃገር ቁጠባዊ ምዕባለ፡ ዝመሓደረሉ ስርዓትን ባህላዊ ተጽዕኖን ኣብ ገሊኡ ዝያዳ ዝመረረ ከም ዝኸውን ዝሰሓት ኣይኮነን። ንኣብነት ኣብዚ እዋንዚ ወጽዓ ደቂ ኣንስትዮ ካብቲ ብቑጠባዊ ምዕባለን ብደሞክራሲያዊ ዕቤትን ኣብ ዝሓሸ ዝርከብ ዓለም፡ ኣብ ከም ኤርትራ ዝኣመሰላ ብቑጠባ ኮነ ብስርዓተ-ምሕደራ ኣብ ዝተሓተ ደረጃ ናይ ዝርከባ ሃገራት ወጽዓ ደቂ ኣንስትዮ ዝኸበደ እዩ። 

ወጽዓ ደቂ ኣንስትዮ ናይቲ ዝተረፈ ሓፋሽ ህዝቢ ኩለመዳይዊ ወጽዓ ኣብ ዘይተፈትሓሉ በይኑ ፍታሕ ዝረክብ ኣይኮነን። ደሞክራሲያዊ ምምሕዳርን ቁጠባዊ ዕቤትን ኣብ ዝበኾረሉ ኩነታት ወጽዓ ደቂ ኣንስትዮ በይኑ ተነጺሉ ክፍታሕ ዘይሕሰብ እዩ። ደሞክራሲያዊ ስርዓትን ቁጠባዊ ዕቤትን ውሑስ ኣብ ዝኾነሉ ስርዓት  ወጽዓ ደቂ ኣንስትዮ ናይ ምውጋዱ ዕድል ኣዝዩ ሰፊሕ እዩ። እዚ ማለት ደቂ ኣንስትዮ ወጽዓአን መሰረታዊ ፍታሕ ክረክብ ከም ዝግበኦ ዝተረደአ ሕብረተሰብ ኣብ ዘይተፈጥረሉ መፍትሒ ዝረክብ ኣይኮነን። ደቂ ኣንስትዮ ወጽዓአን ዝፍታሕ ነቲ ዝውጸዐን ተጻራሪ ጾታ ከም ጸላኢ ብምውሳድን ብምትህልላኽን  ዘይኮነስ ናይቲ ወጽዓ ክብደት ተረዲኡ ናይቲ ፍታሕ ኣካል ከም ዝኸውን ብምግባር ክኸውን ይግበኦ።

ደቂ ኣንስትዮ ፍርቂ ህብረተሰብነተን ብተግባር ዘርኣያሉ ብዙሕ ተመኩሮታት ምግላጽ ዝከኣል ኮይኑ፡ ኣብዚ መዳይ ተመኩሮ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ቅድሚት ከም ዝስራዕ ዘጠራጥር ኣይኮነን። እዚ ተመኩሮ እዚ ኣብ ኩሉ መስርሕ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ዝተንጸባረቐ ኮይኑ ብፍላይ ድማ ኣብቲ መሪር ናይ 30 ዓመታት ብረታዊ ቃልስና ንናጽነት በሪኹ ተራእዩ’ዩ። ኣብዚ መሪር ቃልሲ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ፡ ጾታዊ ፍልዩነተን ተጽዕኖ ከይፈጠረለን፡ ማዕረ ኣሕዋተን ደቂ ተባዕትዮ፡ ኣብቲ ዝኸበደ ብልሒ ናይቲ ቃልሲ ወተሃድራዊ ግጥማት እውን ከይተረፈ መስተንክር ሰሪሐን እየን። ንናይ ካለኦት ውጹዓት ደቂ ኣንስትዮ’ውን ግዜ ዘይስዕሮ ኣብነት ኣውሪሰን።

ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ከምቲ ምእንቲ ነጻነት ዝኸፈለኦ ዋጋ ኣብዚ ሎሚ ዝካየድ ዘሎ እሞ ኣብ ውሽጡ ከም ቀንዲ ዕማም ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ ዝሓቖፈ፡ ዝተሓላለኸ  ናይ ደሞክራሲያዊ ለውጢ ቃልሲ እውን እጃመን ካብ ናይ ደቂ ተባዕትዮ ንላዕሊ እንተዘይኮይኑ ንታሕቲ ከም ዘይኮነ ክርደኣ ጥራይ ዘይኮነ ነዚ ተረድኦ ዝምጥን ተሳተፎ ከም ዝጽበየን ኣብ ቦታኡ ዘሎ እዩ።  ተሳትፎአን ኣብ ዝበኾረሉ ወይ ከምዚ ንዕዘቦ ዘለና ኣዝዩ ኣብ ዝዛሕተለሉ ወጽዓአን  ክፍታሕ ከምዘይክእል ከዓ ክርደኣ ይግበአን። ኣሕዋተን ደቂ ተባዕትዮ እውን ብኩራት ደቂ ኣንስትዮ መሰረታዊ ጸገም ናይቲ ቃልሲ ገይሮም ክርድእዎ’ሞ ናይ ግድን ህጹጽ ፍታሕ ክረኽብሉ ይግበኦም።

ደቂ ኣንስትዮ ካብዚ ቃልሲ ዝርሕቃሉ ዘለዋ ምኽንያት፡ ምናልባት ናይቲ ዝሓለፈ ቃልሰን ጻማ እንታይ ከም ዝኾነ ስለ ዝረኣያ’ሞ ብኣኡ ስለ ዝሰከሓ ክኸውን ይኽእል ዝብል ግምት ኣሎ። ናይዚ መንቀሊኡ ናይ ጉጅለ ህግደፍ ጥልመት እንድዩ፡ እዚ ጥልመት ኣብኣተን ዝተደረተ ዘይኮነስ ንመላእ ህዝቢ ኤርትራ ኣረኻኺብሉ ዘሎ ጉዳይ ምዃኑ ክርሰዓኦ ኣይግበአንን። እቲ ፍታሕ ከዓ ቃልሲ እምበር ስቕታን ካብ ቃልሲ ምርሓቕን ከም ዘይኮነ ኣብዚ ታሪኻዊ ኣጋጣሚ ነዘኻኽረን። እንተ’ቲ ምረት ናይቲ ዘሕልፈኦ ዘለዋ መከራ ዘርዚርካ ዝውዳእ ስለ ዘይኮነ ብድብድቡ “ኣስካሕካሒ” ኢልናዮ ክንሓልፍ ይሓይሽ።

ሰደህኤ ብመሰረቱ ውን ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ ከም ሰልፊ ኮነ ከም ሃገር ኣዝዩ ፍሉይ ቆላሕታ ዘድልዮ ምዃኑ ስለ ዝርዳእ፡ ኣብ ፖለቲካዊ  መደብ ዕዮኡ “ደቂ-ኣንስትዮ ፍርቂ ኣካል ሕብረተ-ሰብ ኢየን። መሰለን ብሕጊ ተሓልዩ፡ ብግብሪ ኣብ ኵሉ ህይወት ሕብረተ-ሰብ ኤርትራ ማዕረ ተሳትፎ ከም ዝህልወን ንምግባር፡ ሰዲህኤ ከይተሓለለ ክሰርሕ ኢዩ።” ብዝብል ኣስፊሩ ይርከብ። ካብዚ ሓሊፉ እውን እዚ ሰልፊ ንግደ ደቂ ኣንስትዮ ኣብዚ ቃልሲ ንምዕዛዝ ካብ ዘለዎ ድልውነት ብምንቃል ካብቲ 9 ኣብያተ ጽሕፈት ፈጻሚኡ ሓደ ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ ዝከታተል እዩ። እዚ ሰልፋዊ ቅርቡነት ኣብ ፍረ ክበጽሕ ግና ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮ ወሳኒ ክነሱ ክሳብ ሕጂ በቲ ዝተሓተ ደረጃኡ እውን ኣዕጋቢ ዘይምዃኑ ናብ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ዘመሓላልፎ መልእኽቲ ዕዙዝ እዩ።

ስለዚ ከምቲ ወለድና “ካብ ጉይይ ምውዓል ክሳድ ምሓዝ” ዝብልዎ፡ ኣብዚ ኣጋጣሚ 8 መጋቢት ዓለም ለኸ መዓልቲ ደቂ ኣንስትዮ ንዝከረሉ ዘለና፡ ብሓፈሻ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ብፍላይ ድማ መንእሰያት ደቂ ኣንስትዮ፡ ሓርበኛታት ኣደታተን መስዋእቲ ዝኸፈላሉ፡ ግና ድማ ኣብቲ ዝድለ ምዕራፉ ዘይበጸሐ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ንምምላእ ክሳተፋ መጸዋዕታና ነቕርበለን።

ብዘይ ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮ ዝዕወት ቃልሲ የለን!

8 መጋቢት 2016

Bi-monthly English Organ of the Eritrean People's Democratic Party (EPDP)