EPDP News

An Eritrean delegation to UN human rights meetings in Geneva this week was once more a source of shock, disgust and intense frustration to UN experts and the participant audiences. The first meeting was the interactive dialogue with the UN Human  Rights Council on 11 March when the delegation claimed that nothing went wrong in Eritrea in the past two decades. The second two-day meeting at which the delegation was grilled on 12 and 13 March was held with the 18-person UN committee responsible for monitoring the implementation of the International Covenant for Civil and Political Rights (ICCPR).

Eritrea signed the ICCPR convention in 2002 by promising to respect and promote the fundamental human and political rights of its people. But since then, Eritrea refused to respond to any queries coming to it from the ICCPR Committee in charge of follow up of implementation by signatories of that international covenant. Eritrea this year agreed to meet the Committee at its 125th Session. Yet, the Eritrean delegation failed to submit the required written report.

Mr. Tesfamichael Gerhatu, the head of the Eritrean delegation,  and his colleague, Mr. Adem Osman, spent long hours with the ICCRP Committee evading its questions and shamelessly listing none existent "facts". The distinguished international experts of the ICCPR Committee at times begged the Eritrean envoys to be kind enough to known facts about Eritrea and stop "blanket denials." The Eritrean regime delegates were not willing to bend.

Below are a few samples of the Eritrean delegation's responses to questions of the international experts on human and political rights elected by all UN signatories of the ICCPR convention, including Eritrea, and approved by the UN General Assembly. Mr. Tesfamichael Gerhatu and his colleague said as follows:

  1. Eritrea has only 11 detention centers and the entire country;
  2. There are no political prisoners in Eritrea but a few detainees who committed "crimes against the state".
  3. It was not the Government but the Eritrean Orthodox Church itself that condemned to house arrest His Grace Abune Antonios, the Patriarch of the Eritrean church;
  4. No arbitrary arrests are made in Eritrea;
  5. The arrest and detention of the eleven members of G-15 in 2001 was ordered by the Eritrean National Assembly itself, not by the executive branch;
  6. No person has been condemned to death in Eritrea since 1991 and that allegations of extra-judicially executions have no basis whatsoever;
  7. The government fully respects the dignity of the human person and no torture is practiced against prisoners;
  8. Prison conditions are quite good with health and recreation facilities, and access to the media;
  9. Press censorship does not exist in Eritrea; no Eritrean is detained for expressing his political views;
  10. In spite of wrong reports by enemies, Eritrea is not emptied of its people; our cities are thriving with huge numbers of our young population;
  11. There is no state of fear or population control in Eritrea. No control, no surveillance of any sort. Eritrea has no sophisticated security apparatus but a police force doing normal duties;
  12. The judiciary system is independent in Eritrea and justice is well served;
  13. There exist 190 trade unions as an example of the freedom of association in the country;
  14. There is no constitutional vacuum in the country; we have a charter of the front and laws based on it; a new constitution is now in its drafting process;
  15. No abuses were committed by government officials in Eritrea since independence and no one will be submitted to accountability of none existent past crimes.....

Simply put, it was difficult to listen to the wild babble of the Eritrean delegates who ignored pertinent  queries of the ICCPR Committee and talked presented their alternative facts. No responses were given to several burning questions of the Committee members whose names are given in the table below.  

Name of Member

Nationality

Term expires on 31 December

Ms. Tania María
ABDO ROCHOLL
 Vice-Chair

Paraguay

2020

Mr. Yadh BEN ACHOUR

Tunisia

2022

Ms. Ilze BRANDS KEHRIS Rapporteur

Latvia

2020

Mr. Christopher Arif BULKAN

Guyana

2022

Mr.  Ahmed Amin FATHALLA, Chair

Egypt

2020

Mr. Shuichi FURUYA

Japan

2022

Mr. Christof HEYNS

South Africa

2020

Mr. Bamariam KOITA

Mauritania

2020

Ms. Marcia V.J. KRAN

Canada

2020

Mr. Duncan MUHUMUZA LAKI

Uganda

2022

Ms. Photini PAZARTZIS Vice-Chair

Greece

2022

Mr. Hernán QUEZADA CABRERA

Chile

2022

Ms. Vasilka SANCIN

Slovenia

2022

Mr. José Manuel SANTOS PAIS

Portugal

2020

Mr. Yuval SHANY, Vice-Chair

Israel

2020

Ms. Hélène TIGROUDJA

France

2022

Mr. Andreas ZIMMERMANN

Germany

2020

Mr. Gentian ZYBERI

Albania

2022

Protect Eritrean Sovereignty

Friday, 15 March 2019 10:06 Written by

The 40th Session of the UN Human Rights Council, currently holding chain of meetings in Geneva, has once more witnessed that Eritrea is not showing any signs of change in its bad human rights record. 

Speaking at the interactive dialogue on Eritrea on 11 March 2019, senior UN human rights officials and vast majority of country delegates reprimanded the Eritrean regime of its continued failure to implement hundreds of recommendations urging it to improve the human rights and political situation in the country. 

Deputy UN Human Rights Commissioner Kate Gilmore made yet another desperate yet strong appeal to the Eritrean regime to listen to international calls to be kind to its own people by correcting its past. She hoped that the Eritrean authorities  will consider  "shifting from security to development" of their nation.

The newly appointed Eritrea Human Rights Rapporteur, Daniela Kravez, also presented her first ever oral report to the  Human Rights Council and asked Eritrean authorities to take the new opportunities opened with the peace accord with Ethiopia. She regretted the absence of basic human and political rights in Eritrea for such a long time and the only prospect for change depends on starting to introduce the rule of law in the country. The Eritrean delegate, the same Tesfamichael Gerhatu, denied all charges and repeated cried out that "there is no human rights crisis" in the country.   (For full story, see link: http://www.harnnet.org/index.php/articles-corner/english-articles/item/5426-human-rights-council-holds-enhanced-interactive-dialogue-on-the-situation-of-human-rights-in-eritrea).

UN 4On the other hand, an event on Eritrea was organized at the UN Geneva offices on 12 March coordinated by Dr. Daniel Mekonnen, Director  the Eritrean Law Society. Panelists were Mr. Habteab Y. Ogubazghi, former judge of the Last  Court of Appeal in Eritrea, and  Ms Jelena Aparac,  a member of UN Working Group on mercenaries. The former spoke on the situation of the existing judiciary system in Eritrea and the latter updated the audience on the ongoing legal case of Eritrean victims against the Canadian Nevsun company. 

Meanwhile, another important two-day meeting on Eritrea is underway at the Wilson Palace, headquarters of the UN Office of the High Commissioner for Human Rights (OHCHR). A committee of experts is grilling  the Eritrean delegation with very difficult questions  on human, political and civil rights on Eritrea. (Full report on those critical meetings will follow soon).

ኣብ ጀነቫ ዝካየድ ዘሎ ተኸታታሊ፡ መበል 40 ርክብ ባይቶ ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት፡ ኣብ ኤርትራ ዝኾነ ንሰብኣዊ መሰል ዝምልከት ናይ ለውጢ ምልክት ከምዘየለ ተዓዚቡ።

ብ11 መጋቢት 2019 ኣብ ዝተኻየደ ሓጋዚ ምይይጥ፡ ላዕለዋይ ክኢላ ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራትን መብዛሕተኦም ናይቲ ምይይጥ ልኡኻትን፡ መንግስቲ ኤርትራ፡ ሰብኣዊ መሰል ፖለቲካዊ ኩነታትን ከመሓይሽ ክቐርበሉ ንዝጸንሓ ኣማኢት ምሕጽንታታትን መጸዋዕታታትን ክትግብር ከምዘይበቕዐ ጠቒሶም።

ምክትል ኮሚሽነር፡ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ኬት ጊልሞረ መንግስቲ ኤርትራ ዓለልም ለኻዊ ምሕጽንታ ብምስትብሃል፡ ሓላይ ህዝቡ ኮይኑ፡ ዝሓለፈ ጌጋኡ ብምእራም፡ ላዕለዎት ሓለፍቲ እታ ሃገር ካብ ክቱር ጸጥታዊ ምቁጽጻር ናብ ልምዓት ሃገር ከድህቡ ተስፋ ከም ዘለወን ብምጥቃስ፡ ሓያልን ዘስደምምን ምሕጽንታ ኣቕሪበን

ባይቶ ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት ኣብ ጉዳይ ኤርትራ ሓጋዚ ምምይይጥ እናካየደ

ጉዳይ ሰብኣዊ መሰል ኤርትራ ክከታተላ ዝተመዘዛ ሓዳስ ተኸታታሊት፡ ዳኒየላ ክራቨዝ ብወገነን ብዛዕባ ሰብኣዊ መሰል ኣብ ኤርትራ፡ ናይ መጀመርያ ናይ ቃል ጸብጻበን ናብ ባይቶ ሰብኣዊ መሰል ሕቡራት ሃገራት ኣቕሪበን። ኣብዚ ጸብጻበን ላዕለዎት ሰብ መዚ ኤርትራ፡ ነቲ ምስ ኢትዮጵያ ተፈጢሩ ዘሎ ናይ ሰላም ስምምዕ፡ ኣብ ምኽባር ሰብኣዊ መሰል እውን ክጥቀምሉ ሓቲተን። ኣተሓሒዘን ከኣ ንክንድዚ ዝኣክል ግዜ ኣብ ኤርትራ ሰብኣውን ዲሞክራስያውን መሰል ምብኳሩ ከም ዝሻቕለን ጠቒሰን። ኣብዚ መዳይዚ እቲ ለውጢ ብምትእትታው ግዝኣተ-ሕጊ ክጅምር ከም ዝግበኦ ኣብሪሀን። ልኡኽ ኤርትራ ግና ከምቲ ተስፋሚካኤል ገራህቱ ዝበሎ፡ ንኹሉቲ ናብ መንግስቲ ኤርትራ ዝቐርብ ክስን ኣውያትን “ኣብ ኤርትራ ቅልውላው ሰብኣዊ መሰል የለን” ብዝብል ነጺግዎ።

UN 2ብኻልእ ወገን ከኣ ብ12 መጋቢት 2019 ብዶ/ር ዳንኤል መኮነን ዳይረክተር  ኤርትራዊ ማሕበረሰብ ሕጊ ዝተወደበ ኣብ ጉዳይ ሰብኣዊ መሰል ኤርትራ ዝዘተየ ጠቓሚ ርክብ ተኻይዱ። ኣብዚ ርክብ ኣብ ኤርትራ ዳኛ ዝነበሩ ኣቶ ሃብተኣብ ዑቕባዝግን ወ/ሮ ጀለና ኣፓራክ ካብ ሕቡራት ሃገራትን ቃል ኣስሚዖም። እቶም ቀዳማይ ተዛራቢ ብዛዕባ ኣብ ኤርትራ ዘሎ ናይ ፍርዲ መስርሕ ክገልጹ እንከለዉ፡ እተን ቀጺለን ቃል ዘስመዓ ወይዘሮ ከኣ፡  ብዛዕባ መስርሕ ፍርዲ ጉዳይ ኤርትራውያን ግዳያትን ካናዳዊ ኩባንያ ነቭሱንን ንተሳተፍቲ ኣብሪሀን።

ብዘይካዚ፡ ካልእ ኣገዳሲ ብዛዕባ ኤርትራ ዝዝቲ ናይ ክልተ መዓልታት ኣኼባ፡ ኣብ ዊልሰን ማእከላይ ቤት ጽሕፈት ላዕለዋይ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰል ተኻይዱ። ኣብዚ ኣኼባ ሓደ ናይ ክኢላታት ኮሚተ፡ ንልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ወሳኒ ንሰብኣዊ መሰላት ዝምልከቱ ጉዳያት ወጠርቲ ሕቶታት ኣቕሪብሉ።

ብዕለት 10 መጋቢት 2019 ጨንፈር ፍራንክፎርትን ከባቢኡን ሰዓት 14፡00 ብኣቦ-መንበር ጨንፈር  መኽፈቲ እዩ ኣኼባ ተጀሚሩ። ኣኼባ ኣብቲ እዋናዊ ዛዕባ መጻኢ ሳልሳይን ምጽንባራውን ጉባኤ ሰዲህኤን ሃድሕን ዘትኮረ ዝርርብ እዩ ሰፊሕ ዝርርብ ኣካይዱ። ቀንዲ ካብኡ እቲ ንሳልሳይ ወርሑ ኣብ መሰረታት ሰልፍን ውድብን ወሪዱ ኣብዝርርብ ዘሎ ንድፊ ቅዋም መጻኢ ሳልሳይን ሓድነታውን ጉባኤ ሰዲህኤን ሃድሕን ምንባሩ ይዝከር።

ብቅዋም  ሰልፊ ዓንቀጽ 5.13.2 መሰረት ንድፊ ፕሮግራምን ቅዋምን ቅድሚ  ሽዱሽተ ኣዋርሕ ናብ መላእ ኣባላት ክወርድን ክዘራረብሉን ቅዋማዊ መሰሎም ብምዃኑ፡ ኣብቲ ናብ መሰረታት ሰልፊ ካብዝቐርብ ሳልሳይ ወርሑ ሒዙ ዘሎ ንድፊ ቅዋም፡  ኣባላት ሰልፊ ሓደስቲ ሕሳባት ከታኣታትዉ፡ ኣብ ስራሕ ጸገማት ዝፈጥር ዓንቀጻት እንተነይሩ ክትካእን ኮታስ ካብ ተመኩሮ ናይ ዝሓለፈ ኣርባዕተ ዓመታት  ከጽፍፍዎን ርእይቶታቶም ከንብሩሉን ስለ ዘለዎም፡ ኣብኡ ዘትከለ ሰፊሕን ዝርዝራውን ልዝብ ከምዝተኻየደ እዩ ይፍለጥ።

 ስለዚ ድማ። ጨንፈር ነቲ ኣብ ዝሓለፈ ኣዋርሕ ጀሚሩዎ ዝጸንሐ ንድፊ ቅዋም ናይ ምጽራይ ልዝብ፣  ኣብ ናይ ዕለት 10 መጋቢት 2019 ተሪፉ ዝነበረ ክፋሉ ኣጻርዩ ከምዝወዳኤ ተረጋጊጹ ኣሎ።  ንድፊ ቅዋም ኣብ መሰረታት ወሪዱ ክጻረ ካብዝድለየሉ ምኽንያታት ድማ፡ ንብረት መላእ ኣባላት ሰልፊ ብምዃኑ፡ ኣባላት ሓባራዊ ግንዛበ ክህልዎምን ናይ መጻኢ መሳርሒ ሕጊ ስለዝኮነን፣ ንተሳተፍቲ ኣባላት ጉባኤ ጥራሕ ዝግደፍ ዘይኮነስ፡ ንኹሉ ዝምልከት ብምዃኑ እዩ።

ብዘይካዚ፡ ኣባላት ሰልፊ ኣብ ምጽፋፍ ንድፊ ቅዋሞ ከም ዝሳተፉ ምግባር ማለት ድማ፡ ኣብ ምሉእ ዓለም ብዘለዉ ኣባላት ሰልፊ ዝተጻረየን ዝሃብተመን ንድፊ ቅዋም ብተሳተፍቲ ጉባኤ ተወሃሂዱ ክጸድቕ ከሎ፡ መርኣያ ናይ ግሉጽነትን ዲሞክራስያዊ ኣሰራርሓን ሰልፊ ኣብርእሲ ምዃኑ፡ ኣሳልጦ ናይ ስራሕ ከምዝኮነ እውን ዘብርህ‘ዩ። ስዒቡ ዝጻፈፍ ንድፊ ፖለቲካዊ መደብ-ዕዮ ሰልፊ‘ውን ብተመሳሳሊ ኣገባብ ተጻርዩ ክቐርብ‘ዩ።

ስለዚ መላእ ኣባላት ሰልፊ ኣብ ቅዋምን፡ መደብ-ዕዮን፡ ምሕጻይ መራሕቶምን ምሉእ ተሳታፍነት ክህልዎም ምግባር፡ ሓደ ካብቲ ሰልፍና ዝጥቐመሎም ኣሳታፍን ደሞክራስያዊ ኣገባባትን መስርሕ ናይ ጉባኤ እዩ። በዚ መሰረት ጨንፈር ፍራንክፎርትን ከባቢኡን ኣብ ናይ ዕለት 10 መጋቢት 2019፡ ኣኼባኡ ንቅዋም ዝምልከት ርእይቶታቱ ኣጻርዩ ናብ ኣሰናዳኢት ሽማግለ ልኢኹ ኣሎ።

    

ብሰንኪ’ታ ብዕለት 10 መጋቢት 2019 ኣብ ደብረዘይቲ ዝተኸስከሰት ነፋሪት ኢትዮጵያ ቦይንግ ጀት 737 በረራ ቍጽሪ 302 ዘጋጠመ ናይ 157 ተሳፈርቲ ሞት ንህዝብን መንግስትን ኢትዮጵያን ናይ 35 ሃገራት ኣህዛብን መንግስታትን ወሪድዎም ዘሎ መሪር ሓዘን ተኻፈልቲ ምዃና እናገለጽና፡ ንመወቲ መንግስተ-ሰማይ የዋርሶም፡ ንቤተ ሰቦም፡ ህዝቦምን መንግስታቶምን ድማ እግዚኣብሄር ጽንዓት ክህቦም ንምነ።

መንግስተኣብ ኣስመሮም

ኣቦ መንበር ሰዲህኤ

12 መጋቢት 2019

ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ)፡ ብቐዳም ዕለት 2 መጋቢት 2019 ኣብ  ከተማ ብቦን፡ ጀርመን፡ ክፉት ናይ ህዝቢ ኣኺባ ኣካይዱ።  ሓው ዓንደብርሃን ዮውሃንስ፡ ኣቦ መንበር ጨንፈር ሰዲህኤ ቦን-ክለንን ከባቢኣን፡ ንኣኼበኛታት ናይ እንቋ|ዕ ደሓን መጻእክኩም መልእኽቱ ድሕሪ ምትሕልላፍ፡ ንዝተገብረሎም ዕድመ ኣኽቢሮም  ብምምጻኦም ዝተሰምዖ ሓጐስን ክብርን ብምግላጽ  መድረኽ ንኣቦ መንበር ሰልፊ ኣረኪብዎ።

ኣቦ መንበር ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ)፡ ሓው መንግስተኣብ ኣስመሮም ድማ፡ ንኣኼበኛታትን ንኣዳለውቲ ኣኼባን ድሕሪ ምምስጋን ብዛዕባ ህልዊ ኵነታት ዓለምና፡ ዞናናን ሃገርናን ኣዝዩ ሰፊሕ መግለጺ ኣቕሪቡ።

ሓው መንግስተኣብ ኣስመሮም፡ ነቲ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃን ቀይሕ ባሕርን ዝካየድ ዘሎ ናይ ረብሓታት ቅድድማትን ከስዕቦ ዝኽእል ሓደጋታት ኣብሪሁ። ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ብውሽጣውን ግዳማውን ወጥርታት ይሕመስ ምህላዉ ድማ ኣረዲኡ። ኣስዒቡ፡ ኤርትራ፡ ናብ ዘይተፈልጠ መጻኢ ትጕዓዝ ኣብ ዘላትሉ እዋን፡ ድሕነት ህዝብን ሃገርን ንምርግጋጽ ተሳትፎ ህዝቢ ክዓብን ኣብ መንጐ ተቓለስቲ ንፍትሒ ዘሎ ፍልልያት ንምጽባብ ዕቱብ ጻዕርታት ክግበር ከምዘለዎ ኣገንዚቡ።

Combine 1

ድሕሪ ናጽነት ኤርትራ እውን ልክዕ ከም’ዚ ሕጂ ተገይሩ ተባሂሉ  ዝዝረበሉ ዘሎ ፖለቲካዊ፡ ቍጠባዊ፡ ወተሃደራውን ጸጥታውን …ወዘተ ስምምዓት  ኣብ መንገ መራሕቲ ኤርትራን ኢትዮጵያን ተኸቲሙ ምንባሩ ኣዘኻኺሩ። እቲ ስምምዓት ግን ህዝቢ ዘይፈልጦ ስለዝነበረ፡ መራሕቲ ክልቲኡ ሃገራት ኣብ መን ጐብለል ናይ ዞና ኰነ፡ መን ዝያዳ ቍጠባዊ ረብሓታት የረጋግጽ፡ ዝብል ውድድራትን ወጥርታትን ስለዝተሸሙ፡ ንህዝቢ ብዶብ ኣመሳሚሶም ኣብ ደማዊ ኵናት ነቚቶሞ ኢሉ።

ሕጂ ድማ፡ ልክዕ ከም’ቲ ኣብ መጀመርያ ክፍላ ናይ ተስዓታት ዝብልዎ ዝነበሩ ጕዳይ ዶብ ካልኣዊ ኢዩ፡ እቲ ኣብ ኣእሙሮና ወይ ኣተሓሳስባና ዘሎ ዶብ ኢና ክንፈትሖ ዘለና እምበር፡ ዶባት ኣብ መሬት ምጥራር ኣገዳሲ ኣይኰነን ክብሉና ይስምዑ ኣለዉ።

ሓው መንግስተኣብ ኣስመሮም፡ ኣብ መንጐ ኤርትራን ኢትዮጵያን እተገብረ ውዕል ሰላም፡ ኣብ ህዝቢ ኤርትራ ዝዀነ ይኹን ለውጢ ከምዘይገበረ ገሊጹ። ናይ ፖለቲካ እሱራት ኣይተፈትሑን፡ ሃገራዊ ኣገልግሎት ከም ቀደሙ ብዘይ ደረት ይቕጽል ኣሎ፡ ተቓወምቲ ውድባት ኤርትራ ዝዋስእሉ ናይ ውድድር ባይታ የለን፡ መሰላት ዜጋታት ኣይተሓለወን፡ ድሕሪ ዶባት ምኽፋቱ ስደት ብዝኸፍአ ደረጃ ቀጺሉ ኢሉ።

ዲክታቶርያዊ መራሒ ኤርትራ፡ ንህዝቡ ዘየርኣዮ ፍቕርን ስንእንእን ንህዝቢ ኢትዮጵያ ምርኣዩ፡ ንቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ንቃልዓለም ኢለ ዘይኰንኩ ንስኻ ኢኻ  መራሒና ምባሉ፡ እዚ ህዝብታት’ዚ ክልተ ኢዩ ኢሉ ዝኣምን እንተልዩ ዓሻ’ዩ ዝብል መግለጺ ምሃቡ፡ ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ድማ ብስም ክልቲኡ ሃገራት ምስ መንግስታት ኣውሮጳ ውዕል ክኽትም ምጅማሩ፡ ኣቶ ለማ መገርሳ፡ መን ይፈልጥ ኣብ መጻኢ ባሕሪ ይህልወና ይኸውን ምባሉ…ወዘተ ዝብሉ መግለጺታት ደማሚርካ ክትርእዮ ከለኻ፡ ኣብ ልዕሊ ልዑላውነትና ዝዝንቢ ዘሎ ሓደጋ ዘሻቕል ምዃኑ ኣገንዚቡ። ብፍላይ ድማ፡ ኢሳያስ ኣፍወርቂ ድሕሪ ናጽነት ኤርትራ፡ ንኢትዮጵያ ዝሓወሰ መንግስቲ ክመርሕ ይደሊ ምንባሩ ምቅልዑ ድማ ንስክፍታታትና ኣጐልቢትዎ ኢዩ ኢሉ።

ኣብ መወዳእታ ድማ፡ ሓው መንግስተኣብ ኣስመሮም፡ ብዛዕባ እማመ ሰዲህኤ ንሓባራዊ ዕዮ ዝምልከት መግለጺ ሂቡ። ከምኡ እውን፡ ኣብ መንጐ ሰዲህኤ ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድርን ክኸይድ ዝጸንሐ ንምጽንባር ዝዓለመ ርክብ ኣብ ምዝዛሙ ገጹ በጺሑ ከምዘሎ ኣበሲሩ። ብተመሳሳሊ ኣገባብ፡ ኣብ መንጐ ሰዲህኤን ሓድነት ኤርትራውያን ንፍትሕን ንምጽንባር ዝዓለመ ልዝብ ይካየድ ምህላዉ እውን ኣረዲኡ። ቀጺሉ፡ ኣብ መንጐ ሰዲህኤ ኣርባዕተ ውድባት ዝሓቘፈ ኤርትራዊ ሃገራዊ ግንባርን ድማ ሓባራዊ ጽላል ንምቛም ርክባት ይግበር ምህላዉ ሓቢሩ።

ድሕሪ መግለጺ ኣቦ መንበር ናይ ሕቶን መልስን ርእይቶን ዕድል ተዋሂቡ። ኣኼበኛታት ድማ፡ በቲ ኣብ ሃገርና ዝግሃድ ዘሎ ኵነታት ኣዝዩ ይሻቐሉ ክምዘለዉ ሓደ ድሕሪ ሓደ እናተንስኡ ገሊጾም። ካብ’ዚ ጸገም’ዚ ንምውጻእ ድማ፡ ህዝቢ ኣብ ከከተማኡ ዝነብረሉ ሃገርን ክውደብ፡ ተቓወምቲ ውድባት ኤርትራ ድማ ንፍልልያቶም ከቀራርቡ ክጽዕሩ ከምዘለዎም ኣተሓሳሲቦም።

ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ፡ ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ

ትማሊ ዕለት 2 መጋቢት 2019 ኣብ ከተማ ኡፕስላ- ሽወደን ዝተኻየደ ኣኼባ ቊጽሪ ሓደ ሽወደን፣ ነቲ ኤርትራ ሃገርናን ህዝባን ኣጓኒፍዎ ዘሎ ምፍትታን ሉዑላውነት ኤርትራ ብዓቢ ኣቓልቦ ዝትዩሉ። እዞም ን 27 ዓመት ንህዝቢ ኤርትራ ኣብ ጸልማት ስእነት ሰብኣዊ መሰላት ቆሪኖም፣ ብፍላይ ድማ ነቶም ኣብ ምዕባለ ሃገር ወሳኒ ተራ ዘለዎም መንእሰያት ኤርትራ ካብ ሃገር ወጺኦም ኣብ ስደት ከም ዝብተኑ ገይሮም። ንዝተረፈ ህዝቢ ዶብና ከይተሓንጸጸ ብዝብል ምስምስ ጅሆ ሒዞም ድሕሪ ምጽናሕ: ብመዝሙር ”ንደመር” ሓድሽ መራሕ መንግስቲ ኢትዮጵያ ሰዲዖም: ኣብ ከተማታት ኢትዮጵያ ኣብ ዝዓንደርሉ: ካብ ኣፍ`ቲ ዑሉል ውልቀ መራሒ ኣብ ኤርትራ: ዘስደምም ከም ክንቲት ዝፈኾሰ፣ ኣብ ታሪኽ ዝኾነ መራሒ ሓንቲ ሃገር ተሰሚዑ ዘይፈልጥ: ንናይ ሎሚ ቀዳማይ ምኒስተር ኢትዮጵያ: ”ንስኻ ኢኻ ትመርሓና: ንቐለዓለም ዘይኮነ ናይ ብሓቂ መራሒና” ኢኻ ብምባል ንነብሱ ናይ ዘመንና ፖለቲካዊ ነውሪ ኣልቢሱ።

ኣኼባና! ነዚ ፈኲስ መራሒ: ”መሪሒነቱ” ንኻልኦት ዘረከበ ኮኒኑ: ብመስዋእቲ ኣሽሓት ደቃ ዝተረኽበት ኤርትራ ምስ ኲሎም ዜጋታት ንምሕላው ነጻ ኤርትራን ንሕጋዊ ፍትሓዊ ስርዓትን ዝተዓጥቁ ህዝባን: ንሕጋዊ መንነታ ምስ ዝድግፉ ኣህጉራውያን መሓዙትናን ኮንና: ክሳብ ምሉእ ሓርነት ከም እንራባረብ መብጸዓና ደጊምና ነራጋግጽ ዝበለ ኣኼባ ጨንፈርና፣ ውደባ መፍትሕ ዓወትና`´ዩ ኢሉ ዝኣምን ስለዝኾነ: ነዚ ኣብዚ እዋን`ዚ ኣብ ምሉእ ዓለም ንዘለው ኣባላት: መሪሒነት ሰልፍና ንመጽናዕቲ ዘርጊሕዎ ዘሎ ሰነድ ንድፊ ቁዋም ንምዝታይ እቲ ካልኣይ ናይዚ ዕለተ ኣኼባ ዛዕባ ነይሩ። ነቲ 43 ገጽ ዝሓዘ ቁዋም ክፋሉ ብምጽናዕ ዝተረፈ ድማ ንዕለት 23 መጋቢት 2019 ካልኣይ ርክብ ክገብር`ዩ።

ሰልፊ ደሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራን ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድርን ኣብ ዝመጽእ ሓምለ 2019 ሳልሳይን ሓድነታውን ንዝግበር ጒባኤ ንምዕዋቱ ካባና ዝጥለብ ኲሉ ንምግባር: ጨንፈር ሰደህኤ ቁጽሪ 1 ሽወደን ድልዊ ከምዘሎ ድማ ኣብዚ ኣኼባኡ ኣረጋጊጹ፣

ሓቢርና ንቃለስ ከነድምዕ

ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ።

ሰደህኤ ጨንፈር ቁጽሪ 1 ሽወደን

ፈጻሚ ሽማግለ ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራ (ሰዲህኤ) ኣብ 24ን 25ን ለካቲት 2019 ራብዓይ ዓመት፡ 2ይ ስሩዕ ኣኼባኡ ኣካይዱ። ፈጻሚ ሽማግለ ኣብዚ ብሓጺር ናይ “እንኳዕ ደሓን መጻእኩም” ቃል ኣቦ-መንበሩ ብጻይ መንግስተኣብ ኣስመሮም ዝተኸፍተ ኣኼባኡ፡ ኣገዳሲ ሰልፋዊ፡ ኤርትራውን ዞባውን ምዕባለታት ንዝእምት ሓበሬታታት እኹል ግዜ ሂቡ ተለዋዊጡ። ካብኡ ቀጺሉ ዝርዝር ጸብጻባ ስራሕ ናይ ዝሓለፈ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ኩለን ኣብያተ-ጽሕፈት ፈጻሚት ሽማግለ ሰሚዑ። ብዘይካዚ ብመሰረት  ኣቐዲሙ ዝሓዞ ኣጀንዳታት ብዛዕባ ዝተፈላለዩ፡ ኣገደስትን እዋናውያንን ዛዕባታት ተመያይጡ ኣገደስቲ ውሳነታ ከኣ ኣመሓላሊፉ።

ኣኼባ ፈጻሚ ሽማግለ ኣብቲ ብሓለፍቲ ኣብያተ ጽሕፈት ዝቐረበ ናይ ኩለን ኣብያተ ጽሕፈቱ፡ ጸብጻባት ብዝርዝር ርእዩ ኣድላይ ምትዕርራይን መእረምታን ብምግባር ከም ሰነድ ሰልፊ ኣጽዲቑን፡ ውሳኔታት ወሲዱን።  ካብዚ ብምቕጻል፡ መጻኢ 3ይን ሓድነታውን ጉባኤ ሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ-ሕድርን ሰልፊ ዲሞክራሲ ህዝቢ ኤርትራን ንምዕዋት ይካየድ ብዛዕባ ዘሎ ዝርዝር መስርሕ ምድላው ብዓሚቕ መዚኑ። ፈጻሚት ሽማግለ ነቲ ብሓባራዊ ኣወሃሃድን ኣሰናዳኢትን ሽማግለታት ክሳብ ሕጂ ተዓሚሞም ዘለዉ ስረሓት ብምዝርዛር ንኢዱ። እቲ ተሪፉ ዘሎ መስርሕ ብዓወት ምእንቲ ክዛዘም ከኣ ካብ ላዕሊ ክሳብ ታሕቲ ብደረጃ መሪሕነት ኮነ መሰረታት ክዕመሙ ዝግበኦም ስረሓት ሓንጺጹ። ኣብዚ ብዛዕባ ምድላው ጉባኤ ዝገበሮ ዳህሳስ ኣባላት ክልቲኡ ናብ ሓድነት ዘምርሕ ዘሎ ወገናት ክሳብ ሕጂ ንዘርኣይዎ ቅሩብነት ንኢዱ፡ ክሳብ ዓወት ከም ዝቕጽልዎ እምነቱ ጽኑዕ ምዃኑ ኣረጋጊጹ።

ኣኼባ ኣብዚ ልኡላውነት ሃገርና ብሰንኪ ጠላም ኣካይዳ ህግዲፍ ኣብ ምልክት ሕቶ ዝኣተወሉ እዋን፡ ኤርትራዊ ናይ ለውጢ ሓይሊ ብሓባር ንኽቃለስ ዘለዎ ኣድላይነትን እዋናውነትን መዚኑ። በዚ መሰረት እቲ ናይ 2017 ናይ ሓድነትን ሓቢርካ ምስራሕን እማመኡ ንምዕዋት ዝገበሮ ምንቅስቓስ፡ ተስፋ ዝህብ ውጽኢት የርኢ ከም ዘሎ ገምጊሙ። ንመጻኢ እውን ነቲ ካብ ፍጹም ሓድነት ጀሚርካ ክሳብ ኣብቲ ዘሰማምዓካ ኣብ ምውጋድ ስርዓት ህግዲፍ ዘትከለ ምምስራት ናይ ሓባር ጽላል ዝዝርጋሕ ጻዕሩ ዝያዳ ከሕይሎ ምዃኑ ርእዩ። ምስ ሃድኤ-ሕድሪ ናብ ሓድነት ምብጻሕ ምኽኣሉን  ምስ ካለኦት ውድባትን ግንባራትን በብደረጃኡ፡ ናብ ምሉእ ሓድነት ወይ  ናብ ምምስራት ጽላል ንምብጻሕን የካይዶ ንዘሎ ጻዕሪ ዝያዳ ካብ ምሕያሉ ካልእ መዋጸኦ ከምዘየለ መዚኑ። እቲ ናይ ሓቢርካ ምስራሕ ኣድላይነት በዚ ምስ ውሱናት ውድባት ዘካይዶ ዘሎ ጻዕሪ ዝድረት ዘይኮነ፡ ዘተኣማምን ንህግዲፍ ዘወገድን ኣብ ቦታኡ ዝትክእን ሰፊሕ ናይ ለውጢ ዓቕሚ ንምፍጣር  ኣብ ዝካየድ ቃልሲ ጻዕሩ ቀጻሊ ምዃኑ ብምጥቃስ ናይ “ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ፡ ብሓባር ነድምጽ ከነስምዕ” ጻዋዒቱ ኣሕዲሱ።

ፈጻሚ ሽማግለ ኣብቲ ብዝተፈላለየ ኣገባባት ክከታተሎ  ዝጸንሐን ኣብዚ ኣኼባኡ ዝዳህሰሶን ሓበሬታ ተመርኲሱ፡ ብሓፈሻ ኣብ ዞባና፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ዝምድና ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝርአ ዘሎ ምዕባለታት ገምጊሙ። ኣኼባ ኣገዳስነት ሰላምን ጽቡቕ ዝምድናን ከይዘንገዐ፡ በቲ ስርዓት ህግዲፍ ሓቀኛ ምስሉ ንምሕባእ  ምስ ኢትዮጵያ ዘካይዶ ዘሎ ዘይግሉጽን ሓደጋታት ዝሓቖፈን መሕብኢ ውዲታት ዝሓደሮ ስግኣት ኣስተብሂሉ። ኣተሓሒዙ ከኣ ኣብ ኣካይዳ ህግደፍ ኤርትራዊ ዘቤታዊ ጉዳያት ብዝምልከት ዝኾነ ለውጢ ከምዘየለ ብምስትውዓል፡ ህዝቢ ኤርትራ በቲ ምድንጋራት ተዳህሊሉ፡ ካብ ቃልሱ ከይበኩር ጸዋዒቱ ኣቕሪቡ። ምስዚ ብዝተተሓሓዘ ሰላምን ራህዋን ጐረባብቲ ሃገራት፡ ኤርትራን ኢትዮጵያን ኣዝዩ ስለ ዝጸላሎ፡ ኢትዮጵያውያን ዘራጊ  ኣካይዳ ህግደፍ ኣብ ኤርትራ ክሳብ ዘይተወገደ፡ ናይ ሃገሮም ሰላም ውሑስ ከምዘይከውን ንክርድኡን ብመንጽርዚ ክሰርሑን ተማሕጺኑ። ኣካይዳ ናይቲ ልኡላውነት ህዝብን ኤርትራን ጠሊሙ ዘዕለብጥ ዘሎ ዲክታተር፡ ሓደገኛ ምዃኑ ብዕምቆት ዝተረደአ ስሩዕ ኣኼባ ፈጻሚ ሽማግለ፡ ሰዲህኤ ምስ ኩሎም ኤርትራዊ  ናይ ለውጢ ሓይልታትን ህዝብን ኮነ፡ ምስ  ልኡላውውነት ኤርትራ ዝኣምኑ ፈተውትን ኣዕርኽትን ህዝቢ ኤርትራ ተደጋጊፉ ካብ ምቅላስ ሓሊፉ፡ ካልእ መተካእታ ከምዘየብሉ ኣረጋጊጹ።

ፈጻሚ ሽማግለ ኣብ ኣኼባኡ፡ ተሳተፍቱ ኮነ ትሕዝቶኡ ፍሉይ ክኸውን ትጽቢት ዝግበረሉ ፈስቲቫል ኤርትራ 2019  እተዳሉ ሽማግለ መዚዙ መበገሲ ስራሕ ዝኾና ሓሳባት ኣቕሪቡ።

ኣብ መወዳእታ ኣብ መጻኢ ኣርባዕተ ኣዋርሕ ዝዕመም ናይ ነፍሲ ወከፍ ቤት ጽሕፈት ዕማማት ኣነጺሩ። መላእ ደላይቲ ለውጢ ኤርትራውያን ብሓበራ፡ ኣብዚ ኤርትራ ናይ ምድሓን ዕማም ቀዳማይ ደረጃ ሒዝሉ ዘሎ እዋን ተሳትፍኡ ኣብ ቃልሲ ኣንጻር ህግዲፍ ከዕዝዝ ጸዊዑ። መሪሕነትን መሰረታትን ሰዲህኤ ከኣ ብሓፈሻ ኣብ ኩሉ መዳያት ቃልሲ፡ ብፍላይ ከኣ ኣብ ምዕዋት 3ይን ሓድነታውን ጉባኤ በቲ ሒዘሞ ዘለዉ ናህሪ ንክቕጽሉ ጸዊዑ።

ሓቢርና ንስራሕ ከነድምዕ፡ ሓቢርና ነድምጽ ከነስምዕ!

ፕረሲደንት ዑመር ሓሰን ኣልበሺር፡ ብዓርቢ 22 ለካቲት 2019 ንህዝቢ ሱዳንን ዓለምን ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ነቲ ኣብ’ታ ሃገር ተፈጢሩ ዘሎ ቅልውላው ንምህዳእ ናይ ሓደ ዓመት ህጹጽ ኵነት ኣዋጅ ኣዊጁ።

ብመሰረት’ዚ ፕረሲደንታዊ ኣዋጅ’ዚ፡ ንሱዳን ክመርሕ ዝጸንሐ ሃገራዊ ናይ ስምምዕ መንግስትን (ሕኩማ ኣልውፋቕ ኣልወጠኒ) ኵለን ናይ ኣውራጃታት መንግስታትን ፈሪሰን ብመንግስቲ ናይ ክኢልታት ክምርሓ ምዃነን ተገሊጹ።

ኣብ ርእስ’ዚ፡ እቲ ንፕረሲደንት ዑመር ሓሰን ኣልበሺር ኣብ 2020 ኣብ ሃገራዊ ምርጫ ንምስታፍ ተባሂሉ ቅዋም ንምቕያር ኣብ ፓርላማ ሱዳን ዝካየድ ዝነበረ ክትዕ ክውንዘፍ ኣዚዙ። ንሱ እውን ካብ ሻርነት ናይ ሰልፍታት ሓራ ኰይኑ ብፍትሕን ወድዓውነትን ከመሓድር ምዃኑ ተማባጺዑ። ከምኡ’ውን፡ ንዝዓጠቑን ዘይዓጠቑን ተቓወምቲ ሓይልታት ንልዝብ ጸዊዑ።

እቲ ካብ ዝጅምር ክሳብ ሕጂ ብዓሰርተታት ዝሞትሉን በማእት ዝቝጸሩ ዝተኣስርሉን ሰላማዊ ሰልፍታት ግን ጌና ክሳብ እዚ ዕለት’ዚ ይቕጽል ኣሎ።

ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ